Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/12845 K.2023/5165

Taraflar arasındaki memur muamelesini şikayetten dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulü ile icra müdürlüğü kararının kaldırılmasına, icra müdürlüğünce alacaklıdan tahsil edilen tahsil harcının şikayetçi alacaklıya iadesine karar verilmiştir.

Kararın davalı ... Hazinesi tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... Hazinesi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Alacaklı şikayet dilekçesinde; davalı borçlu hakkında başlattığı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte, icra müdürlüğüne başvurarak borçluya ait taşınmazların satışı talebinde bulunduklarını, icra müdürlüğünce İİK’nın 106. ve 110. maddelerine göre süresinde satış talep edilmediğinden haczin düştüğü gerekçesi ile taleplerinin reddedildiğini, akabinde anılan müdürlük kararına dayanılarak taşınmazlar üzerindeki hacizlerin kaldırılmasını talep ettiklerini, icra müdürlüğünce;

talebin alacağın haricen tahsil edildiğine karine teşkil ettiği ve dosyada satış gerçekleştiğinden % 11,38 oranında tahsil harcının yatırılması halinde hacizlerin fekkedileceğine karar verildiğini, doğrudan hacizlerin kaldırılması talebinde bulunulmadığını, haricen tahsilin söz konusu olmadığını, talebin harca tabi olmadığını ileri sürerek icra müdürlüğünün 28.04.2022 tarihli kararın iptali ile ödenen harcın iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılara şikayet dilekçesi tebliğ edilmemiş, davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; şikayetçi alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla ilamsız takip başlatıldığı, alacaklının/ilgilinin süresinde satış istenmediği gerekçesi ile İİK'nın 106 - 110. maddelerine dayalı olarak hacizlerin kaldırılması isteminin harca tâbi olmadığı,

bu durumda hacizlerin İİK'nın 106 - 110. maddeleri uyarınca düşmüş olması halinde diğer unsurlara bakılmaksızın ve harç alınmaksızın hacizlerin kaldırılmasının gerektiği, zira alacak haricen tahsil edilmiş olsa dahi bunun, hükümsüz kalan hacizlerin kaldırılması istemini harca tabi kılmayacağı, hacizlerin kaldırılması isteminin ve işleminin icra takibinin devamını sağlayan müteakip işlem niteliğinde de olmadığı, somut olayda satışın süresinde istenmediğinin icra müdürlüğünün 26.04.2022 tarihli kararı ile ortada olduğu,

bu itibarla icra müdürlüğünün İİK'nın 106 - 110. maddeleri uyarınca düşen hacizlerin kaldırılmasından harç alınması gerektiğine işaret eden şikayete konu 28.04.2022 tarihli kararının yerinde olmadığı gerekçesi ile şikayetin kabulüne, icra müdürlüğünce verilen 28.04.2022 tarihli ve 5 adet taşınmaz üzerindeki haczin harç yatırılması halinde (daha evvel yatırılan harçlar düşülerek) kaldırılmasına dair kararın kaldırılmasına ve müdürlükçe 28.04.2022 tarihli makbuz ile şikayetçi alacaklıdan tahsil edilen 181.738,20 TL tahsil harcının şikayetçi alacaklıya iadesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Hazinesi istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... Hazinesi istinaf dilekçesinde; şikayet dilekçesi tebliğ edilip cevap hakkı tanınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, taraflarına husumet yöneltilemeyeceğini, haczin kaldırılması talebinin alacağın haricen tahsiline karine teşkil ettiğini ve harç talep edilmesinde isabetsizlik bulunmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. İİK'nın 106. maddesinde “Alacaklı, haczolunan mal taşınır ise hacizden itibaren altı ay, taşınmaz ise hacizden itibaren bir yıl içinde satılmasını isteyebilir.”, 110. maddesinde ise.

“Bir malın satılması kanuni müddet içinde istenmez veya icra müdürü tarafından verilecek karar gereği gerekli gider onbeş gün içinde depo edilmezse veya talep geri alınıp da kanuni müddet içinde yenilenmezse o mal üzerindeki haciz kalkar.” hükmüne yer verildiği, şikayetçi alacaklının talebinin, süresinde satış istenmediği gerekçesi ile İİK'nın 106 - 110. maddelerine dayalı olarak hacizlerin kaldırılmasına ilişkin olduğu ve bu istemin harca tâbi olmadığı, icra müdürlüğünün şikayete konu işleminin yasal dayanağının bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Hazinesi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Hazinesi temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde yer alan nedenleri tekrarla bölge adliye mahkemesi kararının kaldırılması ile ilk derece mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla ilamsız takipte icra memur muamelesini şikayete ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 16, 106 ve 110. maddeleri, 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 28/b ve 23. maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile sair yasal mevzuat.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... Hazinesi tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 2004 sayılı Kanun'un 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,