Yargıtay 13. Ceza Dairesi E.2012/19193 K.2013/855

Hırsızlık suçundan sanık ... hakkında yapılan yargılama sırasında, sanığın 18 yaşından küçük olduğu hususu ile Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 24/03/2005 tarihli ve 188 sayılı kararı dikkate alınarak yargılamanın Denizli Çocuk Mahkemesinde yapılması gerektiğinden bahisle, Çardak Asliye Ceza Mahkemesince verilen 20/10/2010 tarihli ve 2010/78-171 sayılı görevsizlik kararını müteakip, Denizli Çocuk Mahkemesinin 02/11/2011 tarihli ve 2011/77-895 sayılı kararıyla mahkemenin görevsizliğine karar verilmesi üzerine,

ortaya çıkan olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi amacıyla dosyanın gönderildiği ortak yüksek görevli mahkeme sıfatıyla Denizli 4. Ağır Ceza Mahkemesince.

Çardak Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına İlişkin verilen 09/12/2011 tarihli ve 2011 /169 değişik iş sayılı kararına karşı Adalet Bakanlığının 20/02/2012 tarih ve 2011/2936/10784 sayılı Kanun Yararına bozma isteminde bulunulduğundan bu işe ait dava dosyasının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 12/03/2012 tarih ve 2012/63415 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle incelendi.

MEZKUR İHBARNAMEDE

Dosya kapsamına göre, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 25/1. maddesindeki "Çocuk Mahkemesi, tek hâkimden oluşur. Bu mahkemeler her il merkezinde kurulur.

Ayrıca bölgelerin coğrafi durumları ve is yoğunluğu göz önünde tutularak belirlenen ilçelerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun olumlu görüşü alınarak kurulabilir" ile anılan Kanun'un 27/1. maddesindeki "Çocuk Mahkemelerinin yargı çevresi kurulduğu il ve ilçe mülkî sınırlarıyla belirlenir" şeklindeki düzenlemelerden, il çocuk mahkemelerinin yargı çevresinin il mülkî sınırları ile belirlendiği,

ilin mülkî sınırlarının il ve ilçeleri kapsayan idari sınırları İhtiva ettiği, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun da Denizli Çocuk Mahkemesinin yargı alanındaki sınırlarını değiştirdiğine veya daralttığına ilişkin herhangi bir kararın da bulunmadığı gözetilmeden Denizli Çocuk Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılması yerine yazılı şekilde gerekçeyle Çardak Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi gereğince anılan kararın bozulmasına lüzumunun ihbar olunduğu anlaşılmış olmakla,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun 27. maddesinin 1. fıkrasında, çocuk mahkemelerinin yargı çevresinin, kurulduğu il ve ilçenin mülki sınırlarıyla belirleneceği düzenlenmiş, aynı maddenin 2. fıkrasında ise, çocuk ağır ceza mahkemeleri yönünden farklı bir düzenleme yapılıp, bu mahkemelerin yargı çevresinin, bulundukları il merkezi ve ilçeler ile bunlara adli yönden bağlanan ilçelerin idari sınırları olduğu hükme bağlanmış, bu şekilde çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemelerinin yargı çevresi farklı düzenlemelere tabi tutulmuştur.

Çocuk mahkemelerinin yargı çevresinin, kurulduğu il ve ilçenin mülki sınırlarıyla belirlenmesi karşısında, il merkezi veya ilçe merkeziyle sınırlı yargı çevresine sahip bulunduklarında tereddüt bulunmamaktadır. Aksi halde çocuk ağır ceza mahkemeleri için ayrı bir düzenleme yapılmasının bir anlamı olmayacaktır.

Yasada ayrı ayrı düzenleme yapıldığı halde, çocuk ağır ceza mahkemeleri için öngörülen yargı çevresinin çocuk mahkemeleri için de geçerli olduğundan söz edilemez. Anılan maddenin 3. fıkrasında ise coğrafi durum ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemelerinin yargı çevresinin belirlenmesine veya değiştirilmesine Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca karar verileceğinin düzenlenmesi ve Denizli Çocuk Mahkemesinin yargı çevresini genişleten herhangi bir kurul kararı da bulunmaması karşısında, yargı çevresinin ilçeleri de kapsayacağı şeklinde yorum yapılması mümkün bulunmamaktadır.