Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/5130 K.2023/459

Taraflar arasındaki şikayet davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davacının davasının kabulü ile ... ... 18. İcra Müdürlüğü'nün 2018/37843 Esas sayılı dosyasından verilen 08.10.2020 tarihli müdürlük işleminin iptaline, İİK 97. maddesi uyarınca takibin devamına, istihkak iddiasında bulunan 3.şahıs ... ... Fabrikaları A.Ş., ... ... ... A.Ş. ve Elor Holding A.Ş.'ye İİK'nın 97.maddesi kapsamında kararın tebliğinden itibaren istihkak davası açmak üzere 7 günlük süre verilmesine karar verilmiştir.

Kararın davalı/3. kişi tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkeme kararının kaldırılması ile yeniden esas hakkında müdürlük işleminin iptaline, İİK 97. maddesi uyarınca takibin devamına, istihkak iddiasında bulunan 3. şahıs ... ... ... Malz. San. ve Tic. A.Ş. ile birleşme kararı alan ... ... Fabrikası Sanayi A.Ş.'ye İİK'nın 97. maddesi kapsamında kararın tebliğinden itibaren istihkak davası açmak üzere 7 günlük süre verilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı/3. kişi tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Şikayetçi/alacaklı vekili şikayet dilekçesinde özetle; dava dışı borçlu aleyhine başlatılan icra takibi kapsamında 07.10.2020 tarihinde borçlunun '... ... 1. Cadde No:27 .../...' adresinde borçluya ait menkullerin haciz ve muhafazası için hacze gidildiğini, haciz esnasında ... ...

Fabrikası Sanayi A.Ş. lehine istihkak iddiasında bulunulduğunu, anılan haciz hakkında icra memuru tarafından yanlış ve eksik inceleme yapılarak İİK 96 ve 97/a ya göre karar verilmesi gerekirken 08.10.2020 tarihinde haczin İİK 99 maddesine göre yapılmasına ve taraflarına istihkak davası açmak üzere süre verildiğini, tarafların farklı icra dosyalarından yapılan önceki tarihli hacizler ve anılan hacizlere dair yargı emsal yargı kararları olduğu,

dolayısı ile icra müdürlüğünün 08.10.2020 tarihli işleminin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla, anılan memur işleminin kaldırılmasını ve şikayet konusu hacze İİK 97. madde hükümlerinin uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı/3. kişi şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; takip dosyasında ödeme emrinin başka adrese tebliğ edildiğini, borçluların haciz sırasında hazır olmadığını, haciz yapılan taşınmazın mülkiyetinin kendi şirketlerine ait olduğunu, haciz sırasında adreste borçluya ait emare bulunmadığını, haczedilen menkulün mülkiyetinin de kendilerine ait olduğunu ve sair benzer beyanlarla İİK 99. madde kapsamında karar vermesinin usul ve yasaya uygun olduğu iddiasıyla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkeme kararının kaldırılması ile yeniden esas hakkında müdürlük işleminin iptaline, İİK 97. maddesi uyarınca takibin devamına, istihkak iddiasında bulunan 3. şahıs ... ... ... Malz. San. ve Tic. A.Ş. ile birleşme kararı alan ... ... Fabrikası Sanayi A. Ş.'ye İİK'nın 97. maddesi kapsamında kararın tebliğinden itibaren istihkak davası açmak üzere 7 günlük süre verilmesine karar verilmiştir.

Anılan mahkeme gerekçesinde özetle; ticaret sicil gazetesi kayıtlarına göre borçlu şirketin adresi haciz yapılan adres iken borcun doğumundan sonra adres değişikliği yapıldığı, yine haciz esnasında borçlu şirket adına kesilen bir takım belgeler bulunduğu, bu durumda İİK'nın 97. maddesi gereğince işlem yapılması ve istihkak iddia eden 3.şahsa dava açması için süre verilmesi gerekirken, İİK 99. maddesi işletilmesinin hatalı olduğu ifade olunmuştur.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/3. kişi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı/3. kişi şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece eksik/ hatalı değerlerdirme ile dosya üzerinden verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, 07.10.2020 tarihli haciz tutanağında da belirtildiği üzere; borçluların adresinin 3. kişi şirket adresi olmadığını, borçluların haciz sırasında 3. kişi şirket adresinde tespit edilmediğini, borçlulara yapılan tebligatların haciz adresinden başka bir adreste yapıldığını, mülkiyet karinesinin kendileri lehine olduğunu,

alacaklı tarafından bahse konu edilen belgelerin 2018 yılında farklı icra dosyalarından yapılan haciz işlemleri sırasında bulunan evraklar ise de bu belgelerin 3. kişi şirket işyerinde bulunmasının son derece doğal olduğunu, esasen, bu evrakların kendileri ile borçlular arasında organik bağ ilişkisinin / muvazaalı işlemlerin olmadığını gösterdiğini, ve sair aynı iddialar ile gelerek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkeme kararının kaldırılması ile yeniden esas hakkında müdürlük işleminin iptaline, İİK 97. maddesi uyarınca takibin devamına, istihkak iddiasında bulunan 3. şahıs ... ... ... Malz. San. ve Tic. A.Ş. ile birleşme kararı alan ... ... Fabrikası Sanayi A.Ş.'ye İİK'nın 97. maddesi kapsamında kararın tebliğinden itibaren istihkak davası açmak üzere 7 günlük süre verilmesine karar verilmiştir.

