Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2016/10811 K.2017/9669

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı karşı davalı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı-karşı davalı vekili avukat ... ile davalı-karşı davacı ... Kalıp Tic. Şti. vekili avukat ... 'ın gelmeleriyle duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı avukat olduğunu, davalı ... Metal Sac Makine şirketinin vekili olarak diğer davalı ...

Kalıp şirketi aleyhine icra takibi başlattığını, borçlu tarafından takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, müvekkili şirket tarafından itirazın iptali davası açılması için masraf ve belgeleri vermesini beklerken 23.10.2012 tarihinde haksız yere azledildiğini, davalı müvekkil şirket yetkilisince icra dosyasından borçludan tüm alacaklarını aldığından bahisle feragat edildiğini öğrendiğini, davalıların haricen anlaştığını, Avukatlık Kanunu'nun 165. maddesi gereğince vekalet ücretinden birlikte sorumlu olduklarını ileri sürerek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla akdi ve kanuni vekalet ücreti karşılığı 35.769,59 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.Davalılar ... Metal Sac makine şirketi ve ...'a usulüne uygun tebligat yapılmış, yargılamaya katılmamışlar, davalı...

Kalıp şirketi, aleyhinde başlatılan takibe dayanak fatura nedeniyle alacaklı şirkete borçlarının olmadığını, alacaklı şirket vekilinin dosyadan tek taraflı feragat ettiğini, Avukatlık Kanunu 165. maddeye göre sorumlu tutulamayacaklarını savunarak, davanın reddini dilemiş, karşı davasında ise, davaya konu icra dosyasına icra tehdidi altında karşı taraf vekalet ücretini ödemek zorunda kalıklarını ileri sürerek.

10.341,29 TL'nin yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.Mahkemece asıl davada, davalılar ... Metal Sac Makine şirketi ve ...'a yönelik açılan davanın kısmen kabulüne, davalı ... Kalıp şirketine yönelik açılan davanın reddine, karşı davanın ise kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.Davacı, davalı ... Metal şirketi vekili olarak diğer davalı ...

Kalıp şirketi aleyhine alacağın tahsili için icra takibine giriştiğini, takibin kesinleştiğini, ancak, icra takibinin tarafları şirketlerin anlaşmaya varmaları üzerine davalı ... Metal şirketi yetkilisince icra takibi dosyasından feragat edildiğini, vekalet ücretinden tarafların sulh olmaları nedeniyle birlikte sorumlu olduklarını iddia ederek alacağın tahsili istemiyle eldeki davayı açmıştır.

Mahkemece, sözleşmenin tarafı olmayan karşı tarafın "birden çok olan iş sahipleri" tanımı içinde sorumlu olamayacakları ayrıca sözleşmenin tarafı olmayan karşı tarafın sorumlu olacağı düşünülse dahi, girişilen takipte takip alacaklısı şirket yetkilisinin tek taraflı "alacaklarını haricen borçludan tahsil ettikleri, herhangi bir alacaklarının kalmadığı" açıklamasıyla takipten feragat beyanının, mutlak şekilde takip açısından takip alacaklısı/davalı şirket ve takip borçlusu/davalı şirket olarak tarafların haricen anlaşmış olduğu şeklinde yorumlanamayacağı kabul edilerek davalı ...

Kalıp şirketi yönünden davanın reddine karar verilmiştir.Davanın dayanağını teşkil eden Avukatlık Kanunu'nun 165.maddesinde, “sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşma ile sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf, avukatlık ücretinin ödenmesi hususunda avukata karşı müteselsilen sorumludurlar.” hükmü mevcut olup, davanın sulh ile sonuçlanması halinde, avukat müvekkilinden aralarındaki ücret sözleşmesinde kararlaştırılan miktarın tamamını isteyebileceği gibi davada sulh olunan miktara göre karşı tarafa yükletilen vekalet ücretini de isteyebilir.

(Bkz. HGK.’nun 16.2.1994 T. 1993/13-810 E. 1994/60 K. sayılı kararı) Aynı sorumluluk, müvekkille sulh anlaşması yapan karşı taraf için de geçerlidir.

Avukatla müvekkili arasında ücret sözleşmesi bulunmaması (veya sözleşmenin geçersiz olması) halinde, müvekkilin ve müvekkille sulh anlaşması yapan hasmın, sulh olunan miktar üzerinden, gerek Avukatlık Kanununun 164/4. maddesinde düzenlenen (müvekkilin avukata ödemesi gereken) akdi vekalet ücretinden, gerekse Avukatlık Kanununun 164/son maddesinde düzenlenen (hasma tahmili gereken) vekalet ücretinden müteselsilen sorumlu olduklarının kabulü gerekir.

Burada, kanundan doğan teselsül hallerinden biri söz konusu olup, Borçlar Kanununun 163. maddesinde düzenlenen "alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebilir" hükmüne göre, müteselsil sorumluluğun gereği olarak, sulh sözleşmesinin taraflarının her biri borcun tamamından sorumludur.

Buna göre alacaklı alacağının tamamını, her iki taraftan da talep edebileceği gibi, dilerse sadece birinden de talep edebilir.

Somut olayda, her ne kadar mahkemece, vekalet sözleşmesinin tarafı olmayan davalı Model Kalıp şirketinin 165. maddede yer alan “birden çok olan iş sahipleri” tanımı içerisinde yer almayacağı gerekçe gösterilerek bu şirket yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de, yukarıdaki açıklamalar ve dairemizin kökleşmiş içtihatlarına göre tarafların sulh olması halinde her iki taraf da ücretten birlikte sorumludur.

Bununla birlikte mahkemenin davalı ... Metal şirketinin tek taraflı takipten feragat beyanının mutlak bir şekilde tarafların haricen anlaşmış olduğu şeklinde yorumlanamayacağı gerekçesi yönünden yapılan incelemede ise, davalı... Kalıp şirketi, gerçekte olmayan bir borcun tahsili amacıyla takip başlatıldığını, bu nedenle de alacaklı şirket yetkilisinin dosyadan tek taraflı olarak feragat ettiğini savunmuştur.

O halde, mahkemece, açıklanan bu ilke ve esaslar doğrultusunda, davalı ... Kalıp şirketinin bu yöndeki delilleri toplanarak, icra takibine dayanak faturalar nedeniyle davalı ... Metal şirketine takipten önce bir borcu olup olmadığı, taraflar arasından sulh bulunup bulunmadığı araştırılarak sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davacının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.