Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/9744 K.2023/2717

Taraflar arasındaki rehin açığı belgesinin iptali davasından dolayı yapılan inceleme sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile İcra Müdürlüğünce tatbik edilen faiz miktarının yasal faiz uygulanarak 271.849,32 TL olarak düzeltilmesine karar verilmiştir.

Kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasına, şikayetin kısmen kabulü ile 20.09.2013 tarihli rehin açığı belgesinin ve 19.09.2013 tarihli dosya kapak hesabının fazla hesaplanan 231.758,13 TL faiz alacağı yönünden iptaline karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraflarca temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Borçlu icra mahkemesine başvurusunda; olması gereken rehin açığı belgesi tutarının 170.115,47 TL olduğunu, icra müdürünün yasaya aykırı olarak yasal faizin üzerindeki bir orandan hesaplama yaptığı, İcra Müdürlüğünce düzenlenen rehin açığı belgesinin de yasaya aykırı olup iptal edilmesi gerektiğini beyanla, düzenlenen rehin açığı belgesinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Alacaklı cevap dilekçesinde; davacı tarafın iddialarını kabul etmemekle birlikte söz konusu memur muamelesi kanuna aykırı olsa bile şikayetin süresinin yedi gün olup bu süre geçmiş bulunduğundan, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulü ile, icra müdürlüğünce tatbik edilen faiz miktarının yasal faiz uygulanarak 271.849,32 TL olarak düzeltilmesine, ikame edilen davanın, rehin açığı belgesinin esasına yönelik olmadığı, faiz hesabına yönelik olduğu anlaşılmakla rehin açığı belgesinin iptaline yönelik talebin reddine, ... ili, ... ilçesi,......, Köyü, ....., Mevkii 908 Parsel numaralı taşınmazın 19.08.2013 tarihinde satıldığı hususu gözetilerek satışın durdurulması talebinin konusuz kalması nedeniyle bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verildi.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresinden sonra taraflarca istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Borçlu istinaf başvurusunda; İlk Derece Mahkemesince rehin açığı belgesinin iptali yerine bu talebin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, kararın bu yönden kaldırılarak rehin açığı belgesinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Alacaklı istinaf başvurusunda; rehin açığı belgesinin esasına yönelik iş bu davaya bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğunu, faize yönelik itirazın süresinde yapılmadığını, taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan ipotek borcu için yasal faiz değil, ticari faiz uygulanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin istinaf başvurusunun yerinde olmadığı, davacı vekilinin dava dilekçesinde açıkça rehin açığı belgesinin iptali talebinde bulunduğu, bu itibarla şikayetin kısmen kabulü ile rehin açığı belgesinin fazla hesaplanan 231.758,13 TL faiz alacağı yönünden iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmesi gerekmesine rağmen mahkemece bu istemin reddi kararının dosya kapsamına aykırı olduğu belirtilerek davalı vekilinin istinaf başvuru esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvuru kısmen kabulüne,

kararın HMK'nın 353/1-b(2) maddesi uyarınca kaldırılmasına, şikayetin kısmen kabulü ile 20.09.2013 tarihli rehin açığı belgesinin ve 19.09.2013 tarihli dosya kapak hesabının fazla hesaplanan 231.758,13 TL faiz alacağı yönünden iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflarca temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı ve borçlu temyiz başvurusunda; istinaf dilekçelerinde ileri sürdükleri sebepleri belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık konusu, rehin açığı belgesinde faize itiraz şikayetine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesi

3. Değerlendirme 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 363. maddesine göre, istinaf yoluna başvuru süresi kararın tefhim veya tebliğinden itibaren 10 gündür.

Somut olayda; İlk Derece Mahkemesince kararın alacaklı ve borçlu vekilinin yüzüne karşı 21.04.2022 tarihinde tefhim edildiği, taraflarca istinaf dilekçesinin yasal 10 günlük süreden sonra 09.05.2022 tarihinde sunulduğu, buna göre istinaf isteminin süresinde olmadığı tespit edilmiştir.

O halde Bölge Adliye Mahkemesince alacaklının istinaf başvurusunun süreden reddine karar verilmesi gerekirken, rehin açığı belgesinde faize itiraz şikayeti yönünden tarafların istinaf başvurusu süresinde kabul edilerek, İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılıp, yeniden hüküm tesisi isabetsiz olup kararın bu sebeble bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının resen BOZULMASINA,

Bozma nedenine göre şikayetçinin temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,