Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2015/27173 K.2017/12439

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 11/09/2010 tarihli sözleşme ile 2012 yılında teslim edilmek üzere davalı şirketten 132.500,00TL bedelle konut satın aldığını, 30.000,00TL peşinat ödendiğini ve gerisi için 25/05/2013-25/12/2015 vade tarihli 1.122,00TL tutarlı 32 adet ... ...

Şubesinde bulunan senetleri ödemeye devam ettiğini, kalan senetlerin davalı şirket tarafından ... ... şubesine verildiğini öğrendiğini, davalının maddi zorluklar içinde bulunması nedeniyle inşaatın yarım kalmış olduğunu ve devam etmediğini, buna karşın kendisinin senetleri hala ilgili bankaya ödediğini, şirketin maddi güçsüzlüğü nedeni ile ifa imkansızlığı oluşmasına karşın henüz muaccel olmayan senetleri ödemesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, bu nedenle ödenmeyen 32 Adet senedin iptalinin gerektiğini ileri sürerek, iş bu sebeplerden dolayı ödemeye devam ettiği ... ...

Şubesinde bulunan borçlusu ..., alacaklısı .... Müh. ...... Şti. olan vadesi 25/05/2013 - 25/12/2015 tarihi aralığında olan her birinin miktarı 1.122,00TL olan toplam 32 adet (35.904,00 TL) senedin tarafına iade edilmesine, borçlu olmadığının tespitine ve vadesi gelmemiş senetlerin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, usulüne uygun tebliğe rağmen, cevap dilekçesi sunmamıştır. Mahkemece, davanın kabulü ile; davacının borçlu davalının alacaklı olduğu, 19/10/2012 keşide tarihli 1.122,00 TL tutarlı 25 Mayıs 2013-25 Aralık 2015 tarihli vadelere ilişkin bu tarihler de dahil olmak üzere, her ay için düzenlenen 32 adet toplam 35.904,00TL miktarlı senetler nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine, senetlerin iptaline ilişkin talebin reddine, karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davalının sözleşme koşullarına uymaması nedeniyle, davalının kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak alacağı daireyi davacıya satışına ilişin protokolün feshinden sonra bu ilişki nedeniyle verilen senetlerden dolayı davacının borçlu olmadığının tespiti ve senetlerin iptali talebine ilişkindir.

Taraflar arasında daire satışı için protokol yapıldığı, bedel olarak 132.500,00TL kararlaştırıldığı, bedelin bir kısmının peşin olarak ödendiği, bir kısmı için de vadeli bonolar düzenlendiği, süresinde teslim yapılmayınca önce vadeli ödemelerin durdurulduğu, sonra karşılıklı olarak daire satış protokolünün feshedildiği, ancak fesih öncesinde düzenlenen bir kısım senetlerin ciro ile ihbar olunan bankaya verildiği, mahallinde yapılan keşif ile inşaatın süresinde tamamla...dığının tespit edildiği, senetlerin ciro edildiği bankaya davanın ihbar edildiği anlaşılmış;

mahkemece, senetlerin davacı tüketici yönünden ... yazılı olma kuralına uygun olmaması, ayrıca taraflar arasında protokol yapılarak sözleşmenin feshedilmesi ve yine sözleşme koşullarına uyulmaması, fesih koşullarının gerçekleşmesi nedeniyle geçersiz olduğu kanaati ile senetler yönünden davacının davalıya borçlu olmadığı kabul edilmiş; senetlerin iptali talebi yönünden ise, senetlerin ödeme aracı olması, iyiniyetli üçüncü kişiler yönünden hüküm ifade edecek olması gözetilerek, bu talep reddedilmiştir.

6.3.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4822 sayılı yasa ile değişik 4077 sayılı Tüketicinin korunması Hakkında Kanunun 6/A maddesi, "taksitli satışlarda sözleşmeden ayrı olarak kıymetli evrak niteliğinde senet düzenlenecekse, bu senet, her bir taksit ödenmesi için ayrı ayrı olacak şekilde ve sadece ... yazılı olarak düzenlenir. Aksi takdirde kambiyo senedi geçersizdir." düzenlemesini getirmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere dava konusu senetler taksitli konut satışına ilişkin olarak 4822 sayılı yasa ile değişik 4077 sayılı yasanın 6/A maddesinin yürürlüğe girdiği 14.6.2003 tarihinden sonra düzenlenmişlerdir. Yasanın bu amir hükmüne göre dava konusu senetlerin her bir taksit için ayrı ayrı ... yazılı olarak düzenlenmesi gerekirken emre müharrer olarak düzenlendiğinden geçersizdir.

Bilindiği gibi emre yazılı senetler TTK 559, 560, 743 maddelerinde yazılı esaslar dahilinde devredilebilir. Buna karşılık ... yazılı senetlerin devrinde zilyedliğin devri yanında alacağın temliki sonuçları doğuracak şekilde devredilmesi gerekir. ... yazılı senette hak sahibi olmayan bir kimseden iyiniyetle devir alındığı gerekçesiyle iktisap mümkün değildir. Senet hamili TTK 599. maddesi gereği kendisinin iyi niyetli hamil olduğu savunmasında bulu...z.

Somut olayda ciro edilen senetlerin ... yazılı olarak düzenlemesi yasal zorunluluk olmasına rağmen, emre muharrer olarak düzenlenmesi nedeniyle geçersizdir. Geçersiz olan bu senetlere ciro yoluyla hamil olan iyiniyetli olup borçlunun zararına hareket etme kastı bulunmadığı savunmasında da bulu...z.

Davaya konu senetlerin lehdar yönünden karşılıksız kaldığı sabit olduğuna göre iptallerine yönelik talebin de kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.