Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2024/3110 K.2024/5578

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından borçlular aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan ilamlı takipte, borçlu ... icra mahkemesine başvurusunda, sair şikayetinin yanı sıra, sadece kendi taşınmazının satışının yapılmasının doğru olmadığını, ihalenin tüm rehinli taşınmazlar hakkında yapılması gerektiğini ileri sürerek ihalenin feshini talep ettiği, mahkemece şikayetin reddine karar verildiği, borçlu tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verildiği görülmüştür.

Şikayet ve takip dosyasının incelenmesinde.

Elsa...Ltd Şti.'nin sahip olduğu 624 ada 24 parsel numaralı arsa vasıflı taşınmazda alacaklı banka lehine 17.09.2015 tarihinde, 6255 yevmiye numarası ile 30.000.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiği, takip talebi ekinde bulunan resmi senet ve tapu kayıtlarının incelenmesine göre; taşınmaz üzerinde 04.10.2017 tarihinde kat mülkiyeti kurulduğu ve bağımsız bölümler üzerine 17.09.2015 tarihinde tesis edilen ipoteğin aynen taşındığı, şikayetçi borçlunun takip konusu edilen 27 nolu bağımsız bölümü 04.04.2018 tarihinde satın aldığı,

alacaklı lehine tesis edilen ipoteğin, şikayet konusu bağımsız bölüm üzerinde 30.000.000,00 TL bedelle devam ettiği, takibe konu edilen diğer bağımsız bölümler yönünden ise takibin devamı sırasında alacaklı vekilince ipoteğin fekkinin talep edildiği anlaşılmıştır.

TMK'nın 889/1 maddesi; “…. ipotekli taşınmazın bölünmesi halinde, aksine bir anlaşma yoksa, rehin taşınmazlara, değerleri oranında tapu idaresince re'sen dağıtılır” hükmünü içermektedir. Buna göre, ipotekli taşınmazın bölünmesi halinde, ipotekten kaynaklı yükümlülüğün, yeni parsellere değerleri oranında geçeceği belirtilmiştir.

Uygulama ve öğretide yer alan tanımlamaya göre, bir tek alacak için birden fazla taşınmaz üzerinde, her biri alacağın tamamına teminat (güvence) teşkil etmek üzere, rehin yükü taşınmazlar arasında paylaşılmadan kurulan rehine, toplu rehin (kollektif rehin - müşterek rehin, birlikte rehin = Gesaptpfand) denilmektedir (Köprülü-sınırlı-haklar-İstanbul 1982- 1983,2.bası sh.291 vd.).

Yine aynı Kanun'un 873/3. maddesinde ise; aynı alacak için birden çok taşınmazın rehnedilmiş olması halinde, rehnin paraya çevrilmesi isteminin, taşınmazların tamamı hakkında yapılacağı düzenlemesi mevcuttur. Buna göre, toplu rehin durumunda, ipotek alacaklısı, alacağı gününde ödenmemişse, açıklanan yasa hükmü gereği, üzerinde toplu (birlikte) rehin kurulmuş olan taşınmazların her birinin aynı zamanda satılmasını talep etmek zorundadır. Bu zorunluluk, alacaklının istediği taşınmazı sattırarak keyfi davranmayı önlemeye yöneliktir (HGK.27.11.2002. T, 12-823/1020 K.).

Somut olayda, 624 ada 24 parsel sayılı arsa vasıflı taşınmazda 04.10.2017 tarihinde kat mülkiyeti kurulduğu ve bağımsız bölümler üzerine, 17.09.2015 tarihinde tesis edilen ipoteğin aynen taşındığı görülmüştür.

Bu durumda Bölge Adliye Mahkemesince öncelikle TMK'nın 873/3. maddesi gereği, 624 ada 24 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ipotek yükünün dağıtıldığı tüm bağımsız bölümler aleyhine takip yapılıp yapılmadığı araştırılarak oluşacak sonucu göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.