Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2006/11732 K.2006/16331

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davalı ... ile davalı ... et Süt ürünleri Paz. A.Ş.davasının reddine diğer davalı ... ... aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... ... avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı ... ile fason piliç üretimi için düzenledikleri sözleşme gereğince...’e teslim edilen civciv, yem, İlaç ve kömür kullanılarak üretilen piliçleri kendilerine teslim etmesi gerekirken sözleşmeye aykırı olarak...’in oğlu diğer davalı ... tarafından davalı ...A.Ş’ye satıldığının tespit edildiğini, davalıya ait kümesten, 1800 gramdan birim fiyatı 1.189.000 TL olmak üzere toplam 2.140.000.000 TL değerinde 960 adet canlı piliç ile toplam değeri 2.241.000.000 TL olan yemi geri aldıklarını, davalıdan bakiye alacaklarının 33.733.200.000 TL olduğunu ileri sürerek, bu miktarın davalı ... ile Davalı ...’ten müteselsilen ve müştereken tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, Şirket kendisine husumet düşmeyeceğini savunmuş, davalı ..., davacı ile yaptığı sözleşmenin bir alım satım sözleşmesi olduğunu, davacıdan aldığı civciv ve yem bedeli konusunda mutabakat sağlanamadığını, sözleşmeye göre ürettiği piliçleri davacıya satma zorunluluğu olmadığını, ancak satmak istemesi halinde davacının alma yükümlülüğü bulunduğunu, talep edilen miktarın fahiş olduğunu, sözleşmeye aykırılığın müeyyidesinin 15. maddesinde düzenlendiğini, davacının buna yönelik bir talebinin bulunmadığını savunarak davanın reddini dilemiş, diğer davalı İbrahim ... ..., davaya cevap vermediği gibi duruşmalarada katılmamıştır.

Mahkemece, davalılar İ.... ... ve ...A.Ş hakkındaki davanın reddine, davalı ... ... hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile 31.017.708.000 TL’nin faiziyle tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ... ... tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede; davalının kümesi için broiller civciv, yem ve ilaç gibi hammaddeleri davacıdan piyasa şartlarına göre satın alacağı, nakliye, tartım ve üretim programının davacı tarafından belirleneceği, davalının sayılan hammaddeleri davacıdan başka bir yerden alamayacağı, davalıdan alınan canlı piliç fiyatının, toptan paket piliç fiyatının %58’i kadar olacağı, davacı ...

Tavuk A.Ş.’nin davalının ürettiği piliçleri almak zorunda olduğu, davalıya verilen civciv, yem, ilaç gibi hammadde bedellerinin dönem sonunda davalının teslim ettiği canlı piliç tutarından mahsup edildikten sonra kalan miktarın 30 günlük sürede davalıya ödeneceği, şeklinde düzenlemeler mevcut olup sözleşmenin 15. maddesinde sözleşmeye uymayan tarafın 2.000.000.000 TL tazminat ödemek zorunda olduğu da kararlaştırılmıştır.

Sözleşme bütün halde değerlendirildiğinde, tarafların karşılıklı menfaat dengesine uygun olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır. Sözleşmede davacının, davalının ürettiği piliçleri almak zorunda olduğu açıkça yazıldığı halde davalının ürettiği piliçleri davacıya satmak zorunda olduğuna dair her hangi bir hüküm bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki hukuki ilişkiyi, bu derece açık ve anlaşılır biçimde açıklayan sözleşme karşısında, davalının ürettiği piliçleri davacıya satma zorunluluğunun bulunduğu kabul edilemez. Bu itibarla davacı sözleşmeye göre ancak başlangıçta davalıya teslim ettiği civciv, yem, ilaç ve kömür gibi hammaddelerin teslim tarihi itibariyle piyasa şartlarına göre hesaplanacak bedellerini ve sözleşmeye aykırılık var ise cezai şartı isteyebilir.

Ancak eldeki davada cezai şart talebi bulunmadığına göre mahkemece , sözleşme gereğince davalıya teslim edilen hammaddelerin teslim tarihi itibariyle piyasa şartlarına göre değerinin tespit ettirilerek bulunan miktara hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde sözleşmenin ifa edilmesi halinde davacının elde edeceği gelir hesabı üzerinden düzenlenen bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.