Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2014/31383 K.2015/8988

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından aleyhine yürütülen genel haciz yolu ile icra takibinde, borçlunun açtığı menfi tespit davasının kabulü ve kesinleşmesi üzerine, borçlunun talebi ile icra müdürlüğünce, İİK'nun 72/5. maddesi uyarınca 11.670,00 TL'nin iadesi için alacaklıya 18.02.2014 tarihli muhtıra gönderildiği, alacaklının icra mahkemesine başvurusunda eski hale iade alacağının ayrı bir takip konusu yapıldığını, borçluya kullandırılan krediler nedeniyle ayrıca alacakları bulunduğunu ileri sürerek 18.02.2014 tarihli muhtıranın iptalini talep ettiği, mahkemece;

"borçlunun İİK'nun 361. maddesine göre ödediği parayı geri istemesinde ve müdürlükçe borçlunun bu yöndeki talebi doğrultusunda takip alacaklısı bankaya müzekkere göndermesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı" gerekçesi ile şikayetin reddine karar verildiği görülmektedir.

Menfi tespit davasını düzenleyen İİK'nun 72/5. maddesine göre. "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir" Buna göre; menfi tespit davasının kabulü kararının kesinleşmesi üzerine, davanın kabulü kararının içeriğine göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan, icra dairesi tarafından icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir.

Mahkeme, hiç borçlu olmadığına karar vermişse, icra dairesi tarafından, icra tamamen eski hale iade edilir. Borçlunun iade alacağının tahsili anılan hüküm uyarınca aynı takip dosyası üzerinden yapılması gerekmekte olup ayrı bir icra takibi yapılmasında hukuki menfaati yoktur.Somut olayda, borçlunun takip konusu borca istinaden açtığı menfi tespit davasında ...

1. Tüketici Mahkemesi'nin 2012/140 E., 2013/8 K. sayılı kararı ile borçlu olmadığının tespitine karar verildiği, bu kararın 11.11.2013 tarihinde kesinleştiği, görülmektedir.

Şikayetçi alacaklı (iade borçlusu), borçlunun (iade alacaklısının) İİK'nun 72/5. maddesi hükmüne göre iade alacağını ayrı bir takip konusu yaptığını iddia etmekte ise de; alacaklının (iade borçlusunun) iade alacağına ilişkin olarak hakkında başlatılan takipte anılan kanun hükmü uyarınca her zaman takibin iptalini istenmesi mümkündür.Öte yandan, menfi tespit davasının kabulü halinde eski hale iade kurumunu düzenleyen İİK'nun 72/5. maddesi özel hüküm niteliğinde olup,

'borçludan fazla para tahsil olunarak alacaklıya verildiğinin hesap neticesinde anlaşılması halinde verilen paranın ayrıca hükme hacet kalmaksızın geri alınacağını' düzenleyen ve genel hüküm niteliğinde bulunan İİK'nun 361. maddesi hükmünün somut olayda uygulama yeri yoktur.Mahkemece; alacaklının şikayetinin yukarıda açıklana nedenlerle reddi gerekirken, İİK'nun 361. maddesi hükmüne dayalı olarak yazılı gerekçe ile reddi isabetsiz ise de sonuçta istem reddedildiğinden,