Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2018/2887 K.2018/6669

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalının, halasının eşi olduğunu, kendisinden borç para istediğini, bunun üzerine davalı adına postaneden havale yoluyla 10.967,00 TL gönderdiğini, yine para istemesi üzerine akrabası olan ... eliyle davalıya 5000Euro verdiğini, akabinde bir bilezik verdiğini, toplamda 26.000,00 TL vermiş olduğunu ancak davalının borcunu geri ödemediğini ileri sürerek, 26.000,00 TL alacağının yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, PTT yoluyla yapılan ödemenin, kendisinin daha önce davacıya verdiği borcun geri ödemesi olduğunu, diğer iddiaların ise asılsız olduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, 10.967,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının diğer taleplerinin reddine, karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalı adına postaneden, borç olarak, 10.967,00 TL para gönderdiğini, akabinde yine borç olarak 5000Euro ve bir bilezik verdiğini ileri sürerek, toplam 26.000,00 TL alacağının hüküm altına alınmasını istemiş; davalı ise yalnızca postane yoluyla 10.967,00TL bedelin gönderildiğini kabul etmekle birlikte, gönderilme nedeninin davacının göndermiş olduğu borç değil, kendisinin daha önce davacıya verdiği borcun geri ödemesi olduğunu savunmuştur.

Görüldüğü üzere davalı, karşı tarafın ileri sürdüğü maddi vakıanın varlığını (havale ile para gönderildiğini) kabul etmekle birlikte, onun hukuki niteliğinin (vasfının), ileri sürülenden başka olduğunu bildirmek suretiyle gerekçeli inkarda (vasıflı ikrar) bulunmuştur. Öğreti ve uygulamada kabul edildiği üzere vasıflı ikrar (gerekçeli inkar), bölünemeyen ikrarlardan olduğundan bu durumda ispat yükü davacıdadır.(Bkz.

HGK.nun aynı yöndeki 12.3.2003 tarih, 2003/3-118 esas ve 2003/158 karar. 9.6.2004 tarih, 2004/4-362 esas ve 2004/347 karar sayılı kararları) davacı delil olarak PTT havale dekontuna dayanmışsa da, havale kural olarak bir ödeme vasıtasıdır.

Başka bir ifade ile havalenin, mevcut bir borcun ödenmesi amacıyla yapıldığı yolunda yasal bir karine mevcuttur. Bu yasal karinenin aksini (havalenin borcun ödenmesinden başka bir amaçla yapıldığını) iddia eden bu iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür.

O halde somut olayda ispat yükü davacıda olup, davacı söz konusu havale bedelini davalıya borç olarak gönderdiğini ispat etmekle yükümlüdür. Davacının davada delil olarak dayandığı havalede paranın “borç” olarak gönderildiğine ilişkin bir açıklama yoktur.

Dosya kapsamından, davalının davacının halasının eşi olduğu anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK’nun 203/1-a maddesi gereği mevcut olayda tanık dinlenmesi mümkün değildir. O halde, mahkemece, davanın reddi gerekirken, tanık dinlenmek suretiyle ve ispat yükü ters çevrilerek, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.