Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2016/6689 K.2016/17527

... vekili avukat ... ile ... vekili avukat ... aralarındaki dava hakkında Karaman 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 23.10.2014 gün ve 679-717 sayılı hükmün Dairemizin 12.10.2015 tarih ve 26952-29477 sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı avukatınca kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşuldu.

KARAR

Davacı, davalı idarenin açtığı damızlık koyun ihalesi gereğince şartnameye uygun olarak küçükbaş hayvanların idarece oluşturulan muayene kabul komisyonunca teslim alındığını, davalı idarece kısmi ödeme yapılmasına rağmen faturaya dayalı bakiye alacağının ödenmediğini, alacaklarının tahsili için başlattığı icra takibine davalının haksız olarak itiraz etmesi nedeniyle itirazın iptalini ve davalının %40 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesini istemiştir.

Davalı, bir kısım hayvanın şartnameye aykırı teslim edildiğini, ayıplı hayvan bedelinin ödenmeyen kısma karşılık geldiğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmesi üzerine hükmün dairemizce bozulmasına karar verilmiş; bu defa davalı karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

Dava, hayvan satışı sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline ilişkindir. Davacı hayvanların sözleşmeye uygun bir şekilde ifa edildiğini davalı ise bir kısım hayvanların gebe olmaması nedeniyle ayıplı olduğunu savunmuştur. Hayvanların davalıya teslim edildiği ihtilafsızdır.

Uyuşmazlık, davacının davalı idareye teslim ettiği hayvanların gebe olmaması, şartnameye aykırı hareket edilmesi nedeniyle ayıplı hayvanın değerinin davacıya ödenip ödenmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Davalı taraf ifanın ayıplı olduğunu ileri sürdüğünden sözleşme kapsamındaki edimlerin yerine getirilip getirilmediği hususunda ispat yükü kendisine aittir.

Davalı, teslim aldığı hayvanların gebe olup olmadığının tespitini mahkeme yerine davalı idarenin bulunduğu mahal enstitüsüne ve uzmanlarına yaptırmıştır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 224. maddesi gereğince davalı tarafın mahkemeye başvurup bir tespit yaptırmadığı gibi ayıbı da süresinde ihbar etmediğinden mahkemece, ödenmeyen bedelin tahsiline karar vermesi gerektiği yönünde hüküm bozulmuştur.

Hayvan satışında satıcının ayıptan sorumlu tutulabilmesi için, ayıbın teslimden veya alıcının hayvanı teslim almakta temerrüdünden itibaren dokuz gün içinde hem satıcıya ihbar edilmiş olması, hem de hayvanın bilirkişi tarafından gözden geçirilmesinin (muayenesinin) yapılması için aynı sürede yetkili makamdan istenmesi gereklidir. Ancak, hayvan satışında satıcının sorumlu olacağı süre yazılı olarak belirlenmiş ve ayıp da hayvanın gebeliğine ilişkin ise dokuz günlük süre aranmayacaktır (TBK. Mad.224).

Taraflar arasındaki Sözleşmenin 35., 40. ve 41. maddelerinde, “kabul olsa dahi şartnameye aykırılıktan yüklenicinin sorumlu olacağına” ve “edimin uygun ifa edilmemesi durumunda ceza+fesih” ile teknik şartnamenin 9. maddesinde “koyunların 1,5-2 yaşında ve en az 3 aylık gebe olması gerektiği” düzenlemeleri bulunmaktadır. Davalı, koyunların gebe olup olmadıklarını idarenin mahal enstitüsüne ve uzmanlarına yaptırmıştır. Yasada açıkça tespitin mahkemece yapılacağı belirtilmemiş olmakla birlikte davalının yaptığı bu tespit teknik anlamda koyunların gebe olmadığını belirlemektedir. Yine TBK. 224. maddesi gereğince ayıp gebeliğe ilişkin olduğunda dokuz günlük süre de uygulanmamaktadır.

Tüm bu açıklamalar ışığında dosya kapsamına göre, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 224. maddesinin koşulları oluşmadığı sabit görülmekle bu doğrultuda davanın reddine dair verilen mahkeme kararının onanmasına karar verilmesi gerekirken zuhulen bozulduğu bu kez yapılan incelemeden anlaşılmakla davalının bu yöne ilişkin karar düzeltme itirazının kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.