Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2018/6216 K.2019/4601

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın karar verilmesine yer olmadığına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ve davalı-... avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalı ...'ın üniversitenin iktisadi ve idari bilimler fakültesi işletme bölümü'nde araştırma görevlisi iken 1994 yılında yüksek lisans sınavını kazanarak 2547 sayılı kanun'un 527 sayılı kanun Hükmünde Kararname ile değişik 33. maddesi uyarınca 30/12/1994 tarihinden itibaren Amerika Birleşik Devletleri'ne üniversite adına yüksek lisans eğitimi yapmak üzere görevlendirildiğini,

davalının yurt dışı görevinin 2 kez uzatıldığını ve bu durumun adı geçen davalıya bildirildiğini ancak davalının 15 günlük yol müddeti sonu olan 17/01/2002 tarihine kadar görevine başlamaması üzerine 657 sayılı devlet memurları kanunu ve yetiştirmek amacıyla yurtdışına gönderilecek devlet memurları hakkında yönetmelik hükümleri uyarınca görevinden çekilmiş sayıldığını, davalı yurtdışına gönderilirken kendisinden ve diğer davalılardan düzenleme şeklinde taahhütname ve kefaletname alındığını, müşterek ve müteselsil kefil olan davalılar ... ve Nazım Doğan'ın toplam borcun 3.000,00 TL'lik kısmından sorumlu olduklarını taahhüt ettiklerini,

taahhütname gereğince giderlerin mecburi hizmet yükümlülüğüne uyulmadığı takdirde 2 kat olarak nakden ve defaten ödeneceğini, döviz cinsi borçlar için borç miktarı fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif döviz satış kuru üzerinden hesaplanacağını taahhüt edildiğinden davalı ... için 90.179.16 USD harcama ile,

5.205.101.000 TL (eski Türk lirası) cinsinden yurt içi gideri olmak üzere mevzuat hükümleri gereğince 2 kat hesaplandığında, 180.358.32 USD'nin fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden ve 10.410.200.000 TL (eski Türk lirası) alacağın ise 17/01/2002 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen ve kefiller, kefalet miktarından sorumlu olmak kaydıyla davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... davanın reddini dilemiş, diğer davalılar usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamışlardır. Mahkemece, bozmaya uyularak konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacı üniversitede araştırma görevlisi iken Amerika Birleşik Devletleri'nde davacı üniversite adına yüksek lisans yapmak üzere giden fakat görev sonunda 15 günlük yol müddeti içinde üniversitede tekrar göreve başlamadığı için görevinden çekilmiş sayılan davalı ... için yapılan harcamaların iadesi istemine ilişkindir.

Mahkemece ilk olarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar davacı ve davalı ...'ın temyizi üzerine Yargıtay (kapatılan)18.Hukuk Dairesi'nin 15.09.2014 tarih 15.09.2014 2014/9069 Esas 2014/12579 Karar sayılı ilamıyla; ''... taraflar arasındaki uyuşmazlığın "08.07.2006 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5535 sayılı Bazı Kamu Alacaklarının Tahsil ve Terkinine İlişkin Yasanın 2. ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Yasasına eklenen Geçici 53. maddeleri",

"25.02.2011 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun Geçici 4. maddesi" ile "11.09.2014 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6552 sayılı İş Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması İle Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun Geçici 1. maddelerinin" somut olayda değerlendirilip oluşacak sonuç doğrultusunda bir karar verilmek üzere mahkeme kararının bozulması

gerekmiştir...'', gerekçsesiyle bozulmuş ve mahkemece bozmaya uyularak Yargıtay ilamında belirtilen kanunların değerlendirilmesi için bilirkişiden rapor alınmıştır.

Bilirkişi 06.01.2016 tarihli raporunda özetle; davalı ...'ın 6111 Sayılı Torba Kanun'dan faydalanarak borçlarını yapılandırdığını, dava konusunun kalmadığı kanaat ve sonucunda varıldığını belirtmişse de mahkemece ...'ne davacı alacağının yapılandırılması konusunda davalıların, kanunun yayınlandığı tarihten itibaren 3 aylık süre içerisinde başvurularının bulunup bulunmadığı konusunda yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalı ...'ın 20.05.2011 tarihli dilekçesi ile borcun yeniden yapılandırılması talebinde bulunduğu, yurtiçi maaşlarından kaynaklanan 10.412,20 TL'nin borcun geçerliliği kalmadığından,

takibinden vazgeçilerek 28.06.2011/9046 yevmiye kaydı ile dosyasının terkin edildiği, ilgilinin yurtdışından kaynaklanan borcunun yapılandırdığını, 05/08/1996 öncesi taahhütname senedine istinaden (Yurtdışı maaşları) 4.141,52 TL ve 05/08/1996 sonrası taahhütname senedine göre ise borcunun (Döviz cinsinden) 54.258,40 USD olduğu belirtilmiştir.

Cevabi yazıdan da anlaşılacağı üzere davalı ...'ın yurtdışı maaşlarından kaynaklanan borcunun yapılandırıldığı bildirilmişse de bu borç ile ilgili ödeme yapıp yapmadığı hususunda mahkemece bir araştırma yapılmamıştır.

Yalnızca borcun yapılandırılmasının talep edilmiş olması da borcun ortadan kalktığı ve davanın konusuz kaldığı anlamına gelmeyeceğinden, mahkemece bu hususta bir araştırma yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalı ...'ın temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.