Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2013/34143 K.2014/359

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi .. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu hakkında takipten önce 02.07.2012 tarihinde ihtiyati haciz kararı alındığı ve süresi içinde 03.07.2012 tarihinde genel haciz yoluyla ilamsız icra takibine geçilerek 04.07.2012 tarihinde borçlunun adresine hacze gidildiği, haciz mahallinde borçlu vekilinin borcu ve haczi kabul etmediklerini belirterek, dava açma hakları saklı kalmak ve ödeyecekleri paranın dava sonuna kadar icra kasasında muhafaza altına alınması, alacaklı tarafa ödeme yapılmaması kaydıyla dosya borcunu yatırdığı, ödeme emri tebliği üzerine de borçlunun takibe süresinde itiraz ederek takibi durdurduğu anlaşılmıştır.

İİK'nun 264/2. maddesi 1. cümlesi gereğince borçlunun ödeme emrine itirazı, icra dairesi tarafından hemen alacaklıya tebliğ olunur.

Alacaklı, borçlunun bu itirazını gidermek (hükümden düşürmek) için, itirazın kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde, ya icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemek (m.68-70) veya mahkemede itirazın iptali davası açmak (m.67) zorundadır ( m.264,II,c.2).

Alacaklı, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemez veya mahkemede itirazın iptali davası açmaz ise, ihtiyati haciz kendiliğinden hükümsüz kalır (düşer) ve ilgililer isterse lazım gelenlere bildirilir (m.264,IV).

Alacaklının yedi gün içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istememesi ya da mahkemede itirazın iptali davası açmaması halinde yalnız ihtiyati haciz hükümsüz kalır (m.264,IV); icra takibi ise, (ihtiyati haczin hükümsüz kalmasına rağmen) derdest kalmakta devam eder. Alacaklı derdest icra takibine devam edebilmek için, altı ay içinde itirazın kaldırılmasını isteyebilir (m.68,I;m.68/a,I) veya bir yıl içinde itirazın iptali davası açabilir (Baki Kuru İcra ve İflas Hukuku El Kitabı ikinci baskı sayfa 1067).

Somut olayda ihtiyati haciz mahallinde dosya borcuna karşılık ödemede bulunulduğu ve geçerli bir takibin mevcut olduğu görülmektedir.

Yukarıda da belirtildiği üzere, alacaklının itirazın kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istememesi ya da mahkemede itirazın iptali davası açmaması ile, yalnız ihtiyati haciz hükümsüz kalır. İcra takibi ise derdest kalmaya devam eder.

İcra dosyasına yatan paranın borçluya iadesi ise ancak İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca itirazın tebliği tarihinden itibaren en geç bir sene içinde itirazın iptali davası açılmaması halinde mümkün olabilir. Zira, bu 1 yıllık sürenin geçmesi ile takip düşer. İİK'nun 68/1. maddesindeki 6 aylık sürenin geçirilmesi halinde ise, yapılmış olan ilamsız icra takibi düşmez.

Çünkü alacaklı aynı Kanun'un 67/1. maddesi gereğince 1 yıl içinde itirazın iptali davası açmak suretiyle ilamsız takibe devam edilmesini sağlayabilir.

O halde mahkemece, yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde İİK'nun 68/1. maddesi gereğince alacaklının icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyip istemediği ya da yine alacaklı tarafından İİK'nun 67/1. maddesi kapsamında açılmış bir itirazın iptali davası bulunup bulunmadığı araştırılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.