Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2011/10741 K.2011/18644

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı dava dilekçesinin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 07.09.2010 tarihinde davalı şirkete ait .... bulunan ve test sürüşü yaptığı .... marka gri aracın, aynı donanımlara sahip siyah renklisini satın almak üzere sipariş verdiğini, bedelini ... olduğu aracın 07.09.2010 tarihinde kendisine teslim edildiğini, ancak araç üzerindeki donanımların, test sürüşü yaptığı araçtaki donanımlarla aynı olmadığını, aracın renkli camının, telefon bluetooth bağlantısının, kapı aydınlatma lambalarının, kilometre aydınlatma lambası ışık ayar düğmesinin, gözlük kabının ve yolcu makyaj aynasının olmadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, söz konusu eksik donanımların rayiç bedeli olarak şimdilik 1.000,00 TL’nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporuna göre, davacının satın almış olduğu araçtaki eksik donanımların rayiç bedelinin 1.013,00 TL olarak belirlenmesi nedeniyle, dava değeri itibariyle Tüketici Sorunları Hakem heyetine başvurulmadan, doğrudan tüketici mahkemesinde dava açılamayacağı belirtilerek, dava dilekçesinin değer yönünden usulden reddine, davacının Tüketici Hakem Heyetine müracaat etmekte muhtariyetine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, satın almış olduğu araçtaki eksik donanımların rayiç bedeli üzerinden fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak suretiyle şimdilik 1.000,00 TL’nin tahsili istemiyle eldeki davayı açmış olup, alacaklı, alacağının tümü için dava açmak zorunda olmayıp, şimdilik belli bir bölümünü dava konusu yapabilir.

Alacaklının böyle bir kısmi dava açması halinde, HUMK’nun 4. maddesi gereğince mahkemenin görevi, dava konusu yapılan kısmi alacak miktarına göre değil, alacağın tamamına göre belirlenmelidir. Aynı şekilde 4077 sayılı kanun kapsamındaki uyuşmazlıklar yönünden, Tüketici hakem Heyetine başvuru zorunluluğu ile ilgili değerlendirmenin de, kısmi davada gösterilen alacak miktarı üzerinden değil, alacağın tamamı üzerinden yapılması zorunludur.

Hemen belirtmek gerekir ki, bu konudaki değerlendirmeye esas tutulacak “alacak miktarı” da, mahkemece yapılacak inceleme ve araştırmaya göre belirlenecek miktar değil, bizzat davacının talep ve açıklamasına göre, gerek kısmi davada gerekse daha sonra ıslah veya ek dava yoluyla talep edilecek olan tüm alacak miktarıdır.

Dava konusu olayda davacı, dava değerini, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, 1.000,00 YTL olarak açıklamıştır. O halde davanın, bir kısmi dava şeklinde açıldığı anlaşılmaktadır. Davacı, dava dilekçesinde ve yargılama sırasında, tüm alacak miktarı konusunda herhangi bir açıklamada bulunmadığından, bu durumda mahkemece davacıya, fazlaya ilişkin saklı tuttuğu alacak miktarı açıklattırılarak, sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda belirlenen alacak miktarına göre davacının doğrudan tüketici mahkemesinde dava açamayacağının kabulü ile, Tüketici Hakem Heyetine müracaat etmekte muhtariyetine karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.