Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2023/5714 K.2024/3388

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1) Şikayetçi borçlu ...’nun temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre şikayetçinin yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2) Şikayetçi borçlu ...’nun temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Borçluların icra mahkemesine başvurusunda, alacaklı tarafından başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takipte, sair itiraz ve şikayetleriyle birlikte hesap kat ihtarnamesinin usulsüz tebliğ edildiğini ileri sürerek takibin ve icra emrinin iptalini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesince;

davacıların takibin iptaline yönelik şikayetlerinin reddine, hesap kat ihtarnamesinin usulsüz tebliğ edildiği iddiasının kamu düzenine ilişkin olup süresiz şikayete tabi olduğundan bahisle esastan inceleme yapılarak borçlu ... yönünden hesap kat ihtarnamesi tebliğinin usulsüz olduğu gerekçesiyle şikayetin kabulü ile borçlu ... yönünden icra emrinin iptaline karar verildiği, taraflarca istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince;

borçluların istinaf başvurusunun esastan reddine, alacaklının istinaf kanun yolu başvuru talebinin kabulüne, hesap kat ihtarının usulsüz tebliğ edildiği şikayetinin süreye tabi olduğu ve icra emrinin tebliğinden itibaren yasal yedi günlük süre içerisinde ileri sürülmediği gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, şikayetin reddine karar verildiği, kararın borçlular tarafından temyiz edildiği görülmüştür.

İİK’nın 150/ı maddesinde; “Borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen nakdî veya gayrinakdi bir krediyi kullandıran tarafın ibraz ettiği ipotek akit tablosu kayıtsız ve şartsız bir para borcu ikrarını ihtiva etmese dahi, krediyi kullandıran taraf, krediyi kullanan tarafa ait cari hesabın kesilmesine veya kısa, orta, uzun vadeli kredi hesabının muaccel kılınmasına ilişkin hesap özetinin veya gayrinakdi kredinin ödenmiş olması nedeniyle tazmin talebinin veya borcun ödenmesine ilişkin ihtarın noter aracılığıyla

krediyi kullanan tarafa kredi sözleşmesinde yazılı ya da ipotek akit tablosunda belirtilen adrese gönderilmek suretiyle tebliğ edildiğini veya 68/b maddesi gereğince tebliğ edilmiş sayıldığını gösteren noterden tasdikli bir sureti icra müdürüne ibraz ederse icra müdürü 149 uncu madde uyarınca işlem yapar.

Şu kadar ki, krediyi kullanan tarafın hesap özetine ve borcun ödenmesine ilişkin ihtara ya da gayrinakdi kredi nedeniyle tazmin talebine, kendisine tebliğ edildiği veya 68/b maddesi gereğince tebliğ edilmiş sayıldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde noter aracılığıyla itiraz etmiş olduğunu ispat etmek suretiyle icra mahkemesine şikâyette bulunmak hakkı saklıdır...” hükmüne, İİK 68/b-2 maddesinde ise, "... sözleşmede gösterilen adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildirilmesi halinde sonuç doğurur;

yeni adresin bu şekilde bildirilmemesi halinde hesap özetinin eski adrese ulaştığı tarih tebliğ tarihi sayılır" hükmüne yer verilmiştir. Anılan bu maddeler, uygun ihtar tebliğ edildiğinde veya tebliğ edilmiş sayıldığında takip dayanağı ipotek akit tablosu limit ipoteği içerse de, ipotekli takibin ilamlı takip olarak yapılabileceğini, bir başka anlatımla ihtarın maddelerde yazılan koşullarda yapılmış olmasının takibin ilamlı yolla yapılmasının şartı olduğunu göstermektedir.

Tebligatların yasal düzenlemeye uygun olmaması nedeniyle İİK 150/ı koşullarını taşımaması halinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takip yapılamayacağı sonucunu doğuran şikayette dayanak belgenin ilam niteliği kazanmadığı iddia edilmekte olup bu hali ile şikayet ilamlı icra takibinde ilama aykırılık şikayetidir. O halde, İcra Mahkemesince İİK'nın 16/2 maddesine göre süresiz olarak incelenmelidir. (HGK 21.06.2000 tarih 2000/12-1002 sayılı karar).

Somut olayda, Eskişehir 4. İcra Dairesinin 2021/6089 Esas sayılı dosyasında, alacaklı banka tarafından, kredi alacağına ve limit ipoteğine dayalı olarak kredi borçlusu ve ipotek verenler aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı icra takibi başlatıldığı, şikayetçi borçlulara ipotekli taşınmaza malik olmaları sebebiyle ipotek akit tablosunda bildirdikleri adreslere hesap kat ihtarının tebliğe çıkarıldığı,

hesap kat ihtarının şikayetçi borçlu ...'na 30/05/2018 tarihinde "...muhattap tevziat saatlerinde dışarda olduğundan beyandan imtina eden sözlü beyanda bulunan Ayşe Erken'den öğrenildi tebligat kanununun 21. Maddesi gereği muhtara tebliği edilip 2 nolu haber kağıdı muhattabın kapısına komşusunun şahitliğinde yapıştırılıp komşusu Ayşe Erken'e haber verildi." şerhiyle tebliğ edildiği görülmektedir.

Dairemizde, asıl borçlu ve/veya ipotekli taşınmaz malikine icra emri gönderilebilmesi için, alacaklı tarafından, kredi sözleşmesinde yazılı ya da ipotek akit tablosunda belirtilen adreslerine, noter aracılığı ile hesap kat ihtarının gönderilmesi gerekmekle birlikte İİK'nın 16/2. maddesi gereğince kat ihtarı tebliğ işlemi usulsüz ise süreli; hiç gönderilmemiş veya tebligat yapılmamış ise süresiz şikayete tabi olduğu yönünde uygulama yapılmakta iken İİK 150/ı maddesinde yapılması belirtilen tebligat ilamlı takipte takip şartı kabul edilip, usulsüz yapılan tebligatın yok hükmünde olduğu şikayetinin İİK 16/2 kapsamında süresiz olarak incelenmesi kanaatine varılarak görüş değişikliğine gidilmiştir.

Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince, önceki içtihatlarımıza uygun olarak hesap kat ihtarının usulsüz tebliğ edildiğine ilişkin şikayetin süreye tabi olduğu değerlendirmesi ile sonuca gidilmiş ise de; yukarıda açıklandığı üzere değişen içtihadımız doğrultusunda şikayetçi borçlunun hesap kat ihtarının usulüne uygun tebliğ edilmediği şikayetinin süresiz şikayet olduğu gözetilerek inceleme yapılması ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.