Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2015/22832 K.2017/11538

Taraflar arasındaki alacak (istirdat) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, dava dışı...'den doğmuş ve doğacak borçları kapsayan ipotekli olarak konut satın aldığını, satın alma tarihinden sonra bu kişinin ipotek lehdarı bankadan başka bir konut kredisi çekip ödeyemediğini, banka tarafından bu durumun şifahi olarak bildirdiği ve...ye gönderilen kat ihtarında belirtilen 36.200,00 TL'yi kendisinin ödemesi konusunda anlaştıklarını, şifahi anlaşmaya uygun tüm ödemeleri yaptığını, ancak banka tarafından sanki borç ödenmemiş gibi... aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe geçildiği, bunun üzerine borçlu olmadığının tespitini istediğini, ...

5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin tespit dosyasında alınan raporla borcu bulunmadığının ve fazla ödeme yaptığının tespit edildiğini, buna rağmen takibin bankaca sürdürüldüğü, en son cebri icra tehditi altında banka ile anlaşarak ihaleye çıkan taşınmazını 53.000,00 TL'ye satın almak zorunda kaldığını ileri sürerek, ödediği paranın istirdatına karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, davanın kabulü ile 53.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren davalı bankaca ticari kredi müşterilerine uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte istirdatına, bu meblağın % 40'ı tutarında tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, satın aldığı ipotekli taşınmaz teminatı kapsamında dava dışı...'nin başka bir krediden dolayı doğan tüm borcunu banka ile şifai anlaşmalarına uygun olarak ödediği halde, bankanın İpoteği paraya çevrilmesi yoluyla takip başlattığını ve cebri icra tehditi altında ihaleye çıkan taşınmazına 53.000,00 TL ödemek zorunda kaldığını iddia ederek, haksız yere ödediği bedelin istirdatı amacıyla eldeki davayı açmıştır.

Davalı banka ise, ipoteğin...'nin doğmuş ve doğacak tüm borçları teminat aldığını, halen ödenmeyen borçları olduğunu, taşınmazın da davacıya protokol kapsamında rızaen satıldığını savunarak, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, ...

5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/52 esas sayılı dosyasında davacının fazla ödeme yaptığının tespit edildiği ve kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği, kesinleşen dosyanın kati delil niteliğinde bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Oysa ki, ... 5. asliye Hukuk mahkemesinin 2008/52 E. ve 2009/541 K. sayılı dosyasında mahkemce davacı ... Tuncer’in davalı bankaya ... 2. Noterliğinin 21/08/2008 tarih ve 22741 yevmiye nolu ihtarnamesinde belirtilen 36.200,00 TL borcunu 23/11/2007 tarihine kadar ödediğinin TESPİTİNE ve icra inkar tazminatına hükmedilmiş, kararın gerekçesinde ise bu miktarın 20.000,00 TL'sinin takipten önce geriye kalan tutarının takipten sonra ödendiği belirtilmiştir.

Davalının temyizi üzerine karar 4 Hukuk dairesince incelenmiş ve 2010/14671 E. 2012/1607 K. sayılı ilamı ile alacak likit olmadığından icra inkar tazminatının hükümden çıkartılarak düzelterek onanmasına karar verilmiş, bu kez davalı bankaca karar düzeltme isteminde bulunulmuş, dairece bu istemde red edilerek ödeme tespit kararı kesinleşmiştir.

Bu durumda, yalnızca ödemenin hangi tarihlerde yapıldığını gösterir tespit kararı, davayı kabule yeterli kati delil niteliğinde sayılamaz. Mahkemece, taraflar arasındaki ipotek sözleşmesi, ipoteğin paraya çevrilmesine dair takip, bu takip sonrasında imzalan 2.9.2008 tarihli protokol, dava dışı...'nin kullandığı konut kredisi, bu kredi kapsamında doğan borçlar, gönderilen ihtarname incelenerek bir karar verilmelidir. Eksik inceleme ile hüküm tesis edilmesi mümkün değildir.

Hal böyle olunca, mahkemece az yukarda sayılan icra dosyası ve sözleşmeler irdelenerek takip tarihi itibariyle tüm borcun ödenip ödenmediği, kısmı ödeme yapıldı ise bu miktarın borçtan mahsup edilip edilmediği, bu çerçevede bankaca yapılan takibin haksız olup olmadığı konusunda ayrıntılı inceleme yapılıp, konunun teknik bilgiyi de gerektirir olması nedeniyle içerisinde bankacılık ve ipotek konularında uzmanlığı bulunan bankacı ve hukukçulardan seçilecek üçlü bilirkişi kurulundan, taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine açık rapor aldırılarak tüm delilleri değerlendirerek bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeyle hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.