Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2021/9133 K.2021/8429

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte, borçluların icra mahkemesine başvurularında, sair iddialarının yanında takibe dayanak bononun finansal kiralama sözleşmesi gereği verilmiş teminat senedi olduğunu belirterek takibin iptalini talep ettikleri, mahkemece borca itirazın reddine, işlemiş faize itirazın kısmen kabulüne karar verildiği,

kararın borçlular tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince faktoring şirketlerinin 6361 sayılı Yasanın 9/2. maddesine ve yönetmeliğin 8/1. maddesi hükümlerine uygun olarak temlik almadıkları kambiyo senetlerinde yetkili hamil olamayacakları gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına ve şikayetin kabulüyle takibin iptaline karar verildiği, kararın alacaklı tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu'nun 9. maddesinde faktoring şirketlerinin yapamayacağı işlemler hükme bağlanmıştır. Anılan Kanunun 9/2. hükmüne göre; "Faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez. Aynı faturaya dayalı birden çok faktoring şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz." düzenlemesi yer almaktadır.

04/02/2015 tarih ve 29257 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8/1. maddesinde ise.

"Faturalı alacağa istinaden kambiyo senedi veya diğer senetlerin alınması halinde, alınan kambiyo senedi veya diğer senetteki ciro silsilesinde kuruluşa kambiyo senedi veya diğer senedi ciro edip veren kişinin, devralınan faturada alacaklı olarak gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın veya keşidecinin de faturadaki borçlu ile aynı kişi olması gerekir. Fatura ile kambiyo senedi veya diğer senetteki tutarın uyumlu olmasına dikkat edilir.

Kuruluş tarafından kullanılan faktoring programları bu uyumu gözetecek ve uyumsuzluk söz konusu olduğunda işlem yapılmasına olanak vermeyecek şekilde yapılandırılır" hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, 6361 sayılı Yasanın 9/2. maddesi ve yönetmeliğin 8/1. maddesi hükümleri faktoring şirketlerinin tarafı olduğu faktoring sözleşmeleri ve işlemlerine ilişkin olup finansal kiralama sözleşmeleri anılan düzenlemelerin kapsamında değildir. O halde somut olayda Bölge Adliye Mahkemesince taraflar arasında akdedilen sözleşmenin niteliğinde hataya düşülerek finansal kiralama sözleşmelerinde uygulama imkanı olmayan yasa hükümlerine dayanılarak kurulan hüküm isabetsiz olup borçluların istinaf başvurularında ileri sürdükleri iddialar incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması cihetine gidilmiştir.