Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2016/21535 K.2017/3055

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının onanmasını mutazammın 17.03.2016 tarih ve 2015/30854 Esas, 2016/7991 Karar sayılı daire ilamının müddeti içinde tashihen tetkiki ... tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Şikayetçi ihale alıcısının, ihale konusu taşınmazın iki yılı aşkın süredir borçlu şirketin aktifinde kalması nedeni ile satışının KDV'den muaf olduğundan bahisle KDV alınmaması talebinin reddine ilişkin memurluk işleminin iptali istemiyle icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece ihale konusu taşınmazın tapu kaydındaki edinme tarihi ve internet ortamından alınan e-vergi levhası sorgulama belgesi dikkate alınarak Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 17. maddesinin 4/r bendine göre muafiyet bulunduğu gerekçesiyle şikayetin kabulüne karar verildiği görülmektedir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde; “Türkiye'de yapılan aşağıdaki işlemler Katma Değer Vergisine tâbidir” hükmü yer almaktadır. Aynı Kanun'un 1. maddesinin (d) bendinde ise; müzayede mahallerinde ve gümrük depolarında yapılan satışların Katma Değer Vergisine tabi olduğu hükme bağlandıktan sonra, 19. maddesinin birinci bendinde; “Diğer kanunlardaki vergi muafiyet ve istisna hükümleri bu vergi bakımından geçersizdir. Katma değer vergisine ilişkin istisna ve muafiyetler ancak bu Kanuna hüküm eklenmek veya bu Kanunda değişiklik yapılmak suretiyle düzenlenir” hükmü öngörülmüştür. Yasa koyucu, Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11. ve sonraki maddelerinde, Kanunun 1. maddesine göre KDV'den sorumlu olanlarla ilgili olarak bazı hallerde muafiyete ilişkin düzenlemeler getirmiştir.

Katma Değer Vergisi Kanunu'nun “Sosyal ve Askeri Amaçlı İstisnalarla Diğer İstisnalar” başlıklı 17. maddesinin 4/r bendi ile; '' Kurumların aktifinde veya belediyeler ile il özel idarelerinin mülkiyetinde, en az iki tam yıl süreyle bulunan iştirak hisseleri ile taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler ile bankalara borçlu olanların ve kefillerinin borçlarına karşılık taşınmaz ve iştirak hisselerinin (müzayede mahallerinde yapılan satışlar dahil) bankalara devir ve teslimleri'' KDV'den müstesna tutulmuştur.

Öte yandan, anılan yasa hükmünde; istisna kapsamındaki kıymetlerin ticaretini yapan kurumların, bu amaçla aktiflerinde bulundurdukları gayrimenkul ve iştirak hisselerinin teslimlerinin, istisna kapsamı dışında olduğu belirtilmiştir.

Nitekim, taşınmaz ve taşınmaz niteliği taşıyan mal ve hakların satışında, katma değer vergisi uygulaması ile ilgili Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'nca yayımlanan 23.06.2010 tarihli Katma Değer Vergisi Sirküleri'nin 3.4 maddesinde de; kurumların aktifinde veya belediyeler ile il özel idarelerinin mülkiyetinde, en az iki tam yıl süreyle bulunan taşınmazların satışının KDV'den müstesna olduğu, bu satışların müzayede suretiyle gerçekleşmesinin belirtilen duruma etkisinin bulunmadığı,

ancak, istisna hükmünün, istisna kapsamındaki kıymetlerin ticaretini yapan kurumların, bu amaçla aktiflerinde bulundurdukları taşınmaz teslimleri için geçerli olmadığı ifade edilmiştir.

Diğer taraftan, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 1/1-a maddesine göre; sermaye şirketleri, kurum kavramı içerisinde yer almaktadır. Bu itibarla, 3065 sayılı Kanun'un 17/4-r maddesinde düzenlenen istisna hükmünün, sermaye şirketlerinin borçlarına karşılık taşınmazlarının cebri icra yoluyla satılması halinde de uygulanacağı açıktır.

Somut olayda; yukarıda açıklandığı üzere, borçlu şirketin, 3065 sayılı Kanun'un 17/4-r maddesi kapsamında bulunan kurumlardan olduğu açıktır.

O halde mahkemece, gerektiğinde bilirkişi incelemesi de yaptırılmak suretiyle ihale konusu taşınmazın iki yılı aşkın süredir borçlu şirketin aktifinde kalıp kalmadığı ile anılan şirketin istisna kapsamındaki kıymetlerin ticaretini yapıp yapmadığı araştırılarak, KDV Kanunu'nun 17/4-r maddesinde belirtilen istisna kapsamında olup olmadığının tespiti ile oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup, mahkeme kararının bu nedenle bozulması gerekirken, onandığı anlaşılmakla ...’nün karar düzeltme isteminin kabulü gerekmiştir.