Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2015/35898 K.2018/4568

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, müvekkilinin davalı ... Gayrimenkul Endüstri İnş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den satış sözleşmesine istinaden ... ili, .... ilçesi,... ada, 9 parsel, 2 nolu bağımsız bölümü 65.000,00 TL bedelle satın aldığını, satış bedelinin 15.000,00 TL'sinin peşin ödendiğini, bakiye kısım için aylık 1.500,00 TL bedelli senetler düzenlendiğini dava tarihine kadar 35.000,00 TL karşılığı olan senet bedellerinin ödendiğini, bakiye 15.000,00 TL kaldığını, davalı şirketin yükümlülüğünü yerine getirmediğini, konutun zamanında teslim edilmediğini, toplamı 15.000,00 TL olan 10 adet senedin davalı bankanın elinde bulunduğunu ileri sürerek, senetlerin iptaline ve borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı Garanti Bankası A.Ş., davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece, davanın Garanti Bankası A.Ş. yönünden reddine, ... Gayrimenkul End. İnş. Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden kabulü ile davacının toplam 15 adet her biri 1.500,00 TL bedelli olarak düzenleyerek davalıya verdiği toplam 15.000,00 TL bedelli senetlerle ilgili borçlu olmadığının tespitine ve senetlerin iptaline karar verilmiş; hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

1-06.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4822 sayılı yasa ile değişik 4077 sayılı tüketicinin korunması hakkında kanunun 6/a maddesi, "taksitli satışlarda sözleşmeden ayrı olarak kıymetli evrak niteliğinde senet düzenlenecekse, bu senet, her bir taksit ödenmesi için ayrı ayrı olacak şekilde ve sadece nama yazılı olarak düzenlenir. aksi takdirde kambiyo senedi geçersizdir." düzenlemesini getirmiştir.

Bu durumda senedin nama yazılı olmaması halinde tüketici yönünden herkese karşı geçersiz olacaktır. Hal böyleyken, mahkemece, dava konusu senetler getirtilerek senetlerin anılan yasa hükmü de dikkate alınarak tüketici yönünden geçerli olup olmadığının başka bir anlatımla senetlerin nama yazılı olup olmadığının tespiti ile hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme sonucu karar tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-6100 sayılı HMK.'nın 26. maddesinin 1. fıkrası “hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.” hükmünü ihtiva etmektedir. Yasanın bu açık hükmünden de anlaşılacağı üzere hâkim, iki tarafın iddia ve savunmaları ile bağlı olup, talepten fazlasına veya başkasına hükmedemez.

Somut olay incelendiğinde, davacının talep sonucu bölümünde "yukarıda dökümü yapılan tüm senetlerin ayrı ayrı iptaline ve bu senetlerden dolayı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini" talep ettiği, vade, keşide tarihi ve bedelleri davacı yanca bildirilen senetlerin toplam 10 adet olduğu, buna karşın mahkemece taleple bağlılık kuralına aykırı biçimde, 15 adet her biri 1.500,00 TL bedelli olarak düzenlenen toplam 15.000,00 TL bedelli senetlerle ilgili davacının borçlu olmadığının tespitine ve senetlerin iptaline şeklinde dava dilekçesinde gösterilen alacağı aşar şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.