Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/2916 K.2024/104

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibine karşı borçlunun icra mahkemesine başvurusunda, alacaklının yetkili hamil olmadığını, alacaklıya borcu bulunmadığını ileri sürerek takibin iptalini talep ettiği, mahkemece alacaklının yetkili hamil olmadığı gerekçesi ile davanın kabulü ile takibin iptaline karar verildiği, alacaklı tarafından ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulduğu, Bölge Adliye Mahkemesince,istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak alacaklının yetkili hamil olduğu, borçlunun borca itirazını İİK’nin 169/a maddesi uyarınca ispatlayamadığı gerekçesi ile şikayetin ve borca itirazın reddine karar verildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

6102 sayılı TTK'nun 778. maddesi yollaması ile bonolar hakkında uygulanması gereken aynı Kanun'un 714. ve 730. maddeleri uyarınca, belirli bir günde veya düzenleme gününden ya da görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şartını içeren bir bonoya dayanarak hamilin lehtara ve cirantalara müracaat edebilmesi, ödeme gününü takip eden iki iş günü içinde senet keşidecisinin protesto edilmesine bağlıdır. Alacaklı hamil, anılan madde koşullarında protesto keşide etmeksizin, lehtar ve cirantaları takip edemez.

Alacaklı hamil, anılan madde koşullarında, senedi düzenleyene protesto keşide etmediği takdirde, ciranta olan borçluya karşı müracaat hakkını kaybeder. İİK'nun 170/a-2. maddesi gereğince, icra mahkemesince, alacaklının kambiyo hukuku mucibince takip hakkının bulunup bulunmadığı re'sen araştırılmak zorundadır.

Somut olayda; alacaklı tarafından (10) adet bonoya dayalı olarak takip başlatıldığı, şikayetçinin ciranta olduğu, yetkili hamil olan alacaklının ciranta hakkında takip yapabilmesi için bononun keşidecisine ödememe protestosu göndermesinin zorunlu olduğu, temyiz incelemesi için Dairemize gönderilen icra takip dosyası fotokopisi içinde ödememe protestosunun bulunmadığı, bu nedenle Dairemizce protestonun taranarak UYAP üzerinden gönderilmesi için müzekkere yazıldığı, 04.01.2024 havale tarihli müzekkere cevabında icra dosyasında protesto evrakının bulunmadığının bildirildiği görülmekle keşideciye ödememe protestosu gönderilmediği anlaşılmaktadır.

O halde borçlu hakkındaki takibin İİK’nin 170. maddesi uyarınca iptaline karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile şikayetin ve borca itirazın reddi yönünde hüküm tesisi isabetsiz olup,Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.