Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2007/12607 K.2008/3692

Taraflar arasındaki müdahalenin özeni davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Türkiye Denizcilik işletmeleri A.Ş. ile aralarında düzenlenen 14.9.2000 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli sözleşmeyle, ... iskelesinin salonun dışında bulunan 9.25 m2.lik boş alan büfe olarak işletmek üzere kiraladığını, kira sözleşmesinin 6570 sayılı kanun kapsamında kaldığını ve sözleşmenin yıldan yıla uzadığını, büfenin bulunduğu yerin 15.3.2005 tarihinde davalı belediyeye devredildiğini, davalının 23.11.2006 tarihli yazı ile mecuru tahliye etmesini istediğini bildirip, kiracılığının davam ettiğinin tesbiti ile çekişmenin giderilmesini istemiştir.

Davalı, davaya bakmaya idari yargının görevli olduğunu, kiralananın 6570 sayılı yasa kapsamında kalmadığı gibi, 5393 sayılı Belediye Kanununun 15. maddesi gereği 2886 sayılı yasanın 75. maddesi kapsamında kaldığını bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, kiralananın 6570 sayılı yasa kapsamında kaldığı, kira sözleşmesinin 14.9.2007 tarihine kadar uzadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacının dayandığı kira sözleşmesi 14.9.2000 başlangıç tarihli ve bir yıl sürelidir. Kiralanan, davacının dava dilekçesinde belirttiği gibi iskelede, salonun dışındaki 9.25 m2.lik boş ve açık olarak sözleşmede belirtilmiştir. Davacı, 14.9.2000 tarihinden itibaren kiralandığı boş alana yaptığı büfeyi kullanarak kiracılığını devam ettirmiştir. Dava konusu kiralanan alanın bulunduğu iskele tümü ile davalıya ilk maliki olan T. Denizcilik İşletmeleri tarafından, davalı belediyeye 15.3.2006 tarihinde devir edilmiş, yeni malik olan davalıda 23.11.2006 tarihli

ihtarname ile kiralananın boşaltılmasını davacıdan istemiştir.

Bir davada ileri sürülen maddi vakıaların hukuki nitelendirmesini yapmak, uygulanacak yasa maddelerini bulup uygulamak doğrudan hakimin görevidir. (HUMK. 76. md.) Dava konusu kiralanan davacının da kabulünde olduğu ve kira sözleşmesinde belirtildiği gibi, iskelede salon dışındaki 9.25 m2. alanlı boş bir sahadır.

Kiralanan yer bu niteliğine göre, üzerine sonradan musakkaf binada yapılsa dahi 6570 sayılı kanunun 1. maddesi kapsamında kalmaz ve hakkında bu yasa hükümleri uygulanamaz. Öyle olunca davacının dayandığı kira sözleşmesi Borçlar Kanunun hükümlerine tabi adi kira niteliğindedir. Sözleşmede belirtilen bir yıllık sürenin sonu olan 13.9.2001 tarihinden itibaren de BK. 263. maddesi hükmüne göre gayrimuayyen süre uzamıştır. Mal sahibi olan kiralayan ancak BK.

262. maddenin 2. fıkrasının 1.bendi hükmüne göre altı aylık müddetin bitiminden üç ay evvel feshi ihbarda bulunması lazımdır. Taraflar arasındaki kira sözleşmesinin feshi ve tahliye istenebilmesi için 14.9.2006 tarihinde başlayan altı aylık dönemin bitmesinden üç ay önce davalının feshi ihbarda bulunması ve dönem sonunda da tahliye istemesi gerekir.

Bu nedenle davalının 26.11.2006 tarihli ihtarla kiralanın üç gün içinde boşaltılmasını istemesi ve çekişme yaratması doğru değildir. Bu nedenle dava tarihi itibariyle davacının kiracılığının devam ettiğinin kabulü ile bu yöne ilişkin çekişmenin giderilmesine karar verilmesi gerekir.

Öte yandan dava konusu taşınmaz davalı belediyenin mülkiyetine geçtiğine göre, 3.7.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediye Kanunun 150. maddesinin (g) bendinin 5. fıkrasının son cümlesi ile Belediye taşınmazları hakkında 2886 sayılı yasanın 75. maddesinin uygulanacağı hükmü getirilmiştir. Bu na göre kiralanan musakkaf olsa dahi, belediyeye ait ise 6570 sayılı yasa kapsamında kalmaz.

Mahkemece açıklanan bu hususlar nazara alınmadan aksi düşüncelerle yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.