Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2016/30497 K.2018/3748

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından çeke dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibinde, borçlu cirantanın icra mahkemesine başvurusunda çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığını, paraf imzanın da kendi imzası olmadığını, çekin süresinde ibraz edilmediğini, çekteki ciro silsilesinin koptuğunu ileri sürerek takibin iptaline karar verilmesini talep ettiği, mahkemece çekin son keşide tarihinin 10/10/2015 olarak düzeltildiği ve çek cirantası borçlunun düzeltmeden haberdar olduğuna dair dosyada yazılı delil bulunmadığı, çekin yasal süresi içerisinde bankaya ibraz edilmediği gerekçesi ile davanın kabulüne, borçlu yönünden takibin iptaline karar verildiği görülmektedir.

HMK'nun 207. maddesi hükmü gereğince; senetteki düzeltmelerin borçlu (keşideci) tarafından paraf edilmesi gereklidir. Yani, senette mevcut olan çıkıntı veya senet metni altındaki hak ve silinti ayrıca tasdik edilmemiş ise, inkâr halinde yok hükmündedir. Bu nedenle, senet üzerinde yapılan değişikliklerin geçerli olabilmesi için, düzenleyen tarafından imza veya paraf edilmek suretiyle onaylanması gerekir.

Bu şekilde atılan imzaya veya parafa itiraz halinde, mahkemece, yöntemince imza incelemesi yapılmalıdır. Düzeltmenin onaylı olmaması veya imzanın keşideciye ait olmadığının anlaşılması halinde, düzeltme yok hükmünde olup, senedin düzeltme öncesi durumuna göre değerlendirme yapılır.

Borçlu tarafından, değişiklik yanındaki imzaya (parafa) itiraz edilmesi ve bu itirazın sabit olması halinde, çekin TTK'nun 796. ve 808. maddelerinde öngörülen yasal süreden sonra ibraz edildiği anlaşılırsa, mahkemece, İİK'nun 170/a-2. maddesi uyarınca takibin iptaline karar verilebilecektir.

Çek, keşideci tarafından düzenlenmiş olduğundan, çek üzerindeki çıkıntı ve değişikliklerin keşideci tarafından paraf edilmesi gerekir.

TTK'nun 796. ve 808. maddeleri gereğince; çekin yasal süresinde ödenmek üzere muhataba ibraz edilmesi zorunludur. Süresinde ibraz edilmiş olan çekin ödenmediğinin, aynı Kanun'un 808/2. maddesi gereğince, muhatap tarafından, ibraz günü de gösterilmek suretiyle "çekin üzerine yazılmış olan tarihli bir beyanla" belirlenmesi halinde, hamilin, cirantalar, keşideci ve diğer çek borçlularına karşı başvurma hakkı bulunmaktadır.

TTK'nun 809/1. maddesine göre de; çekin, ibraz müddeti içinde muhatap bankaya ibrazı, protesto veya buna denk işlemle belirlendiği takdirde, yasal şekilde ibraz edildiğinin kabulü gerekir.

Öte yandan TTK'nun 790. maddesinde; " Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir ciroyu diğer bir ciro izlerse bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır" düzenlemesi getirilmiştir.

Somut olayda, takip dayanağı 25.000,00 TL bedelli çekin keşidecisinin ... ... Ltd.

Şti. olduğu, çekte ilk cironun muteriz borçluya ait olduğu, çekin, borçlu cirantanın cirosu ile ciro edildiği, çizilmiş cirolar yazılmamış sayılacağından ...'a yapılan ciro sonrasında alacaklıya ciro edildiği, takip alacaklısının ciro silsilesi içerisinde yer aldığı, çekin ilk keşide tarihinin 20.12.2014 olarak yazıldığı, paraflanarak 20.03.2015 olarak değiştirildiği, bu tarihin de paraflanarak 10.10.2015 olarak değiştirildiği ve son olarak keşide tarihinin 17.12.2015 tarihi olarak değiştirildiği, tüm değişikliklerin yanında paraf imzaların bulunduğu ve 18.12.2015 tarihinde alacaklı tarafından bankaya ibraz edildiği görülmüştür.

Borçlunun, çekteki, paraf imzalarının keşideciye ait olmadığı yönünde açık bir itirazı olmadığı ve değişikliklerin keşideci dışında farklı bir kişi tarafından yapıldığı iddia edilmemiş olduğundan, keşideci tarafından paraf edilmiş değişik geçerli olup, takibe konu çekin paraflanmış son keşide tarihi dikkate alındığında yasal süre içerisinde bankaya ibraz edildiği anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece; borçlunun isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile istemin kabulü ile takibin iptali yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.