Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2015/25809 K.2016/2972

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

... İcra Müdürlüğü'nün 2013/5417 Esas sayılı takip dosyasında borçlu aleyhine taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takibe başlandığı, borçluya ait ... plaka sayılı aracın satışının yapıldığı, icra müdürlüğünce, ihale sonrasında ihale bedelinin dosya rehin alacağını dahi karşılamaması sebebiyle sıra cetveli yapılmaksızın dosya alacaklısına ödeme yapılmasına karar verildiği, bir başka takip dosyasında alacaklı olan ...'nın ise, taşınır üzerindeki rehnin kalktığını ve bu durumda ilk sıra alacaklısı olduğunu ileri sürerek icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece istemin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

İİK'nun 140. maddesi gereğince, “Satış tutarı bütün alacaklıların alacağını tamamen ödemeye yetmezse icra dairesi alacaklıların bir sıra cetvelini yapar.” Sıra cetvelini düzenleme yetkisi ilk haczi koyan icra dairesine aittir. Haczin talimatla uygulanması halinde, sıra cetvelinin esas icra dairesince düzenlenmesi gerekir.

İİK'nun “paylaştırma” başlıklı 151. maddesi ise; “Rehin bedelinden masrafların çıkarılmasında ve artanın alacaklılar arasında paylaştırılmasında 138 inci madde hükmü tatbik olunur.

Satış tutarı alacaklıların alacağını ödemeğe yetmezse icra müdürü 206 ncı maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarına göre alacaklıların her birine ait sıra ve payları tayin eder.

141, 142 ve 144 üncü maddelerin hükümleri burada da caridir” hükmünü içermektedir. Maddede atıfta bulunulan 206. madde ise adi ve rehinli alacakların sırasına ilişkindir.

Somut olayda, her ne kadar icra müdürlüğünce, aracın satış bedelinin, dosyadaki rüçhanlı alacak ve satış masraflarını karşılamadığından ve dosyada artan satış bedeli bulunmadığından derece kararı yapılmasına yer olmadığına karar verilmiş ise de; şikayetçi, kendi alacağının öncelikli olduğunu ve araç üzerindeki rehnin kalktığını ileri sürdüğüne göre, bu iddianın yapılacak sıra cetveli sonucunda tartışılması mümkün olup, icra müdürlüğünce sıra cetveli yapılmak suretiyle şikayetçiye, itirazlarını ileri sürme imkanı verilmesi gerekir.

Alacağın rüçhanlı olup olmadığı hakkında da sıra cetveli yapılmadan icra müdürlüğünün karar verme yetkisi yoktur. Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ışığında; yapılan satış sonucu elde edilen satış tutarının, bütün alacaklıların alacağını tamamen ödemeye yetmemesi halinde icra dairesi tarafından alacaklıların bir sıra cetvelinin yapılması ve rehinli alacaklılar ile haciz uygulayan diğer alacaklıların, İİK'nun 151. maddesi uyarınca sıra cetvelinde gösterilmesi gerekmektedir. Böylece, adı geçenlere sıra cetveline itiraz etme olanağı tanınmış olmaktadır. Şikayetçi haciz alacaklısının, rehin alacağına yönelik itirazlarının değerlendirilmesi, ancak rehin alacağının sıra cetveli yapılarak belirlenmesi ve şikayetçiye sıra cetveline itiraz hakkının tanınması ile mümkündür.

Bu durumda, icra müdürlüğünce satış bedelinden elde edilen paranın tümünün sıra cetveli yapılması için ilk haczi koyan icra müdürlüğüne gönderilmesi gerekirken, sıra cetveli yapılmaksızın rehin alacaklısına ödeme yapılması doğru değildir.

O halde mahkemece, icra müdürlüğünce, İİK'nun 140. maddesi uyarınca sıra cetveli yapılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.