Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2013/20771 K.2013/28585

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/l-g maddesi uyarınca, davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması dava şartlarından olup, aynı Kanunun 115.maddesinin 1. fıkrasında bu koşulun mevcut olup olmadığının mahkemece kendiliğinden araştırılacağı, ikinci fıkrasında ise bu şartın noksanlığı tespit edilirse davanın usulden reddine karar verileceği öngörülmüştür. HMK'nun "Harç ve Avans Ödenmesi" başlıklı 120. maddesinin birinci fıkrasında da harç ve avansların bakanlıkça saptanacağı, dava açılırken mahkeme veznesine yatırılacağı, avansın yeterli olmadığının anlaşılması durumunda davacıya iki haftalık kesin süre verileceği düzenlenmiştir.

"Delil ikamesi için avans" başlıklı HMK'nun 324. maddesinin birinci fıkrasında; "Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin sürede yatırmak zorundadır. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler" hükmü düzenlendikten sonra, ikinci fıkrasında; tarafların bu yükümlülüğü yerine getirmemeleri halinde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçmiş sayılacakları öngörülmüştür.

Aynı Yasanın 120. maddesinde ise; "Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avans tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir" hükümleri yer almaktadır.

Somut olayda şikayetçi borçlunun 18.07.2012 tarihinde icra mahkemesine başvurarak meskeniyet iddiasında bulunduğu, icra mahkemesinin 2012/970 E. sırasına kaydı yapılan dosya için şikayetçinin başvuru tarihi itibariyle 120,00 TL gider avansı yatırdığı, diğer taraftan şikayetçi borçlunun 24.07.2012 tarihinde icra mahkemesine başvurarak icra müdürlüğünce yapılan kıymet takdirine itiraz ettiği, icra mahkemesi'nin 2012/991 E. sayılı sırasına kaydı yapılan bu dosya için ise başvuru tarihi itibariyle 493,55 TL gider avansının yatırıldığı, mahkemece, 2012/991 E. sayılı dosyanın 2012/970 E. sayılı dosya ile birleştirilmesine karar verildiği görülmektedir.

ESAS NO : 2013/20771

KARAR NO : 2013/28585

İcra mahkemesince davacı vekilinin de hazır bulunduğu 13.09.2012 tarihli 1. celsede keşif kararı alındıktan sonra, “keşif avansı olarak 600,00 TL bilirkişi ücreti, 148,55 TL mahkeme heyeti yolluğu, 50,00 TL araç ücreti olmak üzere 798,55 TL nin keşif gün ve saatine kadar yatırılması için davacı vekiline kesin süre verilmesine, bu süre içinde yatırılmadığı takdirde keşif delilinden vazgeçmiş sayılacağının ihtarına” karar verildiği, 18.10.2012 tarihli 2. celsede ise, verilen kesin süre içinde keşif avansı yatırılmadığından şikayetçinin istemlerinin reddedildiği görülmektedir.

Şikayetçinin icra mahkemesinin 2012/970 E. sayılı dosyasında 120,00 TL, birleşen 2012/991 E. sayılı dosyasında ise 493,55 TL gider avansını icra mahkemesi veznesine yatırdığı, bu şekilde dosyada toplam 613,55 TL gider avansı olduğu gözetildiğinde, mahkemece eksik olan keşif avansını yatırması için borçlu tarafa kesin süre verilmesi gerekirken, dosyada mevcut gider avansı miktarı dikkate alınmaksızın keşif avansının tümünü yatırması için borçlu tarafa kesin süre verilmesi, kesin süre içerisinde de toplam keşif avansının yatırılmamış olması nedeni ile şikayetin reddine karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.