Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2016/7550 K.2016/12536

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Borçlu, sair fesih nedenleri yanında mahcuz menkullerin muhammen bedelinin 9.950 TL olup ihale bedelinin bu miktarın % 50'si ve satış masraflarını karşılamadığını ileri sürerek ihalenin feshi istemi ile icra mahkemesine başvurduğu; mahkemece, ihale usul ve yasaya uygun olduğundan bahisle şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

İİK'nun 106-144. maddelerinde paraya çevirme ile ilgili hükümler yer almış, aynı Kanun'un satış kararı tarihi itibariyle uygulanması gereken 115. maddesinde. "Birinci ve ikinci ihale icra memuru tarafından, ilanda belirlenen yer, gün ve saatte, elektronik ortamda verilen en yüksek teklif üzerinden başlatılır. Satışa çıkarılan mal üç defa bağırıldıktan sonra, elektronik ortamda verilen en yüksek teklif de değerlendirilerek, en çok artırana ihale edilir.

Şu kadar ki, artırma bedelinin, malın tahmin edilen bedelinin yüzde ellisini bulması ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan diğer alacaklar o malla temin edilmişse bu suretle rüçhanı olan alacakların mecmuundan fazla olması ve bundan başka paraya çevirme ve paraların paylaştırılması masraflarını aşması gerekir" hükmüne yer verilmiştir.

Bu durumda satış bedelinin tüm icra masraflarını değil, paraya çevirme ve paylaştırma giderlerini geçmesi gerektiğinin hüküm altına alındığı görülmekle, satış talebinden ihale tarihine kadarki paraya çevirme ve paylaştırma giderlerinin hesaplamada dikkate alınması gerekmektedir. Bu durumda, satış talebi ile ihale tarihi arasındaki yediemin ücretinin, menkulün paraya çevirme giderlerine dahil olduğu kabul edilerek, artırma bedelinin hesaplanmasında dikkate alınması zorunludur.

Somut olayda, alacaklı tarafça ... İcra Müdürlüğü'nün 2013/4566 Esas sayılı dosyasından buzdolabı, televizyon, ses sistemi, dvd player ve koltuk takımından oluşan menkullerin satılarak paraya çevrilmesinin istendiği, satışı istenen menkullerin muhammen değerinin toplam 9.950 TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır. 07.05.2015 tarihli 1. arttırmada menkullerin 5.380 TL bedel ile alacağına mahsuben alacaklıya ihale edildiği görülmektedir.

İcra müdürlüğünce, yediemine 2.812 TL ücret ödendiği görülmektedir. Satış talep tarihi ile ihale tarihi arasındaki yediemin ücreti, menkullerin paraya çevirme giderlerine dahil olduğundan bu miktara yediemin ücretinin de ilavesi gerekir. İİK.nun 115. maddesindeki bu düzenleme tek başına ihalenin feshi nedeni olduğundan mahkemece re’sen gözetilmelidir.

O halde mahkemece, icra müdürlüğünden satış talep tarihi ile ihale tarihi arasındaki yediemin ücreti (miktarı) sorularak ve diğer paraya çevirme masrafları da nazara alınmak suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.