Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2016/30130 K.2018/3369

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkikinin borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Muteriz borçlunun, hakkında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan takip nedeniyle icra mahkemesine yaptığı başvuruda; yetkiye ve borca itiraz ederek takibin durdurulmasını talep ettiği, mahkemece; muhtıra tebliğine rağmen eksik gider avansının süresinde yatırılmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verildiği görülmektedir.

6100 sayılı HMK'nun 114/g maddesinde, gider avansı, dava şartı olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 115/2. maddesine göre; “Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.” Aynı Kanun'un 120. maddesinde ise; “Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması hâlinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir” düzenlemesi yer almaktadır.

Mahkemece gider avansının eksik olduğunun anlaşılması halinde, tamamlattırılması için HMK'nun 120/2. maddesi gereğince verilecek iki haftalık kesin süre ile birlikte, gider avansı net olarak belirlenmeli ve tarafa, avansın yatırılmamasının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmezse, ancak o takdirde dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir.

Hukuk Genel Kurulu'nun 13.03.2015 tarihli ve 2013/1824 E. 2015/1030 K. sayılı kararında; “Mahkemece davacı vekiline gider avansının “iki hafta içinde mahkeme veznesine ulaştırılması” hususu değil, “ödenmesi” hususu tebliğ edilmiş; diğer bir ifade ile mahkeme, kesin süre ihtaratlı ara kararında, verilen kesin sürede mahkeme veznesine yatırılması gerektiğini belirtmediğinden ihtara konu miktarın süresinde ... veznesine yatırılması ile ara karar gereği yerine getirilmiştir...” görüşü benimsenmiştir.

Somut olayda, mahkemenin 15.4.2016 tarihli birinci celsesinde verilen 1 nolu ara kararı ile; "davacı ...'a masrafı şimdilik suç üstü ödeneğinden karşılanmak üzere muhtıra çıkartılarak, 155,00 TL gider avansını 1 haftalık kesin süre içerisinde yatırmadığı

takdirde dava şartı yokluğundan davanın usulden reddedileceğinin ihtarına" karar verildiği, muhtıranın borçluya 10.5.2016 tarihinde tebliğ edildiği, dosya arasında bulunan ... dekontunda belirtilen gider avansının, ... Merkez Müdürlüğü'nün 10272/061/002 nolu ödeme belgesi ile 12.5.2016 tarihinde havale edildiğinin görüldüğü, mahkemenin ara kararında gider avansının mahkeme veznesine yatırılacağına ilişkin bir ifade bulunmadığından yukarıda belirtilen Hukuk Genel Kurulu kararı gereğince avansın süresi içinde ...'ye yatırılmış olduğunun kabulü gerekmektedir.

O halde, mahkemece, eksik gider avansının süresinde yatırılmış olması nedeniyle işin esasının incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile hüküm tesisi isabetsizdir.