Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/10110 K.2022/12832

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlular ve alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü : I-Borçlular ... Grup Telekomünikasyon İletişim…Ltd. Şti. ve ...’in temyiz istemlerinin incelenmesinde; Tarafların iddia ve savunmalarına, dosya içeriğindeki bilgi ve belgelere ve kararın gerekçesine göre tarafların temyiz itirazlarının (REDDİNE);

II- Alacaklı ... A.Ş.’nin temyiz itirazlarına gelince

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de; A-Şikayetçi ... yönünden;

Şikayetçi asıl borçlu ... Grup Telekomünikasyon İletişim…Ltd.

Şti. ve ipotek maliki ...’in sair fesih nedenleri ile birlikte satış ilanı tebliğ işleminin usulsüz olduğunu ileri sürerek 04.01.2022 ve 03.02.2022 tarihli taşınmaz ihalelerinin feshi istemi ile icra mahkemesine başvurdukları, ilk derece mahkemesince 1614 ada 13 parsel yönünden dava süresinde açılmadığından istemin usulden reddine, 522 ada 30 parsel yönünden ihalenin feshi isteminin reddine ve ihale bedelinin %10'u oranında para cezasına hükmedildiği,

şikayetçilerin istinaf yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince şikayetçi ...’e çıkartılan satış ilanı usulsüz tebliğ edildiğinden şikayetçi ... yönünden ihalenin feshine, davacı şirket yönünden ihalenin feshi isteminin reddine ve ihale bedelinin %1'u oranında para cezasına hükmedildiği anlaşılmaktadır.

İİK'nın 134. maddesinin 2. fıkrasında; "İhalenin feshini, Borçlar Kanunu'nun 226. maddesinde yazılı sebepler de dahil olmak üzere, yalnız satış isteyen alacaklı, borçlu, tapu sicilindeki ilgililer ve pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenlerin" isteyebileceği hususu düzenlendikten sonra, aynı fıkrada ayrıca"… talebin reddine karar verilmesi halinde icra mahkemesi davacıyı feshi istenilen ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkum eder.Ancak işin esasına girilmemesi nedeniyle talebin reddi halinde para cezasına hükmolunamaz" hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, alacaklı banka tarafından kredi sözleşmesinin asıl borçlusu ... Grup Telekomünikasyon İletişim…Ltd. Şti. ile taşınmaz malikleri aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibine başlandığı, şikayetin ipotekli takip konusu taşınmazlara ilişkin olduğu ve bu taşınmazlardan ... İli, ... İlçesi, ... Mah., 1614 ada 13 parselde yer alan 5 nolu bağımız bölümün malikinin şikayetçi ..., diğer 522 ada 30 parselin malikinin ise dava dışı ipotek maliki olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda davacı ...'in ancak kendi maliki olduğu 1614 ada 13 parselde yer alan 5 nolu bağımız bölüm yönünden aktif husumet ehliyetinin bulunduğunun yalnız bu taşınmaz için ihalenin feshi talebinde bulunabileceğinin kabulü gerekir.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’na göre yapılan ihalenin feshine ilişkin hususlar bahsi geçen Kanunun 134. maddesinde düzenlenmiştir.

İhalenin feshi davaları daha önce başvuranın kim olduğuna bakılmaksızın maktu harca tabi iken, 2004 sayılı İİK’nın 134. maddesinde değişiklik yapan ve 30.11.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7343 sayılı Kanun'un 27/4. maddesi ile davayı “ Satış isteyen alacaklı, borçlu, resmî sicilde kayıtlı ilgililer ile sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişilerin" açması halinde ihale bedeli üzerinden nispi harca tabi kılınmıştır. Bu harcın yarısı talepte bulunulurken peşin olarak yatırılmak zorundadır.

Ayrıca 7343 sayılı Kanun'un 27/5. maddesi ile davayı “ Satış isteyen alacaklı, borçlu, resmî sicilde kayıtlı ilgililer ile sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişiler" açması halinde teminat gösterme zorunluğu da getirilmiştir. İlgili kişilerin muhtemel zararına karşılık olmak üzere ihale bedelinin yüzde beşi oranında teminat gösterilmesi şarttır.

Harca tabi bir davanın yürütülmesi kanunda belirtilen harcın yatırılmasına bağlıdır. Harçlar Kanunu’nun 30. maddesine göre harç yatırılmadıkça müteakip işlemler yapılamaz.

Bu düzenlemenin sonucu olarak " davayı yürütmeye yönelik hiç bir işlem yapılamaz, diğer dava şartları incelenemez. "

Dava harcı diğer dava şartlarından önce gelir.

Dava harcının yatırılması sağlanmadığında teminatın yatırılıp, yatırılmamasının hukuki sonucu yoktur.

Somut olayda, ihalenin feshi talebinde bulunan şikayetçi, 522 ada 30 parsel yönünden satış isteyen alacaklı ya da borçlu olmayıp, pey sürmek suretiyle de ihaleye iştirak etmemiştir. Şikayetçi, diğer ipotekli taşınmazın maliki olup feshi istenen taşınmazın resmi sicilindeki ilgililerden değildir.

Yukarıda yer alan yasal düzenlemeler çerçevesinde;ihalenin feshi talebinin 30.11.2021 tarihinden sonra yapılması halinde kanunda belirtilen istisnai taraflar dışında kalan gerçek ya da tüzel kişiler tarafından yapılması halinde ihale bedeli üzerinden nispi harca tabi olduğu ve nispi harcın yarısının peşin yatırılacağı, ihale bedelinin yüzde beşi oranında teminat gösterilmesi tartışmasızdır.

Mahkemece, şikayetçi ...'in isteminin dava dışı ipotek malikine ait 522 ada 30 parsel yönünden aktif husumet ehliyeti olmadığı göz önünde bulundurularak nispi harç alınmadan ve teminat gösterilmesi şartı yerine getirilmeden sonuca gidilmesi, Bölge Adliye Mahkemesince bu hususlar gözden kaçırılarak yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını gerektirmiştir.

B- ... Grup Telekomünikasyon İletişim…Ltd. Şti. yönünden;

İİK'nun 134/2. maddesinde; "İhalenin feshini, Borçlar Kanunu'nun 226. maddesinde yazılı sebepler de dahil olmak üzere yalnız satış isteyen alacaklı, borçlu, tapu sicilindeki ilgililer ve pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler, yurt içinde bir adres göstermek koşuluyla icra mahkemesinden şikayet yolu ile ihale tarihinden itibaren 7 gün içinde isteyebilirler" hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, taşınmazlardan Sivas İli, Merkez İlçesi, Kılavuz mah., 1614 ada 13 parselde yer alan 5 nolu bağımız bölümün ihale tarihinin 04.01.2022 olduğu icra mahkemesine 10.02.2022’de yapılan ihalenin feshi şikayetinin yasal yedi günlük süreden sonra olduğu sabittir.

O halde Bölge Adliye Mahkemesi’nce, şikayetçi asıl borçlu ... Grup Telekomünikasyon İletişim…Ltd. Şti’nin 1614 ada 13 parsele yönelik şikayetinin süre aşımı nedeniyle reddi ile para cezasına yer olmadığına hükmedilmesi gerekirken esastan incelenmek suretiyle reddi yönünde hüküm tesisi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.