Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2012/10983 K.2012/15174

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

İİK.nun 152.maddesinin birinci fıkrasına göre; "Rehin, satış isteyenin alacağına derece itibariyle rüçhanı olan diğer rehinli alacakların tutarından fazla bir bedelle alıcı çıkmamasından dolayı satılamazsa veya satılıp da tutarı takip olunan alacağa yetmezse, alacaklıya bütün veya geri kalan alacağı için bir belge verilir." Aynı maddenin 3 ve 4.fıkralarına göre ise; "Alacaklı, satış yapılmamışsa artırma gününden, satış yapılması halinde satışın kesinleşmesi tarihinden itibaren bir sene içinde haciz yolu ile takip talebinde bulunursa yeniden icra veya ödeme emri tebliğine lüzum yoktur. Rehin açığı belgesi, borç ikrarını mutazammın senet mahiyetindedir."

Bu madde hükmüne göre rehin açığı belgesi verilmesi için, öncelikle bir rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılması zorunlu olup, bu takipte rehnin İİK.nun 116 ve 129.maddelerindeki nedenlerle satılamaması veya rehin satılıpta, satış bedelinin, takip konusu alacağı karşılamaması şartlarından birinin gerçekleşmesi gereklidir.

Somut olayda ise takip talebine dayanak yapılan 1.9.2010 tarihli rehin açığı belgesi, İzmir 9.İcra Müdürlüğü'nün 2010/8944 esas sayılı takip dosyasından verilmiş olup, bu takipte alacaklı Münir Kaçira tarafından borçlu H.

Z.hakkında 16.12.2008 tarihli toplam 100.000 TL bedelli iki ayrı noterden düzenlenmiş borç ve rehin sözleşmesine dayalı olarak ilamlı icra takibi başlatılarak borçluya örnek 4-5 icra emri gönderildiği, ancak rehinli araçların trafik kaydına rehin işlenmediğinden, araçların üçüncü kişilere satılması dolayısıyla açıkta kalan alacak yönünden 1.9.2010 tarihli 100.000 TL miktarlı rehin açığı belgesi düzenlendiği görülmüştür.

Anılan bu belge İİK.nun 152.maddesinde belirtilen usullere uyularak alınmadığından İİK.nun 68.maddesinde öngörülen borç ikrarını içeren belge sayılamaz. Öte yandan ilam niteliğinde bulunmayan rehin açığı belgesine dayalı olarak ilamlı icra takibine başlanması da mümkün değildir.

O halde mahkemece şikayetin kabulü ile takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.