Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/44 K.2023/889

Taraflar arasındaki taşınmaz ihalesinin feshi şikayetinden dolayı yapılan inceleme sonunda İlk Derece Mahkemesince ihalenin feshi isteminin reddine, İİK'nın 134/3 maddesi gereğince ihale bedelinin %10'u oranında hesaplanan 34.450,00 TL para cezasının davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına hükmedilmiştir.

Kararın şikayetçi borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasına, ihalenin feshi isteminin reddine, şikayete konu taşınmazın ihale bedeli (344.500,00 TL) üzerinden takdir olunan %5 oranında para cezasının şikayetçi borçludan alınarak Hazineye gelir kaydına hükmedildi.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı/borçlu (mirasçısı) tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Borçlu şikayet dilekçesinde; aleyhine yapılan icra takibi sonucunda borçluya ait taşınmazın, alacaklının satış talebi sonucu yukarıda ismi belirtilen temlik alıcaklısı davalı üçüncü kişiye 13.10.2020 tarihinde yapılan ilk ihaleyle 344.500,00 TL bedelle ihale edildiği, talimat dosyasından 10 adet taşınmaz satışa çıktığı, şikayete konu taşınmazın ilk ihalede 344.500,00 TL bedelle alıcı ... Limited Şirketi'ne ihale edildiği, fakat alıcının tek başına ihaleye girdiği ve çok cüzi bir miktar ile anılan taşınmazı ihaleden aldığı, alıcının ilk ihalede başkaca alıcı bulunmaksızın cüzi bir miktar karşılığı ihaleyi aldığı, bu durumun hakkaniyet ve rekabet kurallarına aykırı olduğu şikayeti ile ihalenin feshine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı/ihale alıcısına tebligat yapıldığı, taraf teşkili sağlandığı, fakat cevap dilekçesi ibraz edilmediği, davalının duruşma sırasındaki beyanında, şikayetin reddini istediği görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; somut olayda borçluya satış ilanına ilişkin tebligatların usulüne uygun tebliğ edildiği, ihale tutarının mahkemece celbi talep edilen satış masrafına göre muhammen bedelinin %50’si+masraflarını karşıladığı, ihaleye ilişkin tüm şekli unsurların yerine getirildiği dolayısı ile şikayetçi/borçlunun ihalenin feshi şikayet gerekçeleri yerinde görülmediği gibi, re'sen gözetilmesi gerekli diğer hususlarda da eksiklik ya da kanuna aykırılık görülmediğinden ihalenin feshi şikayetinin reddine ve davanın esastan reddi nedeniyle İİK'nın 134/2. maddesi gereğince şikayetçi aleyhine para cezasına hükmedilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi borçlu istinaf dilekçesinde; şikayet dilekçesini tekrarla, mahkemece herhangi bir araştırma yapılmadan ve gerekçe gösterilmeden karar verildiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını ve şikayetin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararı ile; şikayetçi borçlunun ileri sürdüğü sebeplerin ihalenin feshi sebebi olarak kabul edilemeyeceği, taşınmazın kesinleşen kıymet takdiri üzerinden ihaleye çıkartıldığı, aynı takip dosyasından ihaleye çıkarılan başka bir taşınmazın ihalenin feshi davasına yönelik istinaf incelemesinin yapıldığı Dairemizin 2021/1253 E. sayılı dosyasında icra müdürlüğüne satış masraflarının sorulduğu, buna ilişkin yazı cevabının ... bu dosya arasına da alındığı,

İİK'nın 129. maddesi uyarınca ihale bedelinin taşınmazın muhammen bedelinin yüzde ellisi ile paraya çevirme ve paraların paylaştırma masraflarını karşıladığı, kıymet takdirinin üzerinden 2 yıl geçmediği, re'sen yapılan değerlendirmede de feshi gerektiren bir olguya rastlanmadığı, bu nedenle mahkemece ihalenin feshi isteminin reddine karar verilmesinde bir isabetsizliğin bulunmadığı,

ancak şikayetçi borçlu aleyhine ihale bedelinin %10'u oranında para cezasına hükmedilmiş ise de 7343 sayılı Kanun'la değişik İİK'nın 134/5-3 maddesi gereğince fesih gerekçeleri ve fesih isteyenin sıfatı gözönünde bulundurulduğunda davanın ihale sürecini uzatmaya matuf olmadığı görülmekle, Anayasa'nın 13. maddesinde düzenlenen ölçülülük ilkesi de nazara alınarak ihale bedelinin %10'u olarak belirlenen para cezasının %5 oranında belirlenmesinin hak, nesafet ve ölçülülük ilkelerine uygun olacağı,

anılan bu husustaki eksikliğin giderilmesi ise yeniden yargılama yapılmasını gerekli kılmadığı anlaşıldığından HMK'nın 353/1-b.2. maddesi hükmü gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına ve ihalenin feshi isteminin reddine, şikayete konu taşınmazın ihale bedeli (344.500,00 TL) üzerinden takdir olunan %5 oranında para cezasının şikayetçi borçludan alınarak Hazineye gelir kaydına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu (mirasçı) temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayetçi borçlu (mirasçı) temyiz dilekçesinde; muris babasının aleyhine başlatılan takipte şikayete konu taşınmazın ihale edildiği, fakat tek bir alıcının ihaleye girdiği, çok cüzi bir miktar ile satışın yapıldığı, bu durumun yasal olmadığı, mahkemece yeterince inceleme ve araştırma yapılmadığı iddiaları ile kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; taşınmaz ihalesinin feshi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk İİK 134 maddesi ve sair mevzuat

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması HMK'nın 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine ve temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, şikayetçi borçlu (mirasçısı) tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş ve Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,