Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2012/29675 K.2013/1551

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının onanmasını mutazammın 10.07.2012 tarih, 7200/24155 sayılı daire ilamının müddeti içinde tashihen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Takip dayanağı belge kambiyo senedi niteliğinde bono olduğundan olaya TTK.nun 662 ve 663. maddelerinin uygulanması gerekir. TTK.nun 662. maddesinde zaman aşımını kesen sebepler" dava açılması, takip talebinde bulunulması, davanın ihbar edilmesi veya alacağın iflas masasına bildirilmesi" şeklinde sınırlı olarak sayılmıştır.

Ticari işlemlerin itimat, itibar ve sürat gibi özellikleri nedeniyle Türk Ticaret Kanununda daha kısa süreli zamanaşımı süreleri belirlenmiş olup, Borçlar Kanunundaki zamanaşımı süreleri burada uygulanmaz.

TTK'nun 662. maddesinde dava açılması ile kastedilen, kambiyo senetleri hukukuna ilişkin bir talep dolayısıyla yetkili mahkeme nezdinde, usulüne uygun bir davanın açılmış bulunmasıdır. Örneğin senet borçlusunun açtığı senet iptal davası zamanaşımını kesmez. (TTK. 669 vd. md.) Keza ihtiyati haciz, ihtiyati tedbir, önceki davada fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması vs. davaları da zamanaşımını kesici nitelikte değildir. Zira açılmış bulunan davanın, HUMK.nun 237. maddesindeki kesin hükme konu teşkil edecek biçimde nizalı kazaya konu edilmesi gerekir (12. H.D. 07/04/1983-1439 K. -2701 E.).

Yargıtay, önceleri borçlunun açtığı menfi tespit davasının zamanaşımını kesmeyeceği görüşünde iken, daha sonra görüş değiştirerek borçlunun açtığı davanın, alacaklı durumundaki davalının iddiasını defi yolu ile sürmesi halinde zamanaşımını keseceğini kabul etmiştir.

Somut olayda alacaklı bonoya dayalı olarak başlattığı ilamsız icra takibinde örnek 10 ödeme emrinin 7.2.2008 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 2.11.2011 tarihinde icra mahkemesine başvurarak takibin kesinleşmesi sonrası dönemde son işlem tarihi olan 6.5.2008 tarihinden itibaren 3 yıldan fazla bir süre icra takip işlemi yapılmadığından icranın geri bırakılmasını talep ettiği görülmektedir. Alacaklı bu şikayete karşı verdiği cevapta; borçlunun Kadıköy 5.Ticaret Mahkemesinin 2011/380 esas sayılı dosyası üzerinden menfi tespit davası açtığını, bu davanın zamanaşımını kestiğini ileri sürmüştür.

Anılan menfi tespit davasının borçlu Y... T... tarafından alacaklı S... B....'e karşı 5.5.2011 tarihinde açıldığı, dava dilekçesinde takip dosya numarası ile takibe dayanak senedin miktar vade ve tanzim tarihlerinin ve diğer icra dosyalarının dayanak bonoları ile birlikte açıkça belirtilerek bonoların bedelsiz kaldığı, bu bonolar dolayısı ile davalıya borcunun olmadığının tespiti ve senetlerin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Menfi tespit davasının açıldığı tarih itibariyle 3 yıllık bono zamanaşımı dolmadığından mahkemece şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken anılan davanın takip konusu senede ilişkin olmadığının Kadıköy 5.Ticaret Mahkemesinin 28.11.2011 tarih ve 2011/380 E. sayılı yazılarından anlaşıldığı gerekçesi ile şikayetin kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

Hükmün bu nedenle bozulması gerekirken Dairemizce sehven onandığı görülmekle alacaklı vekilinin karar düzeltme itirazlarının kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.