Mahkemece verilen kararda özetle; dava konusu haczin yapıldığı yerin, aynı zamanda borçlu şirketin davalı 3. kişiden kiralayarak kullandığı adres olduğu, uyuşmazlık konusu malları borçlu şirket ile davalı 3. kişi şirketin birlikte elinde bulundurduğunun kabulü gerektiği, İİK'nın 97/a maddesinde öngörülen mülkiyet karinesinin borçlu dolayısıyla alacaklı yararına olduğu, dolayısı ile icra müdürlüğünce İİK 97. maddesi gereğince işlem yapılarak istihkak iddia eden 3. kişilere dava açması için süre verilmesi gerekirken İİK 99. maddenin uygulanmasının hatalı olduğu,

mahkemece bu yöndeki 08.10.2020 tarihli müdürlük işleminin iptaline, karar verilmesi yerinde ise de istihkak iddiasına bulunan 3. kişi şirketin ... ... ... Malz. San. ve Tic. A.Ş. ile birleşme kararı alan ... ... Fabrikası Sanayi A.Ş. olmasına rağmen istihkak iddiasında bulunmayan 3. şahıs ... ... ... A.Ş. ve Elor Holding A.Ş.'ye İİK'nın 97. maddesi kapsamında kararın tebliğinden itibaren istihkak davası açmak üzere 7 günlük süre verilmesi isabetsiz olduğu ifade olunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/3. kişi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı/3. kişi vekili temyiz dilekçesinde özetle;

1. Taşınmazın mülkiyetinin müvekkile ait olduğunu,

2. Haczedilen makinelerin 3.500.000,00 USD'lik bir makine yatırımının parçaları ve menkul mülkiyetlerinin müvekkile ait olduğunu,

3. Haczedilen malların yatırım teşvik belgesi kapsamında mallar olduğunu,

4. İstihkak iddiasına konu icra dosyası kapsamında borçlulara yapılan tebligatların haciz adresinden başka bir adreste yapıldığının anlaşıldığını,

5. İstihkak iddiasına konu icra dosyasında mevcut 07.10.2020 tarihli haciz zaptından haciz esnasında borçlunun adreste olmadığının anlaşıldığını,

6. Haciz esnasında borçlu ile adresi ilişkilendirmeye esas herhangi bir tespit yapılmadığı, borçlu şirket adına kesilen bir tamı belgeler bulunmadığının anlaşıldığını, mülkiyet karinesi müvekkillerinin lehine olduğunu, bu karinenin aksinin alacaklı gözüken tarafından ispat edilmesi gerektiğini,

7. Bugüne kadar mülkiyetin borçlulara ait olduğuna dair bir mahkeme kararı verilmediğini, malın üçüncü kişi elinde olması durumunda mal muhafaza altına alınmayacağı gibi istihkak davası açması gereken kişinin alacaklı olduğunu,

8. Huzurdaki davaya konu menkullerin mülkiyetinin müvekkillere ait olduğunu borçlu firma ile müvekkiller arasında organik bağ bulunmadığını, huzurda görülen dava şikayet davası iken mahkemenin istihkak iddiasını karara bağlayacak şekilde hüküm tesisi hatalı olduğunu beyanla mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, alacaklının; icra müdürlüğünce İİK 96 ve 97 gereği karar verilmesi gerekirken İİK 99'a göre karar verilmiş olmasının usulsüz olduğu şikayetiyle, anılan işlemin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 96., 97. ve 99. maddeleri

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Somut olayda, şikayete konu haczin, borçlulara ödeme emirlerinin tebliğ edildiği adreste yapılmadığı, aksine alacaklı vekili tarafından bildirilen adreste yapıldığı, haciz zaptında tespit edildiği üzere haciz esnasında borçluların hazır olmadığı ve haciz mahallinde borçluya ait evrak bulunmadığı,

öte yandan her davanın açıldığı andaki şartlara göre değerlendirilebileceği, dolayısı ile dava dilekçesinde bildirilen farklı icra dosyalarından yapılan önceki tarihli hacizlerin ve eski hacizlerle ilgili verilen yargı kararlarının işbu dosyada dikkate alınamayacağı, şikayetçi /alacaklı tarafından ileri sürülen sair iddiaların ise istihkak davasına konu olabileceği anlaşılmakta olup icra müdürlüğünün şikayete konu 08.10.2020 tarihli müdürlük kararı yerindedir.

O halde Bölge Adliye Mahkemesince; davalı/3. Kişi vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisi ile davacının/alacaklının şikayetinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,