Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2006/3284 K.2006/6147

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalıya ait dükkanı 1999 yılında kiraladığını, kiraladığında natamam olan dükkana davalının rıza ve muafakatı ile faydalı ve zaruri masraflar yaptığını, dükkandan tahliye edildiğini, masraflarının ödenmediğini, bildirip 5.683.000.000 liranın faiziyle tahsilini istemiştir. Davalı, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 4.032.220.000 liranın tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacının davalıya ait dükkanı 15.5.1999 başlangıç tarihli üç yıl süreli sözleşme ile ve yıllık 200.000.000 lira bedel ile kiraladığı, kira sözleşmesinde dükkanın ön kısmına beton, çekme kata korkuluk, dükkan önüne atermit çatı yapılacağı, kira süresi sonunda anlaşma sağlanır ise korkulukların kalacağı anlaşma olmaz ise çatının söküleceği kararlaştırılmıştır.

Davacının bu üç kalem imalat dışında dükkana imalatlar yaptığını iddia etmesi, bunların yapılmadığını bildirmeyen, aksine yapıldığını kabul eden davalı beyanları ve dosya kapsamından dava konusu dükkanın natamam olarak kiralandığı, davacının yaptığı ve mahkemece bedeli ödendiği kabul edilen beton ile, ödenmediği kabul edilenlerden çatı ve korkulukların davalı kiralayanın açık muafakatı ile yapıldığı, diğerlerinin yapılması için sözleşmede bir açıklık yok ise de, bunların dükkanın kiralama amacına uygun kullanabilmesi, davacının mesleğinin icrası için yapılması zaruri, faydalı ve dükkanın değerini artırıcı şeyler olduğu,

bunların yapılmasına ve aynen bırakılmasına davalının karşı koymadığı ve olduğu gibi kabul edildiği anlaşılmaktadır. Dükkanı tahliye eden davacı, yapıp bıraktığı şeylerin karşılığını davalılardan sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istemekte haklıdır. Yapılan bu imalatlarla dört yıla yakın dükkanı kullanıp mesleğini de icra ettiği ve 1.3.2003 tarihinde tahliye gerçekleştiği nazara alınarak, davalının 1.3.2003 tarihinde de sebepsiz zenginleştiğinin kabulü gerekir.

Davacı tarafından yapılan ve davalıca bedeli ödenmeyen imalatlar olmadan yalın halindeki değeri ile, bu imalatlarla (bedeli ödenenler hariç) birlikte mevcut halindeki değeri bilirkişi aracılığı ile belirlenip, iki değer arasında fark var ise, bu farkın davalı zenginleşmesi olduğu kabul edilerek tahsiline hükmedilmelidir. Aksi düşüncelerle yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

2-Davalı tarafından sunulduğu anlaşılan , dosyada mevcut 13.7.2004 tarihli hakim havalesini taşıyan ve 4.2.2000 tarihli belgede, dükkana yapılan işler ile bedelleri ve davacının toplam 260.000.000 lira aldığı belirtilmekte, altında davacı ismi ile imza bulunmaktadır. Bu belgeye karşı davacıdan diyeceği sorulmamıştır. Öncelikle bu belgeye karşı davacıdan diyeceği sorulmalı, gerektiğinde ... ibraz ettirilmeli, şayet belgenin davacıyı bağlıyacağı sonucuna varılır ise, belge kapsamında kalan davacı taleplerinin, belgede ödendiği belirtilen miktarla sınırlı olarak ödendiği kabul edilmelidir. Açıklanan bu husus araştırılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

3-Davacı davasını açarken, Nazilli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/239-179 değişik ... sayılı tesbit dosyasındaki bilirkişi raporuna dayanmıştır. Öyle olunca, talep ettiği işler bedeli olarak da raporda belirtilen işler miktarını istemiştir. Tespit dosyasındaki raporda tuvalet kapısı bedeli 50.000.000 lira , su aboneliği bedeli 400.000.000 lira olarak belirtildiği halde, mahkemenin hükmüne dayanak aldığı bilirkişi raporunda kapı bedeli 60.000.000 lira, su abonelik bedeli 425.000.000 lira olarak belirtilmiş ve mahkemece de bu miktarların tahsiline karar verilmiş olmakla, HUMK. 740. maddesine aykırı olarak talepten fazlaya hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.