Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2014/5898 K.2015/917

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili avukat ... ile davalı vekili avukat ... gelmeleriyle duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalıdan 6.8.2002 tarihli protokolle 255.000 dolar borç para aldıklarını, karşılığında 255.000 dolar bedelli senet ile dört adet bağımsız bölüm ile arsa tapusunu teminat olarak devir ettiklerini, borcunu ödemek istediklerini ancak davalının bunu kabul etmeyip aleyhlerine protokole konu senedi icraya koyduğunu ileri sürerek, takipten dolayı borçlu olmadığının tesbiti ile protokol hükümlerini yerine getirmediğinden ceza-i şart bedeli 110.000 doların reoskont faizi ile ödetilmesini istemişlerdir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı şirketin açtığı davanın takipsiz bırakıldığından açılmamış sayılmasına, davacı Hasan'ın davasının reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacıların aynı davalı aleyhine 6.8.2002 tarihli protokolle devir edilen taşınmazların bedelsiz devri nedeni ile tapunun iptali ile adına tesciline ilişkin dava açtığı davanın ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2006/167 esasında derdest olduğu, yine davacıların aynı davalı aleyhine, 6.8. 2002 tarihli protokol gereğince verilen senedin takibe konulması nedeni ile borçlu olmadığının tesbitine ilişki olarak açtığı davanın da ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/12 esasında derdest olduğu tüm dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.

HUMK’nun 45. maddesi “aynı mahkemede yürütülmekte olan davalar aralarında bağlantı bulunması halinde, davanın her safhasında istek üzerine veya kendiliğinden mahkemece birleştirilebilir” hükmünü içermekte olup, aynı maddenin 3. fıkrasında, “ davaların aynı sebepten doğması veya biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması halinde bağlantı var sayılır” hükmü bulunmaktadır.

Eldeki davada davacıların davalı aleyhine açtıkları üç davada da aynı 6.8.2001 tarihli protokole dayalı olarak talepte bulunulduğu anlaşılmaktadır. O halde, eldeki davanın konusunu oluşturan taleple diğer iki dava dosyasındaki taleplerin aynı protokole dayalı olduğu, bu davalar arasında hukuki ve fiili irtibatın bulunduğu ve bir dosyada verilecek hükmün diğerini etkileyebilecek nitelikte olduğunun kabulü zorunludur.

Bu itibarla az yukarıda anılan dava dosyaları ile eldeki davanın birleştirilerek yargılamanın sürdürülmesi gereklidir. Mahkemece, açıklanan dava dosyalarının birleştirilerek yargılamanın devam ettirilmesi ve hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre, davacıların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.