Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2015/17681 K.2015/22483

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Alacaklı ... tarafından borçlu ... hakkında ... Tapu Müdürlüğü'nün 22.03.2001 tarih ... yevmiye numaralı (bu ipotekte miktarın artırılmasına ilişkin 29.01.2003 tarih ... yevmiye nolu) ve de 13.06.2003 tarih ... yevmiye numaralı ipotek resmi senetlerine dayalı olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takibe başlandığı, borçluya örnek 6 numaralı icra emrinin tebliğ edildiği, borçlunun icra mahkemesine başvurusunda borca itirazlarını ileri sürerek takibin iptalini talep ettiği, mahkemece, istemin reddine karar verildiği görülmektedir.

İİK'nun 150/ı maddesinde; borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen nakdi veya gayrinakdi bir krediyi kullandıranın başvurusu üzerine ve anılan maddede yazılı koşulların oluşması halinde, icra müdürünün aynı Kanunun 149. maddesi uyarınca işlem yapacağı yazılıdır. Bu maddede, krediyi kullanan tarafın, banka ya da finans kurumları veya hükmi şahıslar olması gerektiği yönünde bir hüküm mevcut değil ise de, taraflar arasında, maddede öngörüldüğü şekilde işleyen bir kredinin varlığı ön koşul olarak belirlenmiştir. İİK'nun 150/ı maddesi uyarınca taraflar arasında cari hesap, kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen bir ilişki bulunmadığı takdirde, borçlu hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılamaz.

Somut olayda takip dayanağı ipoteklerin incelenmesinde; 22.03.2001 tarih 1351 yevmiye nolu ipoteğin ve dolayısıyla miktarının artırılmasına ilişkin 29.01.2003 tarih ... yevmiye nolu ipoteğin üst sınır (limit) ipoteği olduğu anlaşılmaktadır.

İİK'nun 150/ı ve buna bağlı olarak uygulanacak olan aynı Kanun'un 68/b maddesi, alacaklı banka lehine düzenlemeleri içermekte olup, anılan krediler de nitelik itibariyle bankalar tarafından verilebilmektedir. Bu nedenle İİK'nun 150/ı maddesindeki düzenlemenin, banka ve kredi veren kuruluşlar için getirtildiği, diğer gerçek ya da tüzel kişilerin anılan maddeye dayalı olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi yapmalarının mümkün olmadığı düşünülmelidir.

Bu durumda, alacaklının, 22.03.2001 tarih ... yevmiye nolu ipoteğe (ve ipotek miktarının artırılmasına ilişkin 29.01.2003 tarih ... yevmiye nolu ipoteğe) dayalı olarak genel mahkemelerde dava açıp alacağını miktar olarak belirlemeden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı icra takibi yapması mümkün değildir.

O halde mahkemece, takip dayanağı ipoteklerden, kesin borç ipoteği niteliğinde olan 13.06.2003 tarih ... yevmiye nolu 200.000 TL ipotek asıl alacağı ve bu miktarın ipotek akit tablosuna göre hesaplanacak faiz alacağı toplamı dışında kalan alacak yönünden takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabtesizdir.