Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2014/9357 K.2014/12276

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine yürütülen ilamsız icra takibinde; borçlunun İİK'nun 82/ 1. maddesinin 4. ve 12. bentleri uyarınca haczedilmezlik şikayetinde bulunduğu mahkemece; şikayete konu 120 ada 9 parsel sayılı taşınmaz yönünden şikayetin kabulü ile bu taşınmazdaki haczin kaldırılmasına diğer taşınamzlar yönünden şikayetin reddine karar verildiği görülmektedir.

Mahkemece hükmüne uyulan Dairemizin 26.06.2012 tarih 2012/ 3970 E., 2012/ 22412 K. sayılı bozma ilamında; “Asıl işi çiftçilik olan borçlunun yan gelir elde etmek amacıyla yan işler yapmasının çiftçilik sıfatını ortadan kaldırmayacağı, buna göre mahkemece borçlunun tüm delillerinin sorularak toplanması ve mahallinde keşif yapılıp fiili durumun tespit edilmesi ile borçlunun asıl uğraşının çiftçilik olup olmadığı belirlenerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği, halde eksik inceleme ile hüküm tesisinin isabetsiz olduğu” belirtilmiştir.

İİK'nun 82/1. maddesinin 4. bendi gereğince borçlu çiftçi ise kendisinin ve ailesinin geçimi için zaruri olan arazi ve çift hayvanları ve nakil vasıtaları ve diğer eklenti ve ziraat aletleri haczedilemez. Borçlunun bu maddeden yararlanabilmesi için asıl uğraşısının çiftçilik olması gerekir. Yani geçimini çiftçilik ile temin etmelidir.

Bunun için borçlunun bizzat kendisinin ziraat yapması zorunlu olmayıp tarım arazisini ortakçıya(yarıcıya) vermek suretiyle işletmesi halinde de bu madde uyarınca haczedilmezlik şikâyetinde bulunabilir. Asıl işi çiftçilik olan borçlunun yan gelir elde etmek amacıyla yan işler yapması çiftçilik sıfatını ortadan kaldırmadığı gibi örneğin çiftçi olan borçlunun, emekli maaşı alması da çiftçilik vasfını ortadan kaldırmaz.

Böyle bir durumda borçlunun kendisi ve ailesinin geçimi için zaruri olan arazinin miktarı haczedilen haczedilmeyen tüm taşınmazları keşif ve bilirkişi incelemesi ile belirlenmeli ve borçlunun elde ettiği ek gelirler de dikkate alınarak hesaplama yapılmalıdır.

Somut olayda mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş, mahallinde yapılan keşif neticesinde düzenlenen 25.09.2013 tarihli bilirkişi raporu esas alınarak 120 ada 9 parsel sayılı taşınmazdan borçlunun yıllık en fazla 450,28 TL gelir elde edebileceği ve bu gelir durumuna göre tarlanın davacının eşiyle birlikte geçimini sağlamaya yetmeyeceği gerekçesi ile bu taşınmaz yönünden haczedilmezlik şikayeti kabul edilmiştir.

Dosya içerisinde mevcut borçlunun sosyal ve ekonomik durumunun araştırılmasına ilişikin 29.09.2011 tarihli tutanakta borçlunun bağ-kur emeklisi olduğu, emekli aylığı aldığı, kışın balık sattığı, yazın meyva sebze sattığı aynı zamanda besicilik yaptığı bildirilmiştir.

Bu durumda mahkemece Dairemizin 26.06.2012 tarih 2012/ 3970 E., 2012/ 22412 K. sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verildiğine göre çiftçi olan borçlunun elde ettiği ek gelirler tam olarak belirlenerek bu gelirlerde dikkate alınmak suretiyle hesap yapılması ve alınacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.