Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2008/9429 K.2009/665

Taraflar arasındaki menfi tesbit, itirazın iptali davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı-karşı davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacılar, maliki oldukları Çakırlar Pasajı için davalı şirkete elektrik abonesi olduklarını, bu aboneliğin pasajın ısıtma sisteminin çalıştırılması için kullanılırken kiracıların yakıt parası ödememeleri nedeniyle 1990 yılında toplu ısıtma sisteminin iptal edildiğini ve bu aboneliğin davacılardan ... ...’ın evindeki kalorifer sisteminin çalıştırılması için kullanıldığını, 1994 yılından beri okunmayan sayaca davalı kurum tarafından sayacın endeksine itibar edilerek 15.089.890.000 TL bedelli fatura gönderildiğini, bu kadar tüketim yapılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek 03.12.2004 tarihli faturanın iptali ile bu faturadan dolayı borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini istemişlerdir.

Davalı, abone olan davacılara ait sayacın 1994 yılında okunan endeksinin 23.005 kw olduğunu, 03.12.2004 tarihine kadar sayacın bulunduğu bölüme girilemediğinden sayaç endeksinin okunamadığını, en son bu tarihte endeksin 18.303 kw olduğu tespit edilince buna göre tahakkuk yapıldığını ve tahakkukun doğru olduğunu savunmuş, birleşen davada ise; bu faturadaki borcun ödenmemesi nedeni ile başlattıkları icra takibine davacı-birleşen dosya davalıların haksız olarak itiraz ettiklerini ileri sürerek itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, 15.12.2006 tarihli bilirkişi raporu benimsenmek suretiyle; menfi tespit davasının kabulüne, davacıların icra takibinde kabul ettikleri 626.795.100 TL dışında borçlu olmadıklarının tespiti ile faturanın iptaline, birleşen itirazın iptali davasının reddine karar verilmiş; hüküm davalı-birleşen dosya davacısı tarafından temyiz edilmiştir.

Asıl dava; ... hanında abone olan davacılar tarafından açılan menfi tespit, birleşen dava ise; itirazın iptali davasıdır.

Davacı-birleşen davalılar abone oldukları işhanının ısıtma sisteminin çalıştırılması için kullanılan sayacın kiracıların yakıt paralarını ödememeleri nedeniyle yalnızca abonelerden ...’ın evinin ısıtma sisteminin çalıştırılması için kullanıldığını, bu nedenle tahakkuka esas olan faturadaki miktar kadar tüketim yapılmasının mümkün olmadığını iddia etmişler, ayrıca 1994 yılında 23.005 kw endeksinde davalı tarafından tahmini olarak yazıldığını, bu endekse itibar edilmemesi gerektiğini ileri sürmüşlerdir.

Asıl davaya cevabında ve birleşen davada ise davalı-birleşen dosya davacısı şirket; sayaç üzerindeki endekse itibar ederek tahakkuk yapıldığını, icra takibine itiraz edilmesinin haksız olduğunu savunmuştur. Mahkemece 15.12.2006 tarihli bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm kurulmuştur.

Anılan raporda davacı- birleşen davalının iddia ettiği gibi abonelerden sadece birisinin evinin ısıtma sisteminin çalıştırılması için kullanılan sayaç üzerinde yazılan endekse itibar edilemeyeceği, bu şekilde kullanımda ve faturada belirtilen tarihlere göre tespit edilen endeks kadar tüketim yapılmasının mümkün olmadığı kabul edilmiş ve sonraki kullanımları ile kıyaslanarak tüketim miktarı ve sonuçta davacıların sorumlu olacağı miktar tespit edilmiştir.

Davacıların abone olduğu, bu aboneliğe ait sayacın en son 1994 yılında okunduğu ve endeksin 23005 kw olduğu ve bu endekse göre borcun ödendiği konularında taraflar arasında uyuşmazlık yoktur. 1994 yılından sonra sayaç okunmak için davalı şirket elemanları tarafından gidildiği, ancak sayacın bulunduğu bölüm kapalı olduğundan okuma işleminin yapılamadığı davalı-birleşen dosya davacısının dosyaya ibraz ettiği kayıtlardan anlaşılmaktadır.

En son okuma ise 03.12.2004 tarihli olup, endeks 18303 kw olarak tespit edilmiş ve sayacın yüzbini devirdiği kabul edilerek dava konusu fatura tahakkuk ettirilmiştir. Davacı-birleşen davalıların sayacın arızalı olduğuna dair bir iddiaları yoktur. 1994 yılında tespit edilen endeksin hayali olduğunu savunmuşlar ise de; bu endekse ilişkin borcu ödedikleri anlaşıldığına göre bu iddianın kabul edilmesi mümkün değildir.

Ayrıca faturada ilk okuma tarihi 19.01.2004 yazılı ise de; davalı taraf tüketim föylerine göre bu tarihte okuma 2008/9429-2009/665

yapılamadığı için en son 1994 yılında okunan endeksin tekrar yazıldığı anlaşıldığından ve 1994 yılından beri okuma yapılamadığı ve davacı tarafça da 1994 sonrası için ödeme yapıldığı iddia ve ispat edilmediğine göre faturadaki ilk okuma tarihine de itibar edilemez. Bu durumda arızalı olduğu iddia ve ispat edilmeyen sayacın kaydettiği değerlere göre, davacı-birleşen dosya davalılarının borç miktarı belirlenmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir. Mahkemece yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.