Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/11685 K.2022/14242

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı ve ihale alıcısı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Şikayetçi borçlunun icra mahkemesine başvurusunda, sair şikayetler ile ihalenin feshinin talep edildiği, ilk derece mahkemesince, şikayetin reddine karar verildiği, borçlu tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, ihaleye konu geminin kıymet takdirinin icra müdürlüğünce 12.12.2019 tarihinde yapıldığı, davalı alacaklı tarafından kıymet takdirine itiraz edildiği, bu davanın yapılan yargılamasında alınan 30.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda taşınmazın değerinin 6.800.000,00 TL olarak bildirildiği, ancak bu tespitin hangi tarih esas alınarak yapıldığına ilişkin bir açıklamaya yer verilmediği,

Marmaris İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2020/125 Esas, 2021/12 Karar sayılı kararı ile de 6.800.000,00 TL değerin tespitine karar verilmekle birlikte yine kıymetin hangi tarih esas alınarak belirlendiğine yönelik tespit ve hüküm bulunmadığı,

bu durumda İİK’nun 128/a-2 maddesinde öngörülen 2 yıllık sürenin başlangıcı olarak sonradan kesinleşmesi koşulu ile kıymet takdirinin fiilen yapıldığı keşif tarihi olacağından ve fiili kıymet takdiri 12/12/2019 tarihi olup dava konusu ihale 21/12/2021 tarihinde yapıldığından 2 yıllık sürenin geçtiği, bu süre geçmiş olmakla geçerli bir kıymet takdirinin varlığından söz edilemeyeceğinden kamu düzeninden yapılan incelemeye göre ihalenin bu nedenle feshine karar verilmesi gerektiği belirtilerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve ihalenin feshine karar verildiği görülmüştür.

6102 sayılı TTK’nun “Cebrî İcraya İlişkin Özel Hükümler” başlıklı kısmında yer alan 1366/2. maddesinde geminin değerinin icra mahkemesince saptanacağı belirtilmiştir. Gemilerin cebri icra yolu ile satışında İİK’daki hükümlerin bir çoğu uygulanmak zorunda ise de gemilere ilişkin TTK’da yer alan cebri icra hükümleri daha özel nitelikte olduğundan TTK’da yer alan düzenlemelerin öncelikle uygulanması gerekmektedir.

Bu nedenle, gemilerin kıymet takdiri mahkeme tarafından belirlenmelidir. İcra mahkemesince yapılan bu değerleme işlemini de İİK’da yer alan kıymet takdirine itiraz davası gibi değerlendirmemek gerekmekte olup, yapılan değerleme gemiler hakkında TTK’da bulunan özel bir kıymet takdiri usulüdür.

Bu nedenle İİK’nun 128/a-2 maddesinde öngörülen 2 yıllık sürenin başlangıcı gemiler yönünden bilirkişi raporunda veya mahkeme kararında açıkça değerleme tarihi belirtilmemiş olsa bile icra mahkemesince geminin değerinin fiilen tespit edildiği tarihte başlar.

Somut olayda, takip dosyası incelendiğinde geminin kıymetinin icra müdürlüğünce 12.12.2019 tarihinde yaptırıldığı, alınan raporun alacaklıya tebliğ edildiğine dair tebliğ mazbatasının takip dosyasında ve UYAP’ta bulunamadığı, daha sonra alacaklının 11.03.2020 tarihinde icra mahkemesine başvurarak Bellagio adlı ticari yatın kıymet takdirinin TTK’nun 1366. maddesi gereğince tespitinin talep edildiği, kıymet takdirine itiraz davası açılmadığı, icra mahkemesince 20.11.2020 tarihinde keşif yapıldığı ve 12.01.2021 tarihli karar ile yatın değerinin 6.800.000 TL olarak tespit edildiği, ihalenin ise 21.12.2021 tarihinde yapıldığı görülmüştür.

O halde, İİK’nun 128/a-2 maddesinde öngörülen 2 yıllık sürenin ihale tarihi itibari ile dolmadığı anlaşılmakla, Bölge Adliye Mahkemesince, borçlunun istinaf sebepleri incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.