Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2014/2932 K.2014/5679

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile başlatılan takipte borçlu vekilinin, imza itirazı ile birlikte, takip konusu çeklerin lehtara, keşide tarihi boş bırakılmak sureti ile teminat amaçlı olarak verildiği ileri sürülerek takibin iptalinin istendiği, mahkemece imza incelemesi yaptırılarak istemin kabulüne karar verildiği görülmektedir.

İcra takibinde borçlu, yalnız imzaya itiraz ile yetinebilir. Fakat, borçlu, imzaya itirazı ile birlikte, imzaya itiraz ile çelişme halinde olmayan itiraz sebeplerini de bildirebilir. (Prof. Dr. Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2.baskı, İstanbul, Ocak 2006, s. 196)

Somut olayda, borçlunun, 12.02.2013 tarihli itiraz dilekçesinde, takip konusu çeklerin dava dışı O. Ltd. Şti'ne (lehtara) aralarında düzenlenen akaryakıt alım sözleşmesinin teminatı olarak ve keşide tarihi boş olarak verildiğini, çeklerin O. Ltd Şt. tarafından anlaşmaya aykırı kullanıldığından bahisle menfi tespit ve çek iptali davası açtıklarını ileri sürdüğü görülmektedir. Bu durumda takip konusu çeklerin keşideci imzası atılmış olarak, yalnızca keşide tarihi boş bırakılmak sureti ile senet lehtarına teslim edildiği, keşideci konumunda olan borçlu şirketin kabulündedir.

Öte yandan, 6102 sayılı TTK.nun 778/1-a .maddesi göndermesiyle bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 687/1.maddesi gereğince, kural olarak, bonodan dolayı kendisine müracaat olunan kimse keşideci veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def'ileri müracaatta bulunan hamile karşı ileri süremez. Bu kuralın istisnası da aynı fıkrada düzenlenmiş olup, buna göre, hamil, bonoyu iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş ise, borçlu, keşideci veya önceki hamillerle arasındaki hukuki ilişkiden kaynaklanan def'ileri müracaatta bulunan hamile karşı da ileri sürebilecektir.

Somut olayda ciranta konumunda olan takip alacaklısının kötüniyetli olduğu iddia ve ispat edilmediği gibi, senet metninde de sözleşme nedeniyle verildiğine ilişkin bir ibare bulunmadığından takip alacaklısına karşı senedin teminat senedi olduğu ileri sürülemez.

O halde mahkemece, yukarıda izah edilen ilke uyarınca borçlunun borca itirazı ile çelişen imza inkarı dinlenemeyeceği gibi, TTK'nun 687/1. maddesi hükmü gereği borçlunun, senedin teminat senedi olduğuna ilişkin iddiasını, senedi ciro yoluyla devralan takip alacaklısına karşı ileri süremeyeceği hususu da nazara alınarak itirazın reddine karar verilmesi gerekirken imza incelemesi yaptırılarak istemin kabulü yönünde hüküm kurulması isabetsizdir.