Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2015/12818 K.2015/16179

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Alacaklı tarafından borçlular hakkında bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibinde; örnek 10 numaralı ödeme emri tebliği üzerine, borçlular vekilinin yasal süre içerisinde icra mahkemesine başvurusunda senette tahrifat yapıldığını, sahte olduğunu ve borçları olmadığını bildirerek borca itiraz ettiği, mahkemece; itirazın kabulü ile takibin iptaline ve alacaklı aleyhine takip konusu alacağın %20'si oranında tazminata hükmedildiği görülmektedir.

İİK'nun 170/a maddesi gereğince icra mahkemesi, müddetinde yapılan şikayet veya itiraz dolayısıyla, usulü dairesinde kendisine intikal eden işlerde takibin müstenidi olan kambiyo senedinin bu vasfı haiz olmadığı veya alacaklının kambiyo hukuku mucibince takip hakkına sahip bulunmadığı hususlarını re'sen nazara alarak bu fasla göre yapılan takibi iptal edebilir.

Buna göre borçlunun İİK.nun 168.maddesinde yazılı yasal 5 günlük sürede borca yada imzaya itiraz etmesi veya zamanaşımı itirazında bulunması durumunda, takip konusu belgenin kambiyo senedi vasfını haiz olmadığının ve dolayısıyla alacaklının kambiyo senetlerine özgü yol ile takip hakkının bulunmadığının tespit edilmesi halinde, diğer itiraz nedenleri incelenmeksizin İİK'nun 170/a maddesi uyarınca re'sen takibin iptaline karar verilmesi gerekir.

Senet tanzim tarihinde yürürlükte bulunan 6762 Sayılı Kanunun 688/6 maddesi gereğince (6102 Sayılı TTK’nun 776/1-f maddesi) senette düzenleme yerinin yazılı olması gereklidir. Aynı Kanunun 689/son maddesine göre ise, (6102 Sayılı TTK’nun 777/4. maddesi) düzenlendiği yer gösterilmeyen bir bononun, düzenleyenin adının yanında yazılı olan yerde düzenlenmiş sayılacağı hükme bağlanmıştır. Düzenleme yeri olarak, idari birim adı (kent, ilçe, bucak, köy gibi) yazılması yeterli olup, ayrıca adres gösterilmesi zorunluluğu bulunmamaktadır. Hukuk Genel Kurulu'nun 02.10.1996 gün ve 1996/12-590 sayılı kararında da benimsendiği üzere tanzim yeri olarak idari birim adının (kent, ilçe, bucak, köy gibi) yazılması zorunlu ve yeterlidir.

Somut olayda, takibe dayanak yapılan senette 6762 Sayılı TTK.nun 688/6 maddesinde zorunlu kılınan tanzim yeri bulunmadığı gibi, aynı kanunun 689/son maddesine uygun biçimde bonoyu tanzim edenin ad ve soyadı yanında da yazılı bir idari birim de gösterilmemiştir. Bu durumda, tanzim yeri belirtilmeyen bu belgenin kambiyo vasfı yoktur. Borçluların İİK. nun 170/a maddenin son fıkrası anlamında borcu kısmen veya tamamen kabulü de söz konusu olmadığına göre, bu husus icra mahkemesince re’sen nazara alınarak aynı maddenin 2.fıkrası uyarınca takibin iptaline karar verilmesi yerine, işin esasının incelenmesi doğru değil ise de, sonuçta takibin iptaline karar verildiğinden bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.

Ancak, yukarıda yapılan açıklamalar gözönüne alındığından takibin iptali kararının yasal dayanağı İİK.nun 170/a maddesi olup bu madde de tazminat öngörülmediğinden, alacaklının tazminatla sorumlu tutulması isabetsizdir. Mahkeme kararının bu nedenle bozulması gerekmekle beraber, anılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararın düzeltilerek onanması yoluna gidilmiştir.