Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2015/5280 K.2015/10924

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki ihale alıcısı ve alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :Borçlu vekilinin; ihale hazırlık döneminde yapılan tebligatların usulsüz olduğunu ve düşük bedelle ihale yapıldığını ileri sürerek ihalenin feshi istemi ile icra mahkemesine başvurduğu; mahkemece, borçluya yapılan kıymet takdiri raporu ve satış ilanı tebligatlarının usulsüz olduğundan bahisle ihalenin feshine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemenin kıymet takdir raporu tebligatının usulsüz tebliğ edildiğine ilişkin fesih gerekçesi yerindedir. Bununla birlikte, İİK.nun 114. maddesi uyarınca, menkul ihalelerinde satış ilanının borçluya tebliği zorunlu değil ise de; borçluya tebliğine karar verilmesi halinde, tebliğ edilmemesi Dairemizin süregelen içtihatlarına göre ihalenin feshi sebebidir.

Ancak, aynı satış kararında çıkarılan tebligatın sonuca etki etmemesine karar verilmesi halinde ise tebligatın çıkartılması zorunlu olup tebliğ edilip edilmemesinin bir önemi bulunmamaktadır.Somut olayda, alacaklı tarafça ... 2. İcra Müdürlüğü'nün 2012/4885 esas sayılı dosyasından 1 adet trafo, 1 Adet 31,5 KV ...

Trafo ve binasının satılarak paraya çevrilmesinin istendiği, icra dairesince menkul hükmünde satışına karar verildiği, 19.09.2014 tarihli satış kararında; satış ilanının hazırlanarak ilgililere tebliğine, borçluya tebligat yapılmaması halinde dahi satışın icrasına karar verilmiş olup, buna rağmen mahkemece borçluya çıkarılan satış ilanının usulsüz tebliğ edilmesinin ihalenin feshi sebebi olarak kabul edilmesi doğru değildir.Ne var ki, İİK.nun 106-144. maddelerinde paraya çevirme ile ilgili hükümler yer almış, aynı Kanun'un satış kararı tarihi itibariyle uygulanması gereken 115. maddesinde.

"Birinci ve ikinci ihale icra memuru tarafından, ilanda belirlenen yer, gün ve saatte, elektronik ortamda verilen en yüksek teklif üzerinden başlatılır. Satışa çıkarılan mal üç defa bağırıldıktan sonra, elektronik ortamda verilen en yüksek teklif de değerlendirilerek, en çok artırana ihale edilir.

Şu kadar ki, artırma bedelinin, malın tahmin edilen bedelinin yüzde ellisini bulması ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan diğer alacaklar o malla temin edilmişse bu suretle rüçhanı olan alacakların mecmuundan fazla olması ve bundan başka paraya çevirme ve paraların paylaştırılması masraflarını aşması gerekir" hükmüne yer verilmiştir.

Bu durumda satış bedelinin tüm icra masraflarını değil, paraya çevirme ve paylaştırma giderlerini geçmesi gerektiğinin hüküm altına alındığı görülmekle, satış talebinden ihale tarihine kadarki paraya çevirme ve paylaştırma giderlerinin hesaplamada dikkate alınması gerekmektedir. Bu durumda, satış talebi ile ihale tarihi arasındaki paraya çevirme giderlerine dahil olduğu kabul edilerek, artırma bedelinin hesaplanmasında dikkate alınması zorunludur.

Öte yandan tellaliye harcı, satış talebi ile ihale tarihi arasındaki paraya çevirme ve paylaştırma giderlerinden olmadığından buna yönelik gider hesaplamada dikkate alınmaz.Aynı satış kararı ile birden fazla taşınır ya da taşınmazın satışına gidilmesi halinde ortak masrafların muhammen bedelleri esas alınarak oranlama yöntemiyle her bir taşınır ya da taşınmaz yönünden belirlenmesi gerekir.

Bundan başka, varsa müstakilen o taşınır veya taşınmaz için yapılmış giderlerin satış bedeline ilavesi gerekir.

İcra dosyası üzerinde yapılan incelemede, aynı gün satışına karar verilen iki adet menkul için 300 TL kıymet takdiri bilirkişi ücreti, 80 TL kıymet takdiri araç gideri, 598 TL gazete ilan gideri ve 32 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 910 TL masraf yapılmış olduğu, bu masraf her iki menkulün muhammen bedellerine oranlandığında, satışı yapılan menkule 875,00 TL satış masrafı isabet ettiği görülmektedir.

İhalenin feshi istenen menkulün muhammen değerinin 50.000,00 TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır. 17.10.2014 tarihli ilk arttırmada menkulün 25.701,00 TL bedel ile alıcı ...’e ihale edildiği, artırma bedelinin, 50.000,00 TL tahmini değerin yüzde ellisi olan 25.000,00 TL'ye, 875,00 TL satış giderinin eklenmesi halinde oluşan miktarı karşılamadığı anlaşılmaktadır.

İİK.nun 115. maddesi gereğince, bu husus tek başına ihalenin feshi nedeni olduğundan mahkemece re’sen gözetilmelidir. TMK’nun 684. maddesi gereğince, bir şeye malik olan kimse o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur. Bu hüküm uyarınca, trafo binası ana taşınmazın mütemmim cüz’ü olduğuna göre, ana taşınmazın mülkiyetine sahip olan kimse trafo binasının da malikidir.

Maddi hukuk kurallarına göre mütemmim cüz, asıl taşınmazdan ayrı olarak tasarruf işlemine konu olamayacağından, mütemmim cüz niteliğindeki trafo binasının esas taşınmazdan ayrı satışı mümkün olmadığı gibi, trafo binasının menkul hükmünde satışına da imkan bulunmamaktadır.O halde mahkemece;

feshi istenen ihalenin, İİK’nun 115. maddesi ile TMK’nun 684. maddesinin kamu düzenine ilişkin emredici hükümlerine aykırı olarak gerçekleştirildiği re’sen nazara alınmak sureti ile bu gerekçelerle ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken satış ilanı tebligatının usulsüz tebliğ edildiği de gerekçe yapılmak sureti ile ihalenin feshine karar verilmesi isabetsiz ise de, sonuçta ihalenin feshine karar verildiğinden sonucu doğru mahkeme kararının onanması yoluna gidilmiştir.