Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/11903 K.2023/3770

Taraflar arasındaki kambiyo senedine özgü takipte borca itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddi ile davalının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı-borçlu vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulü ile takibin davacı yönünden durdurulmasına, yasal koşulları oluşmadığından davalı alacaklı aleyhine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-alacaklı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı-borçlu vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin icra dosyasında borçlu görünmekte olan SS Aksaray Bölgesi Hayvancılık Kooperatifler Birliği'nin başkanı olduğunu, takip konusu senette başkanı bulunduğu kooperatifi borçlandırmak maksadı ile senedi imzaladığını, senet incelendiğinde borçlu kooperatif adına 3 ayrı imza bulunduğunu, kooperatifin borçlanırken yönetim kurulunda bulunan 3 kişinin imzasının bulunması gerektiğini belirterek, takibin iptali ile davalı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı-alacaklı vekili cevap dilekçesinde; takibe konu bono metni incelendiğinde bononun ön yüzeyinde kefil olarak isim-soy isim, T.C. kimlik numarası ve imzası bulunan davacı ...'ın da takip borçlusu olarak gösterildiğini, davacının iddia ettiği gibi sadece kooperatif adına temsilen imza atılmış olsa idi iki temsilcinin imzasının kooperatifi temsil için yeterli olduğunu, üçüncü bir imzaya gerek bulunmadığını, ayrı bir takibe konu diğer bonolarda da kooperatif adına iki temsilci imzalarının bulunduğunu,

193 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 98. maddesinde bu kanunda aksine açıklama olmayan hususlarda Türk Ticaret Kanunu'ndaki anonim şirketlere ait hükümlerin uygulanacağının belirtildiğini, TTK’nın 321/3 ve 322. maddelerinde ise şirket adına tanzim edilecek evrakın muteber olması için aksine esas mukavelede hüküm olmadıkça temsile yetkili olanlardan ikisinin imzası yeterli bulunduğunun belirtildiğini, bu nedenle davanın reddini ile davacı aleyhine tazminata karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Aksaray Kooperatif Birliği’nin 2021 tarihi itibari ile temsil şeklini gösteren cevabi yazısında.

24.08.2021 tarihi itibari ile birliğin şirket yetkililerinden herhangi ikisinin müşterek temsilci olduğu belirtildiği, somut olayda; takibe dayanak senet üzerinde 3 farklı imzanın olduğu, kooperatif yetkililerinden herhangi ikisi dışındaki atılan imzanın, atan kişinin şahsen sorumluluğunu gerektirdiği, kooperatif yetkililerinden ikisi tarafından imza atılarak kooperatif borçlandırılmasına rağmen davacının isminin ve soyisminin yazılarak 3. kez kendi tarafından atılan imzanın artık kooperatif adına atılmadığı, şahsi sorumluluğunun olduğunun kabul edildiği,

davacı vekilinin imzaya itirazı da bulunmaması karşısında artık davacı vekilinin davacının şahsen sorumlu olmadığı yönündeki iddialarında haklı olmadığının anlaşıldığı, ayrıca, ilgili icra takibi durdurulmadığından İİK’nın 169/a-6 maddesi gereğince davalı/alacaklının tazminat taleplerinin reddi gerektiği belirtilerek davanın reddi ile davalının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-borçlu vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı-borçlu vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrar etmekle birlikte, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı 2022/288 soruşturma dosyasında senette tahrifat yapıldığına dair suç duyurusunda bulunduklarının mahkemece dikkate alınmadığını, Aksaray Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 29.03.2022 tarih 4895-3776 sayı nolu cevabi yazısında müvekkilin başkanı olduğu kooperatifler birliğini temsile ve borçlanmaya ilişkin işlemlerde müşterek 3 ayrı imzanın bulunması gerektiği açıkça belirtilmesine rağmen kooperatifler birliğinin iki imza ile temsil olunduğu hususunda mahkemenin direndiğini, müvekkili davacının kooperatifler birliğinin yönetim kurulu üyesi aynı zamanda başkanı olması sebebi ile bonoyu imzaladığını,

müvekkilimin aval veya kefil olma gibi bir irade açıklaması bulunmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Ticaret Sicil Müdürlüğü cevabi yazısına göre dava dışı keşideci kooperatifin, kooperatif yönetim kurulu üyelerinden en az üçünün imzası ile temsil edildiği, somut olayda kambiyo takibine konu edilen bonoda, keşideci SS Aksaray Bölgesi Hayvancılık Kooperatifler Birliği olup, senet üzerinde üç adet bir birinden farklı imzanın bulunduğu, bu imzanın dışında dördüncü bir imzanın bulunmadığı,

senetteki üç imzanın da yönetim kurulu üyeleri tarafından kooperatifi temsilen atıldığının kabulü gerektiği, davacı ...'ın şahsen sorumluluğunu gerektirecek ikinci bir imzası bulunmadığından davacı borçlunun şahsi sorumluluğu olmadığının kabulü gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurunun esastan kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulü ile takibin davacı yönünden durdurulmasına, yasal koşulları oluşmadığından davalı alacaklı aleyhine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı-alacaklı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı-alacaklı vekili istinaf dilekçesinde özetle;193 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 98. maddesi gereği kooperatiflerin borçlandırılması için kooperatif yetkililerinden herhangi ikisinin imzasının yeterli olduğunun düzenlendiği, işbu dosyaya konu bono metni incelendiğinde görüleceği üzere kooperatif temsilcilerine ait iki imza dışında ayrıca bononun ön yüzeyinde isim-soy isim, T.C.

Kimlik numarası ve imzası bulunan davacı ...'ın kefil olarak imzasının bulunduğu sabit olup, davacının takip borçlusu olarak gösterilerek isminin ve imzasının olduğu bonodan sorumlu olacağının açık olduğu, dosyaya Aksaray Ticaret Sicil Müdürlüğünce gönderilen müzekkere cevabında kooperatifin müşterek yetkililer ...ve ... isimli kişilerden herhangi ikisiyle müştereken temsile yetkili olduklarının bildirildiği görülmekle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senedine özgü takipte borca itiraza ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, TTK'nın 678, 701, 702, 776/1-g ve 778. maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı-alacaklı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,