Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2014/6081 K.2014/7868

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü : Sair temyiz itirazları yerinde değilse de ;

5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun 5578 Sayılı Kanunla değişik 8. maddesine göre; belirlenen parsel büyüklüğünün mutlak tarım arazileri ve özel özel ürün arzilerinde iki hektar, dikili tarım arzilerinde 0,3 hektar ve marjinal tarım arzilerinde iki hektardan küçük olamayacağı, tarım arazilerinin bu büyüklerin altında ifraz edilemyeceği, bölünemeyeceği veya küçük parsellere ayrılmayacağı, bölünemez büyüklükteki tarım arazilerinin mirasa konu olmaları ve üzerlerinde her ne şekilde gerçekleşmiş olursa olsun birlikte mülkiyetin (paylı veya elbirliği) mevcut olması durumunda, bu arazilerin ifraz edilemeyeceği,

payların üçüncü kişilere satılamyacağı, devredilemeyeceği ve bu araziler hakkında 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun özgülemeye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulancağı öngörülmüştür.

Kanunun bu hükmü emredici nitelikte olup, yasa koyucunun amacı dikkate alındığında bu husus kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle taraflarca ihalenin feshi sebebi olarak ileri sürülebileceği gibi, mahkeme tarafından re'sen dikkate alınmalıdır. Aksinin kabulü, kanunun cevaz vermediği devir işleminin cebri icra yolu ile yapılmasını sağlamak olacaktır ki, bu durum hukuk düzeni tarafından korunmaz.

Böyle bir durumda yapılması gereken iş, alacaklı tarafından İİK'nun 121. maddesine göre İcra Mahkemesine başvurularak, taşınmaz hakkında ortaklığın giderilmesi davası açmak üzere yetki alınmak suretiyle, Sulh Hukuk Mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açıp satış işlemini gerçekleştirmekten ibarettir.

İhalesi yapılan taşınmazların, 5403 Sayılı Toprak Koruma Ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında kalıp kalmadığının ve satışın anılan kanuna uygun yapılıp yapılmadığı araştırılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca, İİK. 106-144.maddelerinde paraya çevirme ile ilgili hükümler yer almış olup, aynı Kanunun 129/2.maddesine göre, 2.ihale gününde satış yapılması halinde, artırma bedelinin taşınmaz için tahmin edilmiş olan kıymetin en az %40’ı ve rüçhanlı alacaklar ile paraya çevirme ve paylaştırma masraflarını karşılaması zorunlu kılınmıştır. Mahkemece,

İİK.nun 129/2.maddesi gereğince bu husus re'sen gözetilerek ihalesi yapılan taşınmazların ikinci artırmada satış bedelinin, tahmini kıymetin %40'ı ile satış ve paylaştırma masraflarını karşılayıp karşılamadığı yönünden de değerlendirme yapılmaması doğru değildir.