Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2024/1637 K.2024/2641

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Şikayetçi borçlunun, icra mahkemesine başvurusunda, diğer fesih nedenleri ile birlikte tarafından açılan kıymet takdirine itiraz davasının, haciz alacaklısı kurumun açtığı kıymet taktirine itiraz davası ile birleştirildiğini ancak kıymet taktirine itirazlarının birleştirme kararı ile hükme bağlanmadığını, müstakil olarak açılan kıymet taktirine itiraz davasında da değerlendirilmediğini bu nedenle taşınmazların düşük bedelle ihale edildiğini ileri sürerek ihalelerin feshi talebinde bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince, istemin reddine ve şikayetçi aleyhine ihale bedelinin %10'u oranında para cezasına hükmedildiği,

şikayetçinin istinaf yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın şikayetçi tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

Kıymet takdirine itiraz davası, İİK'nın 128/a maddesinde düzenlenmiş olup, icra müdürlüğünce satışa konu malın bilirkişi marifetiyle yaptırılan değer tespitinin yerinde olmadığına yönelik bir şikayettir. Mahkemece yapılacak iş, icra müdürü tarafından belirlenen değerin taşınmazın gerçek değerini yansıtıp yansıtmadığı, bir başka ifadeyle memur işleminin doğru olup olmadığını denetlemektir. Dolayısıyla mahkeme, oluşturduğu bilirkişi kurulu ile icra müdürünün kıymet takdiri yaptığı keşif tarihi itibariyle taşınmazın değerini belirleyerek memur işlemini denetler.

Kıymet takdirine itiraz üzerine mahkemece verilecek kararlar kesin olmakla beraber süresinde şikayet hakkının kullanıldığı hallerde icra mahkemesi kararının, ihalenin feshinin istenmesi sırasında incelenmesi mümkündür.

Somut olayda; şikayetçinin kıymet taktirine itirazı üzerine Mustafakemalpaşa İcra Hukuk Mahkemesinin 15.01.2021 tarih, 2020/13 Esas, 2021/3 Karar sayılı kararı ile dosyanın, haciz alacaklısı Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunca aynı mahkemenin 2010/7 Esasına kayden açılan kıymet taktirine itiraz dava dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, 08.07.2020 keşif tarihli, inşaat mühendisi, ziraat mühendisi, makine mühendisi ve fen bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan kıymet takdir raporu hükme esas alınarak yeniden belirlenen değerler üzerinden taşınmazların satışa çıkarıldığı, şikayetçinin istinaf yoluna başvurusu üzerine Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin 31.12.2021 tarih,

2021/3393 Esas 2021/2852 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince birleşen dosya hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği, asıl ve birleşen dosyalar hakkında ayrı ayrı hüküm kurulmaksızın sadece asıl dava yönünden inceleme yapılarak hüküm tesis edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile şikayetçinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK’nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

yeniden hüküm kurulması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi üzerine Mustafakemalpaşa İcra Hukuk Mahkemesinin 24.11.2021 tarih, 2021/103 Esas, 2021/17 Karar sayılı kararı ile şikayetçinin kıymet taktirine yönelik itirazları değerlendirilmeyerek ve yeniden kıymet taktir raporu alınmasına gerek görülmeyerek aynı mahkemenin 2020/7 Esas sayılı dosyası ile tespit edilen değerler üzerinden taşınmazların satışına karar verildiği, işbu kararın şikayetçi tarafından istinafı üzerine,

Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin 30.03.2022 tarih, 2021/1021 Esas 2022/755 Karar sayılı kararı ile mükerrer dava haline getirilen 2021/103 Esas kaydı ile hükme bağlanan dosyanın aynı yer icra mahkemesinin 2020/7 Esası üzerinden, şikayetçinin kıymet taktirine yönelik itiraz ve delilleri değerlendirilerek usulünce taraf teşkili yapılmak suretiyle sonuca gidilmesi için şikayetçinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verildiği,

Mustafakemalpaşa İcra Hukuk Mahkemesinin 01.06.2023 tarih, 2022/20 Esas, 2023/62 Karar sayılı kararı ile yine şikayetçinin kıymet taktirine yönelik itirazları ve delilleri değerlendirilmeden, yeni bir bilirkişi raporu aldırılmadan, aynı mahkemenin 2020/7 Esas sayılı dosyası ile tespit edilen değerler üzerinden taşınmazların satışına karar verildiği görülmüştür.

Şikayetçinin icra müdürlüğünce aldırılan kıymet taktir raporuna itirazlarının ve delillerinin yukarıda izah edilen yargılama safahatı süresince, hiçbir aşamada mahkemece değerlendirilmediği anlaşılmakla ihalenin feshi davasına bakan mahkemece, şikayetçinin kıymet taktirine yönelik itirazlarını karşılayan, denetime elverişli ayrıntılı bir rapor alınmak sureti ile sonuca gidilmesi gerekmektedir.

O halde; mahkemece taşınmazların değerine yönelik itirazlar doğrultusunda taşınmazların vasfı da gözetilerek; uzman bilirkişilerden oluşturulacak bir bilirkişi heyeti vasıtasıyla mahallinde keşif ve kapsamlı bir inceleme yaptırılmak suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi ve şikayetçilerin istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.