Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2015/1494 K.2015/9018

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Antalya Büyük Şehir Belediyesinden alınan yetki ile Antalya’da, Emniyet ve Trafik Denetleme ve Zabıta Müdürlüğünce toplanan araçlar için otopark çalıştırdığını, davalıya ait ... plaka sayılı aracın vergi borcu nedeniyle trafik ekiplerince yakalanarak 24.11.2005 tarihinde kendisine ait otoparka çekildiğini, 24.11.2005-17.12.2013 tarihleri arasında aracın otoparkta kaldığı süre boyunca yediemin ücretinin ödenmediğini, alacağın tahsili amacıyla yapılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, vaki itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, süresinde yetki itirazında bulunarak davalının ikametgâhı yer olan Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürerek, davanın hem usulden hem de esastan reddini dilemiştir.

Mahkemece, davalı vekilinin yetki itirazında haklı olduğu kanaatine varılarak Ankara Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine yetkisizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, yediemin ücreti alacağının tahsili istemine ilişkindir. Uyuşmazlığın konusu, davacı alacaklının kendi ikamet yerinde dava açma yetkisinin bulunup bulunmadığı noktasındadır. 6100 sayılı HMK.nun 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesidir.

Aynı Kanunun 10. maddesinde sözleşmeden doğan davalar için, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinin de yetkili olduğu belirtilmiştir ki, bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Kamu düzenine ilişkin olmayan özel yetki kuralları, genel mahkemenin (m.9) yetkisini kaldırmamakla beraber davacı davasını genel veya özel yetkili mahkemede açmak hususunda bir seçim hakkına sahiptir.

Dolayısıyla dava veya icra takibi, davacının/alacaklının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili icra dairesinde veya mahkemede açılabilir. Hemen belirtmek gerekir ki, 6098 sayılı TBK'nun 89. maddesi uyarınca sözleşmenin ifa edileceği yerin taraflarca açık veya zımni olarak belirlenmediği durumlarda, para alacağına ilişkin davalarda, para borcu alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir.

Bu durumda, BK’nun 73. maddesi (TBK m.89) ve 1086 Sayılı HUMK’nın 10. maddesi (HMK m.10) uyarınca bir para borcunun alacaklısının, kendi ikamet adresinde dava açmasında (veya İİK’nun 50. maddesi belirlemesiyle icra takibi başlatmasında) bir usulsüzlük bulunmamaktadır (Bkz. HGK’nun 19.03.2014 tarihli 2013/11-630 Esas 2014/332 Karar sayılı kararı).

Yukarıda anılan TBK’nun 89. maddesi gereğince, davaya konu yediemin ilişkisinden doğan para alacağının tahsili amacıyla açılan eldeki davada, Antalya Mahkemeleri de bakmaya yetkilidir. O halde, dava yetkili yerde açılmış olup, mahkemece işin esası incelenerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yanlış değerlendirme sonucu yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.