Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2016/21900 K.2017/13586

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhine başlatılan adi kira ve hasılat kiralarına dayalı örnek 13 nolu ödeme emri ile başlatılan takipte; borçlunun, icra mahkemesine başvurusunda; takibe dayanak belgelerin emlak vergisi ve çevre temizlik vergisine ait olduğu, kira alacağı olmadığı ve anılan alacaklar için örnek 13 ödeme emri ile takip yapılamayacağı şikayeti ile takibin iptali talebinde bulunduğu, mahkemece; hukuki yarar yokluğu nedeniyle şikayetin reddine karar verildiği görülmektedir.

İİK'nun 269/1. maddesine göre; “Takip adi kiralara veya hasılat kiralarına mütedair olur ve alacaklı da talep ederse ödeme emri, Borçlar Kanunu'nun 260 ve 288. maddelerinde yazılı ihtarı ve kanuni müddet geçtikten sonra icra mahkemesinden borçlunun kiralanan şeyden çıkarılması istenebileceği tebliğini ihtiva eder.”

İcra ve İflas Kanunu Yönetmeliği'nin 35. maddesinde ise adi kira ve hasılat kiralarına ilişkin ödeme emrinin “kesinleşen kira alacağı için alacaklının haciz talep edebileceği ve icra mahkemesinden borçlunun kiralanan şeyden çıkarılmasını isteyebileceği” kaydını ihtiva edeceği hususu düzenlenmiştir.

TBK'nun 314. maddesi kiracının kira bedeli ve yan giderleri ödeme yükümlülüğü getirmiştir. Buna göre kira bedeli ile kira sözleşmesinde (yakıt, su, elektrik) gibi yan giderlerin de kira bedelinden sayılacağı öngörülmüştür. TBK 315/1 fıkrası uyarınca kira bedeli veya yan gideri kiracı ödemez ise temerrüde düşer. Borçluya, örnek 13 tahliye ihtarlı ödeme emri gönderebilmesi için takip talebinde TBK'nun 315/1. maddesinde yazılı nitelikte alacağın istenmesi gereklidir.

Bu durumda adi kiraya ve hasılat kiralarına ilişkin icra takibinde, asıl kira borcu ile kira sözleşmesinde belirtilen diğer edimlere ilişkin alacakların birlikte talep edilmesi ve bu alacaklar için örnek 13 numaralı ödeme emrinin borçluya gönderilmesi mümkün ise de; asıl kira borcu dışında kalan kira sözleşmesine dayalı alacaklar için adi kiraya ilişkin takip yapılması mümkün değildir.

Somut olayda, takip talebinde borcun sebebi olarak “01.03.2014 başlangıç tarihli kira sözleşmesi” açıklamasına yer verildiği, fakat ödeme emrine eklenen belgelerin içerisinde Zeytinburnu Belediye Başkanlığı’na ait emlak ve çevre temizlik vergisi konulu belgelerin de yer aldığı görülmektedir. Her ne kadar, anılan kira sözleşmesinin 6 numaralı bendinde emlak vergisi ve çevre temizlik vergisinin kiracıya ait olduğu belirtildiyse de bunların kira parasından sayılacağı ve ödenmemesi halinde tahliye nedeni olacağına dair bir düzenleme de bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; öncelikle, anılan takibe itiraz edilmiş ve takip durdurulmuş olsa dahi, borçlunun ödeme emrinin iptali için icra mahkemesine başvurmakla hukuki menfaati bulunmaktadır. Mahkemece duruşma açılarak; anılan takipte istenen asıl alacağın TBK'nun 315. maddesi kapsamında kira alacağı mı yoksa kira alacağı dışında kalan alacak mı olduğunun incelenmesi; talep edilen alacağın kira alacağı dışında kaldığı tespit edilirse de bu alacak kalemleri için borçluya çıkarılan örnek 13 numaralı ödeme emrinin iptaline aksi halde istemin reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı nedenlerle evrak üzerinde hüküm tesisi isabetsizdir.