Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2020/3197 K.2020/11282

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı icra takibinde şikayetçi borçlu...Petrol .... Ltd. Şti. vekilinin şikayet dilekçesinde; ipotekli taşınmazın maliki..... lehine değil,...Akaryakıt ... Ltd. Şti. lehine ipotek verdiğini, her iki şirketin ayrı tüzel kişiliklere haiz olduğunu, ipoteğin müvekkili şirketi kapsamadığını, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip yapılamayacağını ileri sürerek takibin iptaline karar verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkmesince; şikayetin reddine karar verildiği, şikayetçi borçlunun istinaf yoluna başvurması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği görülmektedir.

İİK'nun 149. maddesi gereğince; icra memuru, ibraz edilen akit tablosunun kayıtsız şartsız bir para borcu ikrarını ihtiva ettiğini ve alacağın muaccel olduğunu anlarsa, borçluya ve taşınmaz üçüncü şahıs tarafından rehnedilmiş veya taşınmazın mülkiyeti üçüncü şahsa geçmişse ayrıca bunlara birer icra emri gönderir. Anılan maddede sözü edilen bu husus, aralarında zorunlu takip arkadaşlığı olan borçlu ile rehin veren üçüncü kişi hakkında birlikte takip yapılmasını gerektirir.

Yukarıda özetlenen İİK.nun 149. madde hükmüne göre, icra takibinin asıl kredi borçlusu (lehine ipotek verilen) hakkında açılması ve yürütülmesi asıldır. Ancak takip sonunda üçüncü kişinin taşınmazının paraya çevrilmesi söz konusu olduğundan, o kişi hakkında da takip yapılması ve devam edilmesi gerekir. Şu hale göre ipotek veren üçüncü kişi ile asıl borçlu arasında zorunlu takip arkadaşlığı vardır. Bu husus mahkemece re'sen gözönünde bulundurulmalıdır.

Somut olayda, takip dayanağı beş adet Genel Nakdi ve Gayrinakdi Kredi Sözleşmesinin incelenmesinde; kredi sözleşmelerinden; 09.09.2008 tarihli Genel Kredi Sözleşmesinde şikayetçinin asıl borçlu olduğu, müteselsil kefiller arasında...Akaryakıt...Ltd. Şti.’nin yer almadığı, 18.04.2008 tarihli Genel Kredi Sözleşmesinde şikayetçinin asıl borçlu olduğu, müteselsil kefiller arasında...Akaryakıt...Ltd. Şti.’nin de yer aldığı, 30.10.2009 tarihli Genel Kredi Sözleşmesinde şikayetçinin asıl borçlu olduğu, müteselsil kefiller arasında...Akaryakıt Ltd. Şti.’nin yer aldığı, 05.06.2013 tarihli Genel Kredi Sözleşmesinde asıl borçlunun..

şikayetçi borçlunun müteselsil kefiller arasında yer aldığı, 10.06.2013 tarihli Genel Kredi Sözleşmesinde şikayetçinin asıl borçlu olduğu, müteselsil kefiller arasında ...Akaryakıt Ltd. Şti.’nin yer almadığı görülmekle şikayetçi borçlunun .... beş adet kredi sözleşmesinden dört tanesinde asıl borçlu olduğu, bir tanesinde müteselsil kefil olduğu, lehine ipotek verilen dava dışı ...Akaryakıt...Ltd. Şti.’nin ise bir adet kredi sözleşmesinde asıl borçlu, iki adet kredi sözleşmesinde müteselsil kefil, iki adet kredi sözleşmesinde ise yer almadığı görülmektedir.

Yine takip dayanağı, ... Tapu Sicil Müdürlüğünün 18.06.2015 tarih ve 9543 yevmiye numaralı ipotek resmi senedinin incelenmesinde ise; ipotek veren Fevzi Uzun adına kayıtlı ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, 195 Parsel sayılı taşınmaza, dava dışı...Akaryakıt ... Ltd.

Şti.'nin, asaleten ve 3. kişilere olan kefaletinden/kefaletlerinden doğmuş-doğacak tüm borçlarını da karşılamak üzere 1. derecede, 2.500.000 TL bedelle ipotek tesis edildiği, verilen ipoteğin şikayetçi borçlu...Petrol ... Ltd. Şti.’ni kapsamadığı, dava dışı...... Akaryakıt Ltd. Şti. lehine tesis edildiği, başka bir deyişle şikayetçi...Petrol ... Ltd. Şti.’nin ipotek resmi senedinde isminin geçmediği görülmektedir.

Bu durumda; ipotek akit tablosu kapsamında teminat altına alınan kefalet borcu da dava dışı...... Akaryakıt Ltd. Şti.’ne ait olup, şikayetçi...Petrol ... Ltd. Şti.’ne ait olmadığı gibi, şikayetçi...Petrol ... Ltd. Şti. lehine ipotek verilen asıl borçlu da değildir.

Hal böyle olunca, şikayetçi...Petrol ... Ltd. Şti. yönünden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılamaz. O halde, ilk derece mahkemesince şikayetin kabulü ile şikayetçi borçlu yönünden takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, şikayetin reddi yönünde hüküm tesis edilmesi ve Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesi isabetsiz olup Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.