Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/9251 K.2022/10130

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Şikayetçi borçlunun sair sebepler yanında kıymet takdiri ve satış ilanının usulsüz tebliğ edildiğinden bahisle , ... plakalı aracın (traktör ) 26.03.2019 tarihli ihalesi ile 593 ve 583 parsel sayılı taşınmazların 17.09.2019 tarihli ihalelerin feshi istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece, ihalenin usulüne uygun olduğundan bahisle şikayetin reddine, ihale bedellerinin % 10’u oranında para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, borçlunun süresinde istinaf başvurusunda bulunduğu, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

1-Borçlunun, 48 YF 250 plakalı aracın (traktör ) 26.03.2019 tarihli ihalesine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

7343 sayılı İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 33. maddesi ile İİK’na eklenen geçici 18. maddenin son fıkrası gereğince uygulanması gereken aynı Kanun’la değişik İİK’nun 134. maddesinin 5. fıkrasının 3. bendi uyarınca; icra mahkemesi işin esasına girerek talebin reddine karar verirse ihalenin feshini talep edeni feshi istenen ihale bedelinin yüzde onuna kadar para cezasına mahkum eder. İşin esasına girilmeden ihalenin feshi talebinin reddi halinde, şikayetçi aleyhine para cezasına hükmedilemeyeceği öngörülmektedir. Yasanın para cezasına ilişkin bu hükmü emredici nitelikte olup, kamu düzenine ilişkin bulunduğundan re’sen uygulanmalıdır.

İİK'nun 134/2. maddesinde; "İhalenin feshini, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 281 inci maddesinde yazılı sebepler de dâhil olmak üzere yalnız satış isteyen alacaklı, borçlu, mahcuzun resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer ve sınırlı ayni hak sahipleri ile pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler yurt içinde bir adres göstermek koşuluyla icra mahkemesinden şikâyet yolu ile ihale tarihinden itibaren yedi gün içinde isteyebilirler. İlgililerin ihale yapıldığı ana kadar cereyan eden muamelelerdeki yolsuzluklara en geç ihale günü ıttıla peyda ettiği kabul edilir" hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, borçluya satış ilanı bizzat tebliğ edildiği görülmekle, borçlunun varsa usulsüzlüklere en geç ihale günü ıttıla peyda ettiği kabul edilmekle, 48 YF 250 plakalı aracın ihale tarihinin 26.03.2019 olduğu ihalenin feshi davasının ise 24.09.2019 tarihinde açıldığından ,ihalenin feshi talebinin süre aşımından reddi isabetli olup, işin esasına girilmeden davanın reddine karar verildiğinden şikayetçi borçlu aleyhine para cezasına hükmedilmesi isabetsiz olup, ilk derece mahkemesi kararının para cezasına hasren re'sen bozulması gerekmiştir.

2-Borçlunun, 593 ve 583 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin 17.09.2019 tarihli ihalesine ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

İİK'nun 129. maddesinde, arttırma bedelinin, malın tahmin edilen kıymetinin yüzde ellisini bulması ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan diğer alacaklar o malla temin edilmişse bu suretle rüçhanı olan alacakların mecmuundan fazla olması ve bundan başka paraya çevirme ve paraların paylaştırılması masraflarını aşması gerektiği düzenlemesi yer almaktadır. Satışı istenen taşınmazın kıymetinin takdiri hakkındaki İİK’nun 128. maddesi paraya çevirme başlığını taşıyan III. bölümde bulunmaktadır. Bu nedenle taşınmazın kıymetinin belirlenmesi için yapılan keşif ve bilirkişi masraflarının da tıpkı ilan giderleri gibi paraya çevirme masrafı olarak kabulü gerekir.

Birden fazla taşınmazın aynı ilanla satışa çıkarılması halinde, satış bedelinin muhammen bedelin %50'sini ve satış masraflarını karşılayıp karşılamadığının tespiti; toplam paraya çevirme gideri satışı yapılan taşınmaz sayısına bölünmek suretiyle ayrıca müstakil harcamalar var ise bu miktara eklenerek İİK'nun 129. maddesindeki koşullara uygun şekilde satışın gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin belirlenmesi şeklindedir.

Somut olayda, gazete ilân masrafı 7.168,50 TL, keşif ve bilirkişi ücreti 1.403,2 TL olmak üzere (kaldı ki satış masraflarına tebligat giderlerinin de ilave edilmesi gerekirken edilmediği), aynı satış kararında 5 taşınmazın satışına karar verilmiş olup, ihalenin feshi talebi 2 taşınmaza ilişkin ise de 5 taşınmaz için toplam 8.571,7 TL satış masrafı yapılmış olduğu dikkate alındığında, 1 taşınmaz için 1.714,34 TL satış masrafı yapılmış olduğu, buna göre;

593 parsel sayılı taşınmazın muhammen bedelinin 185.838,00 TL olduğu, muhammen bedelinin %50'si olan 92.919,00 TL'ye bu taşınmaza isabet eden 1.714,34 TL olan satış masrafının eklenmesi halinde, 94 .500,00 TL olan ihale bedelinin, hesap edilen 94.633,34 TL'yi karşılamadığı,

583 parsel sayılı taşınmazın muhammen bedelinin 50.600 TL olduğu, muhammen bedelinin %50'si olan 25.300 TL'ye bu taşınmaza isabet eden 1.714,34 TL olan satış masrafının eklenmesi halinde, 26.800 TL olan ihale bedelinin, hesap edilen 27.014,34 TL'yi karşılamadığı anlaşılmakla,

İİK'nun 129/1. maddesi gereğince bu husus tek başına ihalenin feshi nedeni olduğu gibi, mahkemece de re’sen gözetilmelidir.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince; 583 ve 593 parsel sayılı taşınmazlar yönünden şikayetin kabulü ile ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.