Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/329 K.2023/1334

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi hissedar tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Şikayetçinin diğer fesih nedenleri ile birlikte 190 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden artırma tutanağında ihalenin başlama ve bitiş saatine uyulmadığını, ihalenin erken bitirildiğini ileri sürerek ihalenin feshi istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, İlk Derece Mahkemesince; şikayete konu tüm taşınmazlar yönünden istemin reddine, şikayetçi aleyhine %10 oranında para cezasına hükmedilmesine karar verildiği, şikayetçi tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği görülmektedir.

İİK.’nun 114.maddesinde; satış hazırlığı sırasında, icra müdürlüğünce düzenlenecek satış ilanında, satışın yapılacağı yer, gün ve saatin açıkça belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Bu kural, ihalenin düzenli yapılmasını, alıcıların katılacakları saatin önceden tespit edilmesini ve satışın tarafların menfaatine uygun şekilde yapılmasını sağlamaya yöneliktir. Buna göre ihalenin de, ilan edilen günde ve saatlerde başlayıp bitirilmesi gereklidir.

Ancak, artırmanın devam etmesi halinde, ihale saatinin belirlenen saatten sonraya taşması durumu, bu kuralın tarafların menfaatine uygun gelen istisnasıdır. İcra ve İflas Kanunu Yönetmeliği'nin 49. maddesine göre ihale tutanağına ihaleye başlama saati, ihalenin bitiş saati ve ihale tarihinin yazılması zorunludur.

Diğer yandan ihaleye satış ilanında belirtilen saatten önce başlanması ve belirtilen saatten önce bitirilmesi ise katılımı olumsuz etkileyip borçlu yararına aykırı olduğundan fesih sebebidir.

Öte yandan İİK.nun 8. maddesine göre; "İcra ve iflas daireleri yaptıkları muamelelerle kendilerine vaki talep ve beyanlar hakkında bir tutanak yaparlar. Sözlü itirazlar ile talep ve beyanların altları ilgililer ve icra memuru veya muavini veya katibi tarafından imzalanır. İcra ve iflas dairelerince verilen kararlar gerekçeli olarak tutanaklara yazılır. İlgililer bu tutanakları görebilir ve bunların örneğini alabilir. İcra ve iflas dairelerinin tutanakları, hilafı sabit oluncaya kadar muteberdir." hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda, 04/05/2021 tarihinde gerçekleşen 190 ada 2 parsel sayılı taşınmaz ihalesinin satış ilanında, artırmanın saat 14.30’da başlayıp 14.35’te biteceği ilan edildiği halde

saat 14:28’de ihaleye başlandığı, buna karşılık ilan edilen bitiş saatinden önce 14:34‘de ihalenin bitirildiği ihale tutanağından anlaşılmaktadır.

Satış ilanı ve şartnamede ilan edilen saatten önce ihalenin sonlandırılması, başlı başına ihalenin feshi sebebi olduğu gibi, bu kurala uyulmaması ihaleye olan talebi etkileyen unsurlardan olduğundan, mahkemece re'sen nazara alınması gerekir.

Taşınmazın muhammen bedelin üzerinde ihale edilmiş olması da re’sen gözetilen bu durumun dikkate alınmasını ortadan kaldırmaz. (Dairemizin aynı yönde 2022/9061Esas-9856K sayılı kararı)

O halde İlk Derece Mahkemesince, yukarıda yazılı nedenlerle 190 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden şikayetin kabulü ile ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi ve Bölge Adliye Mahkemesince de istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.

Diğer taraftan, 190 ada 2 parsel dışındaki taşınmazlar yönünden ihalenin feshi isteminin reddine karar verilmiş olması isabetli ise de; bu taşınmazlar yönüyle şikayetçi aleyhine ihale bedelinin %10'u oranında para cezasına hükmedildiği görülmekle, 7343 sayılı Kanun'la değişik İİK'nın 134/5-3 maddesi gereğince fesih gerekçeleri ve fesih isteyenin sıfatı gözönünde bulundurularak yeniden değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.