Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2012/28331 K.2013/3593

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü : Sair temyiz itirazları yerinde değilse de;

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan takip sonucu borçluya ait M. İlçesi, G. M., 8998 ada 11 parsel ve 8998 ada 12 parselde kayıtlı taşınmazlar, 18.02.2011 tarihli (birinci satış günü) ihalede 11 parselde kayıtlı taşınmaz için 8.050.000,00.TL, 12 parselde kayıtlı taşınmaz için 8.005.000,00 TL bedelle Arspet 17 Petrol Ürünleri San. Ve Tic. A.Ş.'ye ihale olunmuştur. Yasal süresi içerisinde ihale bedeli dosyaya ödenmediğinden aynı ihalede 8.000.000,00 TL pey süren K. O.

T.İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi'ne taşınmaz ihalesi teklif edilmiş, adı geçenin almaması üzerine, ihale, icra müdürlüğünce İİK.nun 133.maddesi gereğince re'sen fesih olunmuştur. Anılan madde hükümleri gereğince 29.04.2011 tarihinde (birinci satış günü) gerçekleştirilen ihalede 11 parselde kayıtlı taşınmaz 4.200.000,00.TL, 12 parselde kayıtlı taşınmaz 4.200.000,00 TL bedelle Demirbağ Petrol Ürünleri A.Ş.'ye ihale olunmuştur.

Borçlu tarafından İİK'nun 133. Maddesi gereğince ihale bedelinin dosyaya ödenmemesi sebebiyle İcra Müdürlüğü'nce resen fesih olunan 18.02.2011 tarihli ilk ihale için ihalenin feshi davası açılmış ve Kartal 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/186 Esas numarasıyla yargılamasına başlanmıştır.

Somut olayda, şikayetçinin İİK'nun 134.maddesi uyarınca ihalenin feshi için icra mahkemesi'ne şikayet yoluyla başvurduğu, ihale alıcısı olan şikayetçinin ihale bedelini ödememesi nedeniyle İİK'nun 133. maddesi uyarınca icra müdürlüğünce ihale kararının kaldırılmasına karar verildiği görülmektedir.

İİK'nun 133. maddesi gereğince işlem yapılmış olması ve alıcının İİK.nun 133. maddesi hükmüne göre sorumlu olması, farklı kuralları ve hukuki sonuçları içeren aynı Kanunun 134. maddesine dayanılarak açılan fesih davasının incelenmesine engel teşkil etmez ve kesin hüküm oluşturmaz. İİK.nun 133 ve 134. maddelerindeki fesihler, ayrı sebeplere bağlı olup farklı hukuki sonuçlar doğurur.

Daha sonra borçlu tarafından 29.04.2011 tarihli 2. İhalenin feshi için de dava açılmış, Kartal 3. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/352 esas sayılı dosyasında yargılamaya başlanmış, aynı taşınmazlara ilişkin olarak ilk ihalenin feshi talebiyle açılmış olan Kartal 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/186 Esas sayılı dosyası bu dosya ile birleştirilmiştir. Mahkem yargılama sonunda ihale bedelinin dosyaya ödenmemesi sebebiyle İcra Müdürlüğü'nce resen feshedilen 18.02.2011 tarihli ihalenin feshine, 29.04.2011 tarihinde yapılan ikinci ihalenin feshi talebinin reddine karar vermiştir.

Yasada ilk ihalenin bedelin dosyaya ödenmemesi sebebiyle İcra Müdürlüğü'nce resen feshedilmesi neticesinde İİK'nun 133. Maddesi gereğince taşınmazların hemen artırmaya çıkarılması ve bu artırmanın gerçekleştirilmesine ilişkin yöntemin getirilmiş olması karşısında bu iki artırmanın birbirleriyle ilişkileri ve hukuksal sonuçları üzerinde de durulmalı, sonuçta bu iki artırmanın amaçladığı ihalenin geçerlilik koşullarının irdelenmesi gerekmektedir.

İİK'nun 133. Maddesine göre ikinci ihalenin yapılabilmesi, usulünce yapılan ilk artırmada satışın gerçekleşmesi ancak ihale bedelinin dosyaya ödenmemesi üzerine ilk ihalenin İcra Müdürlüğü'nce resen feshedilmesine bağlıdır. Bu durumda her iki artırma birbirlerini tamamlayan merasimlerdir. İlk ihale usulüne uygun yapılmamışsa, İİK. 133. Madde gereğince takip eden aşama olan ikinci artırmanın yapılabilme koşulunun gerçekleştiğinden de söz edilemez.

Kısacası, bu iki artırma birinde satış bedeli ödenmezse yapılabilen birbirine bağlı ve birbirinin sonucu olan, sonuçta da ihaleyi oluşturan unsurlardır. Birinci ihale usulsüz yapılmışsa, ikinci ihale usulünce yapılmış olsun olmasın geçersizdir. Durum böyle olunca, ikinci ihale usulünce yapılsa dahi birinci ihalenin usulsüzlüğü doğal olarak ihalenin tümüyle geçersizliği sonucunu doğuracaktır.

Mahkemece, ilk ihalede kavga çıktığının ihaleyi gerçekleştiren İcra Müdür Yardımcısı tarafından müzekkere ile Cumhuriyet Başsavcılığı'na bildirilmesi ve soruşturma başlatılması sebebiyle, ihalede kavga çıkmasının ihaleye katılımı azaltacağı belirtilerek 18.02.2011 tarihli ihalenin feshine karar verilmiştir.

Bu durumda ilk artırma usulsüz olup bu ihaleye sıkı sıkıya bağlı ikinci ihalenin usulünce yapılmış olması geçerli hale gelmesini sağlamaz. İlk ihalede kavga çıkması sebebiyle ilk ihale usulsüz gerçekleşmiş olduğundan iki artırmadan ilkinin geçersizliği ikincisinin yapılma olanağını da ortadan kaldırdığından yapılan ikinci ihale de geçersizdir.

O halde mahkemece ilk ihalenin geçersizliği sebebiyle ikinci ihalenin de feshine ve şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.