Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2018/1593 K.2019/10529

...... Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlu aleyhinde bir adet çeke dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe karşı borçlu .... mahkemesine başvurusunda; takip dayanağı çekin lehtar .......tarafından şikayetçi borçluya ciro edildikten sonra, ciro yolu ile tekrar lehtar-ciranta ...... eline geçmesi üzerine, adı geçen tarafından alacaklı ...’a ciro edildiğini, ancak çekin lehtar-cirantanın cirosuyla borçluya geçtikten sonra lehtar-cirantaya geriye ciro edilmiş olması nedeniyle ciro zincirinin koptuğunu ileri sürerek takibin iptalini talep ettiği, mahkemece;

alacaklı ... tarafından, ciro silsilesinde yer alan davacı borçlu.....karşı kambiyo senetlerine özgü takip başlatılmasında hukuka aykırılığın bulunmadığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verildiği, borçlu tarafından ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine, ......

30.10.2017 tarih ve 2017/3147 E.-2017/2384 K. sayılı kararı ile; geriye ciro alanın (lehdar ciranta ....) ciro ettiği ve ciro silsilesinde alacaklı olan ... tarafından takibin başlatıldığı, geriye ciro yapan borçlu...... cirosunu çizmediği, cirosunu geçersiz kılmadığından ciro silsilesinde borçlu görünmeye devam ettiği, ilk derece mahkemesi kararının doğru olduğu gerekçesi ile istinaf isteminin HMK 353-(1)-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Şikayetçi borçluya karşı müracaat borçlusu durumunda olan lehtar cirantanın çeki yeniden tedavüle koyarak başkasına ciro etmesi mümkün ise de, çekin, lehtar-ciranta tarafından ciro edildikten sonra, ikinci ciranta tarafından tekrar lehtar cirantaya ciro edilmesi ve lehtar cirantanın da 6102 sayılı TTK'nun 788. maddesi koşullarında yeniden çeki tedavüle çıkararak ciro etmesi halinde, ikinci tedavülden önceki ikinci cirantanın sorumluluğu kalmadığından, ikinci ciranta hakkında takip yapılamaz. Bu durumda, keşideci ve lehtar-cirantanın takip alacaklısına karşı sorumluluğu vardır. Zira lehtar-ciranta, çeki yeniden tedavüle çıkarmakla, ciro etmeden önceki durumuna döndüğünden ikinci cirantanın sorumluluk zinciri içinde yer alması mümkün değildir.

Bu açıklamalardan sonra, somut olayın incelenmesinde;

Takip dayanağı çekin lehtar ...... adına düzenlendiği ve lehtar-ciranta.... tarafından borçlu ... ciro edildiği,....tarafından lehtar-ciranta.... geriye ciro edildiği ve son olarak kendisine geri ciro edilen lehtar- ciranta ..... tarafından takip alacaklısı ...’a ciro edildiği görülmekle, çekin tedavüle çıktıktan sonra geriye ciro yolu ile lehtar ciranta .... döndüğü ve sonra tekrar lehtar ciranta .... tarafından alacaklı ...’a ciro edilerek tedavüle çıktığından, ikinci tedavülden önceki ikinci ciranta.....sorumluluğu açıklandığı üzere bulunmamakta, ancak keşideci ve lehtar-ciranta ile takip alacaklısı hamil arasında sorumluluk bulunmaktadır.

Zira lehtar-ciranta çeki yeniden tedavüle çıkarmakla ikinci cirantaya ciro etmeden önceki durumuna dönmüştür ve alacaklı tarafından ikinci ciranta hakkında takip yapılamayacağının kabulü gerekir.

O halde, ilk derece mahkemesince, borçlunun isteminin kabulü ile takibin İİK'nun 170/a maddesi uyarınca iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ve ilk derece mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

....