Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2014/8 K.2014/1979

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki broçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi .. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhinde kredi sözleşmesi alacağına dayalı olarak başlatılan genel haciz yolu ile ilamsız takibe karşı borçlunun icra mahkemesine başvurusunda; almakta olduğu sakatlık maaşına icra müdürlüğünce haciz konulduğunu ve alacaklı tarafından maaşın yatırıldığı PTT Şereflikoçhisar Şube Müdürlüğü hesabından toplam 1.188,20 TL'nin tahsil edildiğini ileri sürerek sakatlık maaşına konulan haczin kaldırılmasını ve alacaklı tarafından tahsil edilen miktarın iadesini talep ettiği;

mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, alacaklının talebi üzerine icra müdürlüğünce PTT Şereflikoçhisar Şube Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerede, borçlunun posta çeki hesabına "maaş hariç" yazılmak suretiyle borç miktarınca haciz konulmasının talep edildiği, icra müdürlüğünce maaş haczi konusunda bir karar verilmemesine rağmen ilgili kurumca borçlunun maaşı haczedilmiş ise, bu hususta haczi ve ödemeyi yapan kurumun hatasının bulunduğu gerekçesiyle şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

5510 Sayılı Yasa'nın 93. maddesinde. "Bu kanun gereğince sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri, sağlık hizmeti sunucularının genel sağlık sigortası hükümlerinin uygulanması sonucu kurum nezdinde doğan alacakları, devir ve temlik edilemez. Gelir, aylık ve ödenekler 88. maddeye göre takip ve tahsili gereken alacaklar ile nafaka borçları dışında haczedilemez" hükmü yer almaktadır.

28.2.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5838 Sayılı Kanun'un 32. maddesi ile 5510 Sayılı Sosyal Güvenlik Kanunu'nun 93/1. maddesinde yapılan değişiklik ile. "Bu fıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilmesine ilişkin talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması halinde icra müdürü tarafından reddedilir" hükmü getirilmiştir. Buna göre muvafakatin geçerli olması için borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması yeterlidir.

Bu düzenleme usule değil esasa ilişkin olup İİK'nun 83/a maddesi karşısında özel hüküm sayılır ve öncelikle uygulanır.

Her ne kadar İİK'nun 18/3. maddesi uyarınca aksine hüküm bulunmayan hallerde duruşma yapılmasına gerek olup olmadığı icra mahkemesinin takdirine bırakılmış ise de; anılan takdir yetkisi mutlak bir seçimlik hak olmayıp halin icabına göre işin duruşmalı olarak incelenmesi gerektiği durumlarda mahkeme takdir yetkisini duruşma yapmaktan yana kullanmalıdır.

Somut olayda borçlunun iddiası; Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan almakta olduğu sakatlık maaşının PTT Şereflikoçhisar Şube Müdürlüğü'nde bulunan posta çeki hesabına yatırıldığı yönündedir. Her ne kadar alacaklı tarafça yürütülen takibin borçlu aleyhinde kesinleştiği görülmekte ise de; borçlunun almakta olduğu sakatlık maaşına haciz konulması hususunda açık bir muvafakatinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece, şikayetin niteliği gereği duruşma açılmak suretiyle borçlunun PTT posta çeki hesabına yatırılan paranın niteliğinin araştırılması ve haczin sakatlık maaşına ilişkin olduğunun anlaşılması halinde şikayetin kabulü ile haczin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken evrak üzerinden ve eksik inceleme ile şikayetin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.